خبرنامه دانشجویان ایران: محمد ابویی مهریزی*// پیشنهاد نامگذاری روز ملی دختران همزمان با روز ولادت حضرت معصومه(س) اولین بار از سوی فرهنگسرای دختران مطرح شد و پس از بررسی در مجموعه امور زنان شهرداری تهران به کمیته «بررسی نامگذاری روزها در تقویم» در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ارائه شد و نهایتا در شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید.

در بیان مقام دختران همین بس که امام صادق(ع) می‌فرمایند: دختران حسنات (الطاف الهی) هستند و پسران نعمت‌اند، بر حسنات پاداش می‌دهند و از نعمت‌ها پرسش می‌کنند.

طبیعتاً توجه به ویژگی های زندگی حضرت معصومه(س) و نوع فعالیت اجتماعی و سیاسی آن حضرت بیانگر این نکته است که همواره آموزه‌های دینی در جهت توسعه روابط اجتماعی کمک کننده است و بین اقشار جامعه و زنان و مردان تفاوتی وجود ندارد.

ما در بین زنان می‌توانیم نمادهایمان را که حضرت خدیجه(س)، حضرت فاطمه(س)، حضرت معصومه(س) و حضرت زینب(س) و همه آنانی که در طول تاریخ و صدر اسلام زندگی کردند را شاخص قرار دهیم، چرا که آنان در زندگی شخصی خود نماد پرهیزگاری‌ و در زندگی اجتماعی نماد مبارزه بودند‌.

در دنیای به اصطلاح متمدن امروزی هر چند به ظاهر سخن از تساوی مرد و زن به دور از همه تفاوت های واقعی میان مرد و زن، بسیار شنیده می شود؛ ولی هنوز هم به شکل برده داری مدرن و جدید از زنان و دختران به اشکال مختلف بهره برداری می شود و زن و دختر جایگاه واقعی خود را نیافته اند. هنوز نیز در بسیاری از کشورهای جهان دختران به روش های جدید همچون سقط 70 درصدی سقط جنین دختران در چین ،زنده به گور می شوند. در اروپای متمدن نیز دختران مورد انواع سوءاستفاده ها ،حتی از سوی بستگان بسیار نزدیک قرار می گیرند و از نظر جنسیتی میان زن و مرد تفاوت می گذارند و در مشاغل کم تر به کار گرفته می شوند و از نظر عدم امنیت شغلی در مرتبه بسیار بالاتری از مردان قرارمی گیرند و احترام و ارزش گذاری به زن تنها برای سوءاستفاده بوده است.اما در کشور ما ایران و به برکت انقلاب شکوهمند اسلامی دختران این سرزمین توانسته اند تا اندازه بسیاری به جایگاه و منزلت واقعی خود برسند و مسیر رشد و تکامل را برای خود و کشورشان هموار سازند.

هر چند امروز با افتخار از توجه جدی نظام به دختران این سرزمین در حوزه های مختلف آموزشی،سلامت،اجتماعی،فرهنگی،هنری،اقتصادی و... و رشد شاخص ها در این زمینه سخن می گوییم اما میلاد دردانه امام کاظم با همه شاخصه ها و سجایای بزرگشان و روز دختران بهانه ای است تا بار دیگر تاکید کنیم که هر چه از ظرفیت های مادی و معنوی کشور را برای رشد و اعتلای این قشر از جامعه هزینه کنیم باز هم کم هزینه کرده ایم چرا که اینان مادران فردا و تربیت کنندگان نسل آینده این جامعه اند.

دختران نقش بسیار مهمی در خانواده و جامعه دارند. آن ها در آینده باید مسئولیت اداره ی خانواده را عهده دار شوند و وظیفه ی تربیت نسل های آینده نیز بر عهده ی آن هاست. اگر یک دختر به خوبی تربیت شده و برای زندگی خانوادگی و اجتماعی آماده شود، می تواند سعادت و خوش بختی نسل آینده را تضمین کند؛ اما اگر این دختر در دوره ی تربیت خود با آسیب ها و مشکلات روحی و جسمی روبه رو شود، نمی توان از او انتظار داشت در آینده نقش مثبتی در خانه و اجتماع داشته باشد و فرزندانی سالم و صالح تحویل جامعه دهد؛ به همین دلیل است که توجه به نیاز های دختران باید به طور خاص مورد توجه همه مسوولان قرار گیرد.

طراحی یک الگوی مشخص از سبک زندگی حضرت معصومه(س) متناسب با ضرورت‌های اکنونی برای دختران، متمرکز کردن افراد صاحب فکر، پردغدغه و هوشمند و فعال و بصیر نسبت به ضرورت های و نیازهای جامعه هدف، اصلاح ساختار آموزش و نظام آموزشی متناسب با نیاز های خاص دختران و توجه جدی به تفریح و سلامت دختران در کنار رفع موانع قانونی و عرفی برای حضور موثر تر در حوزه های اجتماعی و اقتصادی از مهمترین اقداماتی است که می بایست مسوولین کشور برای حل آنان اقدامات عملی و موثری انجام دهند.

در این راه شناخت نیازها و مشکلات دختران، محدودیت ها، موانع و چالش های پیش رو ، توانمندی های دختران و چگونگی شکوفایی آنها وتبیین وضعیت شاخص های توسعه انسانی دختران از یک سو و تلاش برای ارتقا و بهبود جایگاه و افزایش ظرفیت های اجتماعی دختران  در جامعه و توانمند سازی آنان، بهبود وضعیت الگوهای مرجع ، ارتقای سلامت روانی ـ اجتماعی و بهبود سلسله مراتب ارزش های فرهنگی دختران از سوی دیگر امری ضروری و اجتناب ناپذیر است چرا که مسائل اجتماعی و فرهنگی مربوط به دختران در جامعه ما طیف وسیعی از معضلات را در بر می گیرد و اگر مشکلات دختران شناسایی و رفع نگردد هزینه‌های سنگینی را به جامعه وارد خواهد کرد.

در این میان مدیریت شهری با نگاه به رویکرد مشارکت در الگوی توسعه پایدار شهری می بایست نقش ویژه خود را برای رشد و بالندگی دختران این سرزمین پیش ببرد. محله محوری، مشارکت شهروندان، زیر ساخت‌ها و افزایش توانمندی مدیریتی در اداره شهر یک راهبرد مهم در ارتباط با تدوین سیاست‌هاست. روشن است دختران و زنان بیشترین نقش را به‌عنوان رهبران یا مشارکت‌کنندگان فعال در جوامع کوچک‌تر مانند محلات شهری ایفا می‌کنند. به‌منظور پویا شدن و مؤثر بودن این دانش در سیاست و توسعه شهری باید به شهروندان فرصت داد تا در توسعه محله‌ها و شهرها مشارکت فعال داشته باشند. در نظریه مدیریت مشارکتی شهرها چنانچه زنان و دختران نه‌تنها با مشارکت فعالانه بلکه با ایفای نقش محوری خود در این عرصه حضور یابند توسعه شهری طولانی مدت، جامع‌تر و پایدارتر خواهد بود.

برنامه ریزی صحیح و اصولی برای مشارکت واقعی دختران در حوزه های مختلف فرهنگی و اجتماعی  و نگاه ویژه و بنیادی به مادران فردای این سرزمین می تواند جامعه پیش روی را به سمت سربلندی و پیشرفت واقعی هدایت نماید.

*کارشناس ارشد حوزه جوانان