RSS
خبرنامه دانشجویان ایران: با توجه به نزدیک شدن به زمان انتخاب رشته داوطلبان کنکور و ضرورت شناخت رشته های دانشگاهی پیش از انتخاب رشته، تصمیم گرفتیم در یک سری مجموعه مطالب تعدادی از رشته های پر طرفدار دانشگاهی را معرفی کنیم.
به گزارش خبرنگار صنفی-آموزشی «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ "جغرافیا؛ یعنی کشور شناسی"، این دیدگاهی است که در ذهن بسیاری از دانش آموزان وجود دارد. زیرا دانش آموزان در کتاب جغرافیای خود، بیش از هر چیز درباره وسعت، محصولات و وضعیت آب و هوای کشورهای مختلف مطالعه می کنند. در حالی که دررشته جغرافیا فقط یک درس در شاخه جغرافیای طبیعی، تحت عنوان «جغرافیای قاره ها» وجود دارد و تمام مباحث این رشته کاربردی وفنی است.
دریک کلام می توان گفت که موضوع جغرافیا «مکان» است و این علم، مکان را تا جایی کهبه زندگی انسان مربوط می شود، مطالعه می کند و در این مطالعه سعی دارد سطح زمین را از نظر تمام ویژگی های آن مانند سردی و گرمی، حاصلخیزی، سستی و سختی، شوری و شیرینی، خشکی و رطوبت و هزاران ویژگی دیگر بشناسد. به همین دلیل مشاهده مستقیم زمین، روشاصلی مطالعه جغرافیا است.
جغرافیا در مقطع کارشناسی در پنج شاخه اصلی جغرافیای طبیعی، جغرافیای انسانی، کارتوگرافی، جغرافیا و برنامه ریزی شهری و جغرافیای سیاسی- نظامی ارائه می شود و هر یک از گرایش های جغرافیای طبیعی و انسانی دارای شاخه های متعددی است.
البته تفاوت هر گرایش با گرایش دیگر تنها در8 واحد تخصصی است وبه همین دلیل بسیاری از دانشگاه ها در دفترجه راهنمای آزمون سراسری،گرایش های موجود دردانشگاه خودرا ذکر نکرده و تنها به شاخه های اصلی جغرافیا که در آن دانشگاه تدریس می شود،اشاره نموده اند.
شاخه جغرافیای طبیعی
جغرافیای طبیعی علمی است که محیط طبیعی و تاَثیر عوامل و عناصر محیطی بر زندگی و فعالیت انسان را مطالعه می کند. این علم درمقطع کارشناسی دارای دو گرایش ژئومورفولوژی و آب و هواشناسی است.
گرایش ژئومرفولوژی
ژئومورفولوژی بیشتر به پدیده های سطح زمین توجه دارد؛یعنی ریخت یا چهره زمین را مطالعه می کند. به همین دلیل این علم ارتباط بسیاری با زمین شناسی دارد و تحت تاُثیریافته های علم زمین شناسی است. چرا که ریخت یا شکل ظاهری زمین، تبلور اتفاقات درون زمینمی باشد. البته زمین شناسی بیشتر به اعماق ولایه های درونی زمین می پردازد اما ژئومورفولوژی فرآیندهای بیرونی یا سطحی زمین را مطالعه می کند.
دروس تخصصی گرایش ژئومورفولوژی:ژئومورفولوژی مناطق شهری، نقشه ها و نمودارهای ژئومورفولوژی شهری ومنطقه ای، تفسیر نقشه (توپوگرافی وزمین شناسی)، پایان نامه.
گرایش آب وهواشناسی(اقلیم)
رشته آب وهواشناسی فرآیندهای حاکم در داخل جو از جمله انرژی و توزیع آن در سطحسیاره زمین، حرکات جو و قانونمندی های حاکم بر این حرکات و تاثیر این فعالیت ها را بر زیست و فعالیت انسان ها،جانداران و محیط بی جان سیاره زمین مطالعه می کند. راین گرایش بیشتر مسائل آب وهواوتاثیرعناصر وعوالم اقلیمی در فعالیت انسان ومسائل بهره برداری از زمین مثل کشاورزی مطرح می شود.
درس های این رشته درطول تحصیل:
دروس مشترک درشاخه های مختلف جغرافیا:جغرافیای آب ها، جغرافیای خاک ها، جغرافیای زیستی،آب وهوای ایران، ژئومورفولوژیایران، منابع و مسائل آب ایران اصول و روش های برنامه ریزی ناحیه ای، مبانی جغرافیایجمعیت، مبانی جغرافیای روستایی، مبانی جغرافیای اقتصادی(کشاورزی)، مبانی جغرافیایاقتصادی(صنعت)، حمل ونقل وانرژی، جغرافیای سیاسی، مبانی جغرافیای شهری، جغرافیای کوچ نشینی، پژوهش میدانی درجغرافیا (روش تحقیق عملی)، زمین در فضا، ریاضیات، آمار واحتمالات، منابع و ماخذ جغرافیای ایران، فلسفه جغرافیا و جغرافیای کاربردی، تاریخ علمجغرافیا، کارتوگرافی(نقشه کشی)، نقشه برداری(نظری وعملی)، نقشه خوانی، روش تحقیق(نظری)، اصول سنجش از دور، کاربرد عکس های هوایی و ماهواره ای درجغرافیا،کامپیوتر درجغرافیا، مبانی علم جغرافیا، زمین شناسی برای جغرافیا، مبانی اقلیم شناسی، آبو هوای کره زمین، مبانی ژئومورفولوژی.
دروس اصلی مشترک در گرایش های جغرافیای طبیعی:جغرافیای قاره ها، جغرافیای کواترنر، زمین شناسی ایران، مسائل جغرافیایی مناطق خشک ایران، حفاظت خاک، جنگل ومرتع و مسائل آن در ایران، جغرافیای ناحیه ای ایران، متون جغرافیای طبیعی به زبان خارجی، جغرافیای انسانی ایران، نقشه برداری تکمیلی، مبانیمحیط زیست، ژئومورفولوژی اقلیمی، کاربرد جغرافیای طبیعی در برنامه ریزی شهریو منطقه ای (باتاکید بر ایران).
شاخه کارتو گرافی
کارتوگرافی هنر،علم وفن تهیه انواع نقشه برای استفاده در ساختار اقتصادی،فرهنگی،دفاع ملی،روابط بین المللی،تعلیم وتربیت،جهانگردی وموارد متنوع دیگر است. یعنی یک جغرافیدان به یاری نقشه اطلاعات دقیقی درباره موقعیت ها و پراکندگی ها به دست می آورد.
باتوجه به این که ما صدها نوع نقشه داریم، مشخص است که تهیه یک نقشه نیاز به مهارتیخاص دارد که این مهارت را دانشجوی شاخه کارتوگرافی به دست می آورد.
دروس پایه و اصلی:ریاضیات، سنجش از راه دور، ژئومورفولوژی ایران، جغرافیای آب های ایران، منابع و ماخذ جغرافیای ایران، متون جغرافیایی به زبان خارجی، جغرافیای خاک ها، جغرافیای نظامیایران، مبانی جغرافیای سیاسی، فلسفه جغرافیا، زمین درفضا، زمین شناسی برای جغرافیا، مبانی آب وهوا شناسی ، جغرافیای آب ها، ژئومورفولوژی عمومی، جغرافیای زیستی، کاربردآمار در جغرافیا، جغرافیای اقتصادی عمومی، جغرافیای جمعیت، جغرافیای روستایی(عمومیوایران)، جغرافیای شهری(عمومی وایران).
دروس تخصصی:آمار واحتمالات، کامپیوتر، فیزیک نور، کلیات جغرافیای جهان، تئوری خطاها، فتوگرامتری، تفسیر عکس، هیدروگرافی، نقشه برداری، کارتوگرافی ریاضی، کاتوگرافی موضوعی، عکاسی وفن چاب، گرافیک، نقشه برداری هیدروگرافی، پروژه کارتوگرافی، کارتوگرافیکامپیوتری، جغرافیای خلیج فارس، ژئودزی عمومی، نجوم ژئودزی، کارتوگرافی، متون جغرافیایی به زبان خارجی، جغرافیای آب های ایران، جغرافیای نظامی در ایران.
شاخه جغرافیای انسانی
جغرافیای انسانی به عنوان یکی از شاخه های مهم علم جغرافیا در دو گرایش جغرافیایشهری و روستایی در دانشگاه ها و موسسات آموزش عالی کشورمان ارائه می شود.
گرایش جغرافیای شهری
جغرافیای شهری به مطالعه مسائل مهمی از جمله گسترش شهرها،مسائل اقتصادی و جمعیتی شهرها و بحث روز جغرافیای شهری؛ یعنی توریسم می پردازد.
بررسی نحوه اشغال فضا، نوع، تمرکز و پراکندگی مشاغل در یک شهر و چگونگی جابه جایی از محل کار به سکونت، ارتباط شغل و مسکن و تاثیرات متقابل و چند جانبه ایکه میان این متغیرها برقرار است،درجغرافیای اجتماعی شهرهابررسی می شود.
دروس اصلی مشترک در گرایش های مختلف جغرافیای انسانی:جغرافیای جمعیت ایران، جغرافیای روستایی ایران، جغرافیای شهری ایران، جغرافیایاقتصادی ایران، حمل ونقل انرژی، اصول علم اقتصاد، نظریه های اقتصادی و اقتصاد توسعه، متون جغرافیای انسانی به زبان خارجی، نقشه ها و نمودارهای موضوعی در جغرافیایانسانی، ویژگی های جغرافیای انسانی مناطق خشک ایران، جغرافیا و صنعت توریسم، ویژگی های جغرافیایی کشورهای توسعه یافته، ویژگی های جغرافیایی کشورهای اسلامی، ویژگی های جغرافیایی آسیای میانه، کاربرد جغرافیای طبیعی در برنامه ریزی شهری و روستایی، جغرافیای تاریخی (باتاکید درایران).
دروس تخصصی گرایش جغرافییای شهری :اقتصاد شهری، شهرها و شهرک های جدید، روابط متقابل شهر و روستا با تاکید بر ایران، اصول و روش های برنامه ریزی شهری درایران، کارگاه برنامه ریزی شهری و منطقه ای (روش تهیه تفسیر طرح های شهری و منطقه ای)، پایان نامه.
گرایش جغرافیای روستایی
این گرایش به بررسی رابطه شهر و روستا، برنامه ریزی و توسعه روستایی، نوسازی و آینده روستاها، روستاهای آینده علل و عوامل مهاجرت روستانشینان، بهداشت و اوقات فراغتروستاییان، حفظ محیط زیست، نحوه حمل ونقل، کیفیت زندگی و وضعیت اقتصادی روستاها می پردازد.
دروس تخصصی گرایش جغرافیای روستایی:اصول وروش های برنامه ریزی روستایی،اقتصاد روستایی،روابط متقابل شهر و روستا با تاکید برایران،برنامه ریزی روستایی درایران،کارگاه برنامه ریزی روستایی(روش تهیه وتفسیر طرح های روستایی)،پایان نامه.
شاخه جغرافیا و برنامه ریزی شهری
شاخه جغرافیا و برنامه ریزی شهری تلاش می کند تا با توجه به عوامل انسانی و طبیعیموجود در هر شهر، برای مسائل جمعیتی، اقتصادی و زیست محیطی آن، برنامه ای بیندیشد تا مطابق این برنامه مهندسین معمار، عمران، سازه و تاسیسات، بخش های مختلف شهر را طراحی کرده ومشکلات شهر را حل نمایند.
شاخه جغرافیای سیاسی-نظامی
این شاخه از جغرافیا به بررسی نقش عوامل جغرافیایی درسرنوشت جنگ ها می پردازد؛ عواملی مثل وضعیت ارتفاعات،آب وهوا یا وضعیت کشورهای همسایه که می تواند نقشبه سزایی در سرنوشت یک جنگ و در نتیجه در وضعیت سیاسی یک کشور داشته باشد.
دروس پایه و اصلی:تهیه وتفسیرنقشه های هواواقلیم،سازمان های بین المللی،نظامیان وسیاست،مبانی واصول جغرافیای نظامی،اصول روابط بین المللی،حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران،مقدمه ایبرروش تحقیق در جغرافیا،نقشه خوانی،مبانی عکس های هوایی،تفسیر عکس های هوایی، اصول سنجش ازدور،آشنایی بارشته های نظامی،اطلاعات وعملیات،طرح وعملیات،اصول
آفند و پدافند.
دروس تخصصی:آب وهوای مناطق نظامی ایران،تهیه وتفسیرنقشه های ژئومورفولوژی،ژئومورفولوژیایران، جغرافیای نظامی ایران،مسائل سیاسی ونظامی ایلات وعشایرایران،جغرافیای نظامیترکیه وعراق،جغرافیای نظامی حاشیه خلیج فارس،جغرافیای نظامی افغانستان وپاکستان،جغرافیای نظامی شوروی،مسائل نظامی واستراتژیک معاصر، جغرافیای سیاسی ایران،تاریخ اجتماعی وسیاسی ایران،جغرافیای سیاسی خلیج فارس،جغرافیای اقتصادی سیاسیجهان سوم،جنبش هاونهضت های سیاسی اسلام درقرن 20،هنر جنگ،سیاست خارجیایران،نقشه های موضوعی،جغرافیای آب های ایران،متون جغرافیا به زبان خارجی.
توانایی های لازم:
آمار ومبانی ریاضی دررشته جغرافیااهمیت ویژه ای دارد زیراتهیه مدل های مختلف ونمایش آنهامانند محاسبه سطح جزر ومد دریا،محاسبه بارش باران یا محاسبه آب هایزیرزمینی ازطریق علم آمارواحتمالات وزبان ریاضی ممکن است.همچنین هندسه وریاضیدوپایه مهم گرایش کارتوگرافی است وبه همین دلیل به اعتقاد بسیاری ازاستادان رشتهجغرافیا بهتر است که برای این گرایش ازبین داوطلبان گروه ریاضی فیزیک دانشج پذیرفتهشود.
علاوه بر هندسه وریاضی دانشجوی این رشته به خصوص دانشجوی جغرافیای انسانی باید به علوم اجتماعی علاقه مند بوده ودرک خوبی از مسائل اجتماعی داشته باشد تا بتواندمسائل اجتماعی وجمعیتی شهررا بررسی کرده وراه حل های مناسبی برای مشکلات موجود ارائه دهد.
موقعیت شغلی درایران
فارغ التحصیلان گرایش آب وهواشناسی می توانند درسازمان هواشناسی،وزارت نیرو،وزارت جهاد کشاورزی،سازمان حفاظت از محیط زیست،شهرداری ها،ستاد حوادثغیرمترقبه ووزارت کشور ومراکز نظامی مشول به کار شوند.
دانشجویان گرایش ژئومورفولوژی نیز می تواننددروزارت جهادکشاورزی مشغول به کارگردند.موسسه تحقیقات آبخیزداری جهاد کشاورزی نیزکه لایه های سطحی زمین رابرایکنترلفرسایش مطالعه می کند،مرکز مناسبی برای جب فارغ التحصیلان این رشته استودرنهایت باید به سازمان زمین شناسی به عنوان یکی از مراکز اشتغال فارغ التحصیلاناین رشته اشاره نمود.
فارغ التحصیلان کارتوگرافی نیز می توانند درمراکز متعددی مانند سازمان نقشه برداری کشور، سازمان جغرافیای نیروهای مسلح و وزارتخانه های نیرو و معادن مشغول به کار شوند.
فارغ التحصیلان جغرافیای انسانی می توانند به عنوان محقق درسازمان برنامه وبودجه، بنیاد مسکن انقلاب اسلامی، بنیاد مستضعفان و جانبازان، سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح، سازمان محیط زیست، شهرداری ها و وزارتخانه های آموزش و پرورش، مسکن و شهرسازی، جهاد کشاورزی، معادن و فلزات، دفاع و نفت مشغول به کار شوند و در بخش بازاریابیکارخانجات کشور فعالیت کنند.
همچنین درحال حاضر در اکثر کشورهای جهان، افرادی که درصنعت توریسم کارمی کنند، فارغ التحصیلان جغرافیای شهری هستند. چون بخش مهمی از دروس جغرافیای شهری در زمینه توریسم است. استانداری ها وشهرداری ها نیز از مراکز اصلی فعالیت فارغ التحصیلان جغرافیای شهری می باشد.
جغرافیای نظامی نیز در مقطع لیسانس یک رشته کاربردی است. به همین دلیل فارغ التحصیلان این رشته به راحتی جذب سازمان های نظامی، انتظامی و سیاسی می شوند و در مراکزی مانند ستادهای تخصصی و عمومی و مراکز مطالعات جغرافیایی مسلح و دفتر مطالعات منطقه ای وزارت امور خارجه فعالیت می کنند.
دانشگاه های پذیرنده:
ارومیه، اصفهان، تبریز، تربیت معلم تهران، تربیت معلم سبزهوار، تهران، رازی کرمانشاه، زابل، زنجان، سیستان وبلوچستان، زاهدان، شهید بهشتی- تهران، شهید چمران- اهواز، فردوسی-مشهد، مازندران-بابلسر، یزد، امام حسین- تهران، غیر انتفاعی- طبرستان، چالوس
شاخه ها: کارتوگرافی،جغرافیای طبیعی،جغرافیای انسانی،جغرافیای سیاسی- نظامی،جغرافیاوبرنامه ریزی شهری.
.jpg)
.gif)
.jpg)
(1).jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
