به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ انتخاب رشته دکتری سراسری مرحله ای سرنوشت ساز برای تمام داوطلبانی است که در کنکور دکتری ۱۴۰۱ شرکت کرده و پس از دریافت کارنامه اولیه خود در دانشگاه های سراسری مجاز به انتخاب رشته شده اند. با توجه به ظرفیت پایین رشته محل های معرفی شده در دفترچه انتخاب رشته دکتری و رقابت بالا در میان داوطلبان برای قبولی در این رشته محل ها، نیاز به  کسب اطلاعات کافی در زمینه انتخاب رشته دکتری بیش از هر زمانی احساس می شود.

زمان انتخاب رشته دکتری ۱۴۰۱ از ۲۵ تا ۲۸ فروردین ماه می باشد.

داوطلبان واجد شرایط انتخاب رشته دکتری ۱۴۰۱، بارها در انتخاب رشته مقاطع مختلف شرکت کرده اند اما انتخاب رشته دکتری کاملا متفاوت با انتخاب رشته مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد است و انتخاب رشته نامناسب و اشتباه منجر به عدم قبولی در دوره دکتری حتی با رتبه های خیلی خوب می شود. در ادامه به بررسی ضوابط، شرایط، جزئیات و نحوه انتخاب رشته دکتری ۱۴۰۱ برای داوطلبانی که قصد شرکت در انتخاب رشته دانشگاه های سراسری را دارند، می پردازیم.

زمان انتخاب رشته آزمون دکتری ۱۴۰۱

انتخاب رشته دکتری ۱۴۰۱ هر ساله با فاصله کمی از اعلام نتایج اولیه آزمون دکتری آغاز می شود داوطلبان در طول مهلت انتخاب رشته می توانند فرم انتخاب رشته خود را تکمیل کرده و در صورت تمایل به ایجاد تغییر در انتخاب هایشان، در این مدت فرصت ویرایش فرم انتخاب رشته دکتری را نیز خواهند داشت.

در سال جاری زمان انتخاب رشته دکتری از ۲۵ فروردین ماه آغاز خواهد شد. بهتر است داوطلبان در روزهای آغازین این مهلت، انتخاب رشته دکتری خود را انجام دهند و این کار را به روزهای پایانی موکول نکنند. 

زمان انتخاب رشته دکتری سراسری ۱۴۰۱ از ۲۵ تا ۲۸ فروردین ماه می باشد.

نحوه انتخاب رشته آزمون دکتری ۱۴۰۱

داوطلبان می توانند با علم به دوره هایی که در آن مجاز به انتخاب رشته شده اند و پس از مطالعه دقیق دفترچه انتخاب رشته دکتری، نسبت به انتخاب حداکثر ۵۰ کدرشته محل اقدام کنند. محدودیتی برای دعوت به مصاحبه شدن وجود ندارد و ممکن است یک داوطلب حدنصاب قبولی تمام دانشگاه هایی که در فرم انتخاب رشته، انتخاب کرده است را کسب کند پس بهتر است انتخاب ها بر اساس علاقه دسته بندی شوند.

بدین معنا که انتخاب هایی که بیشتر مدنظرمان هست را در اولویت های بالاتر و انتخاب های بعدی به ترتیب به گزینه هایی اختصاص یابد که درجه علاقه مان به آن ها کمتر شود. توصیه به داوطلبان انتخاب رشته دکتری ۱۴۰۱ این است که ۴ فاکتور علاقه، کیفیت، شهر، فاصله دانشگاه و شهریه دکتری را جز ملاک هایشان قرار دهند.

راهنمای تصویری انتخاب رشته دکتری ۱۴۰۱

پس از وارد شدن به سایت سازمان سنجش sanjesh.org گزینه "دکتری تخصصی" را از منوی سمت راست انتخاب کنید.

در زمان انتخاب رشته دکتری لینک "انتخاب رشته های تحصیلی آزمون ورودی دکتری ( نیمه متمرکز ) phd سال ۱۴۰۱" فعال می شود که می بایست آن را انتخاب کنید.

جدول زمانی و نکات مهم را در صفحه بعدی مطالعه و گزینه "تائید و ادامه - گام بعدی" را انتخاب کنید .

می بایست یکی از دو روش موجود (شماره پرونده و شماره پیگیری ثبت نام یا شماره داوطلبی و شماره پرونده و کدملی) را انتخاب کرده تا به صفحه انتخاب رشته وارد شوید .

در صفحه جدید می بایست کد رشته محل های مورد نظر خود را به ترتیب اولویت در فرم وارد کرده و پس از آن که از صحت اطلاعات وارد شده اطمینان پیدا کردید بر روی گزینه “ ثبت” کلیک نمایید و در نهایت رسید انتخاب رشته دکتری را دریافت کنید.

شرایط انتخاب رشته آزمون دکتری ۱۴۰۱

با وجود این که بعد از ادغام ثبت نام آزمون دکتری و ثبت نام آزمون دکتری دانشگاه آزاد، مرحله اول آزمون دکتری یعنی آزمون کتبی برای داوطلبان این دو دانشگاه به صورت مشترک برگزار می شود، اما بعد از اعلام نتایج اولیه آزمون دکتری، راه دانشگاه آزاد و دانشگاه های سراسری از یک دیگر جدا خواهد شد و هر داوطلبی که مجاز به انتخاب رشته برای هر دو دانشگاه شده باشد باید به صورت جداگانه فرم انتخاب رشته دکتری سراسری و دانشگاه آزاد را تکمیل نماید.

انتخاب رشته دکتری سراسری ۱۴۰۱ برای کلیه افرادی که در ثبت نام آزمون دکتری شرکت کرده اند و بعد از دریافت کارت ورود به جلسه آزمون دکتری سر جلسه آزمون حاضر بودند و در کارنامه ای که برای آن ها صادر شده، مجاز به انتخاب رشته اعلام شده اند، امکان پذیر است. در این زمان داوطلبان می بایست با در نظر گرفتن تاثیر اولویت در انتخاب رشته دکتری، اقدام به تکمیل فرم انتخاب رشته کند.

اینکه داوطلب مجاز به انتخاب رشته چه دوره هایی می باشد، در ردیفی به نام "وضعیت مجاز به انتخاب رشته در دوره" مشخص شده است. فرد مجاز با توجه به دوره ای که در آن مجاز به انتخاب رشته شده است (دوره های روزانه ، سایر دوره ها و بورس اعزام به خارج از کشور) می تواند در زمان مقرر شده از سوی سازمان سنجش نسبت به انتخاب رشته دکتری اقدام کند. هر داوطلب ممکن است در یک یا چند دوره مجاز به انتخاب رشته اعلام شده باشد یا به طور کلی در هیچ دوره ای مجاز به انتخاب رشته نباشد.

مراحل بعدی انتخاب رشته آزمون دکتری ۱۴۰۱

تمامی افرادی که در انتخاب رشته دکتری سال ۱۴۰۱ شرکت کردند بعد از ثبت کدرشته محل های انتخابی خود ، باید رسید ۱۵ رقمی خود را دریافت کنند. بعد از تکمیل فرم انتخاب رشته، داوطلبان باید منتظر اعلام نتایج انتخاب رشته دکتری سازمان سنجش باشند. تا آن زمان می توانند در ارتباط با چگونگی سوالات مصاحبه دکتری ۱۴۰۱ تحقیق کنند و خود را برای مصاحبه دکتری آماده سازند.

بعد از اعلام نتایج دعوت به مصاحبه، هر فرد با توجه به این که حدنصاب دانشگاه های انتخابیش را کسب کرده یا نه به مصاحبه دعوت خواهد شد و می تواند بر اساس علاقه خود، در روز مقرر شده توسط اطلاعیه سنجش یا اطلاعیه دانشگاهی که دعوت به مصاحبه شده ، به محل مصاحبه مراجعه کرده و مدارک لازم را همراه ببرد.

طبیعی است که اگر فردی نتوانسته حدنصاب قبولی در یک دانشگاه را کسب کند، به مصاحبه دعوت نخواهد شد . لازم به ذکر است برخی از دانشگاه ها علاوه بر مصاحبه شفاهی دارای آزمون کتبی هم هستند که زمان آن توسط دانشگاه اعلام خواهد شد. داوطلبانی که به مصاحبه دانشگاه ها دعوت شده اند باید به سایت سنجش مراجعه کرده و نسبت به تکمیل فرم بررسی صلاحیت عمومی دکتری اقدام کنند.

در آخر نتایج نهایی دکتری ۱۴۰۱ توسط سازمان سنجش بر روی وب سایت این دانشگاه به نشانی sanjesh.org اعلام خواهد شد و داوطلبان می توانند بعد از اعلام نتایج انتخاب رشته دکتری، نتایج خود را مشاهده کنند.

لازم به ذکر است تمامی داوطلبانی که در آزمون دکتری شرکت کرده اند ، در صورت کسب نمره کل قابل قبول دانشگاه آزاد و دریافت کد دسترسی انتخاب رشته دکتری دانشگاه آزاد در کارنامه نتایج اولیه دکتری ، می توانند بعد از مطالعه دفترچه انتخاب رشته دکتری دانشگاه آزاد ۱۴۰۱، به صورت جداگانه در انتخاب رشته دکتری آزاد شرکت کنند و بعد از مشاهده نتایج اولیه انتخاب رشته دکتری دانشگاه آزاد ، به مصاحبه دکتری دانشگاه آزاد ۱۴۰۱ دعوت شوند .

باورهای غلط درخصوص انتخاب رشته دکتری

۱- هر قدر که یک رشته‌محل را در انتخاب رشته به عنوان اولویت بالاتری انتخاب کنیم، شانس دعوت به مصاحبه بیشتر است.

ترتیب انتخاب رشته تأثیری در شانس دعوت به مصاحبه ندارد. یعنی دعوت به مصاحبه دانشگاه‌های مختلف بر اساس نمره داوطلبان صورت می‌گیرد و انتخاب یک کدرشته‌‌محل به عنوان اولویت اول یا آخر تأثیری در کاهش یا افزایش شانس دعوت‌شدن به مصاحبه آن کدرشته نخواهد داشت.

۲- در بسیاری از دانشگاه‌ها تا دانشجوی ارشد خودشان وجود داشته باشند ما شانسی نداریم، پس این‌ها را انتخاب نکنیم.

یکی از باورهایی که می‌­تواند موجب دلسردی و از دست رفتن اعتمادبه‌نفس در داوطلبان شود این است که افراد تصور می­‌کنند اگر در دانشگاهی، دانشجوی کارشناسی ارشد یا فارغ‌­التحصیل همان دانشگاه وجود داشته باشد، دیگر جایی برای قبولی آنان در آن دانشگاه نمی­‌ماند. هر چند، نمی­‌توان تأثیر مثبت شناخت و آگاهی قبلی اساتید را نسبت به دانشجویان خودشان در امتیازدهی انکار کرد، تعمیم این امر به همه مصاحبه­‌گران و همه دانشکده­‌ها و دانشگاه­‌ها نادرست است.

ذکر دو نکته در این زمینه خالی از لطف نیست. نخست این که افرادی بوده­‌اند که در دانشگاه خودشان پذیرفته نشده‌­اند. ممکن است ذهنیت استاد از آن دانشجویان، به جای مثبت، منفی باشد که عکس قضیه اول اتفاق خواهد افتاد. یعنی در این صورت، شناخت مصاحبه‌­گر از دانشجو به ضرر او خواهد بود.

یا این که بسیاری از مصاحبه­‌گران، رعایت عدالت را در پذیرش دانشجویان دکتری، سرلوحه کار خود قرار می­‌دهند و بنابراین تفاوتی بین داوطلبان قائل نمی­‌شوند.

دیگر این که، معمولاً در فهرست دعوت‌شدگان مصاحبه بسیاری از کدرشته­‌ها، تعداد دانشجویان یا فارغ­‌التحصیلان همان دانشگاه، کمتر از ظرفیت پذیرش دکتری در آن کدرشته است و به هر صورت حتی اگر همه آنان در آن کدرشته پذیرش شوند، باز هم جایی برای دیگران می‌ماند.

۳- فهرست دانشگاه‎هایی که می‌توان در مصاحبه آن‌ها شرکت کرد محدود است، بنابراین دانشگاه‌هایی انتخاب کنیم که شانس قبولی بیشتری داریم.

چند سالی است که دعوت به مصاحبه دکتری دانشگاه‌ها بر اساس نمره تراز صورت می‌گیرد و همه کسانی که تراز آن‌ها بالاتر از تراز مدنظر دانشگاه باشد، به مصاحبه دعوت خواهند شد و محدودیتی در این خصوص وجود ندارد.

آیا امکان انتخاب رشته از رشته/گرایش های دیگر وجود دارد؟

خیر، شما تنها مجاز به انتخاب رشته‎ محل‎های رشته امتحانی خود هستید و امکان انتخاب رشته‎ محل‎های سایر رشته‌های امتحانی وجود ندارد. البته در سایت سازمان سنجش، به طور خودکار، تنها امکان انتخاب کدرشته‌محل‌های خود را دارید و مشکلی در این زمینه وجود نخواهد داشت.

آیا اولویت‌های انتخاب رشته اثری در شانس دعوت به مصاحبه دکتری دارد؟

خیر، در صورتی که حدنصاب نمره تراز یک دانشگاه که در اولویت های انتخابی در فرم انتخاب رشته وجود دارد را کسب کنید، دعوت به مصاحبه خواهید شد؛ فارغ از این که آن دانشگاه انتخاب اول است یا آخر.

انتخاب رشته در قبولی نهایی من در کنکور دکتری ۱۴۰۱ چه تأثیری دارد؟

گرچه شما ممکن است به مصاحبه همه کدرشته‌های خود دعوت شوید، اما در نهایت تنها در بالاترین اولویت خود که نمره قبولی را کسب کرده باشید معرفی خواهید شد. یعنی نرم‌افزار سازمان سنجش به ترتیب از بالاترین انتخاب شما شروع به بررسی می‌کند و به محض رسیدن به اولین کدرشته قبولی شما، آن را به عنوان قبولی نهایی شما اعلام خواهد کرد. از این رو، اگر در اولویت‌های پایین‌تر هم قبول شده باشید، این موضوع اهمیتی ندارد و تنها در یک کدرشته به عنوان قبول نهایی اعلام خواهید شد.

گزارش از محمد رمضانی