تاریخ : 1402,سه شنبه 25 مهر12:05
کد خبر : 484768 - سرویس خبری : فرهنگی اجتماعی

نگاهی بر زندگی هنری داریوش مهرجویی؛

سکانس آخر آقای کارگردان/ از کارنامه هنری تا ناقوس قتل

داریوش مهرجویی فیلم‌ساز، نویسنده و مترجم ایرانی، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین کارگردان‌های موج نوی سینمای ایران شناخته می‌شد. او که با ساخت فیلم‌های درخشانی همچون «گاو» و «هامون» نام خود را در سینمای ایران ماندگار کرد، در حوزه‌ی نویسندگی و ترجمه هم فعالیت داشت. از میان بهترین آثار داریوش مهرجویی می‌توان به رمان تألیفی «برزخ ژوری» و ترجمه‌ی کتاب «جهان هولوگرافیک» اشاره کرد.

به گزارش سرویس فرهنگی اجتماعی «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ خبر کوتاه بود و هولناک: داریوش مهرجویی از نام‌آورترین فیلم‌سازان سینمای ایران و همسرش با ضربات سلاح سرد به قتل رسیدند. ساعات پایانی شنبه شب مورخ 22 مهرماه از طریق تماس با مرکز فوریت‌های پلیسی 110 اطلاع داده شد که داریوش مهرجویی و همسرش در ویلای شخصی‌اش واقع در زیبادشت شهرستان فردیس به قتل رسیده‌اند. فرمانده انتظامی استان البرز اعلام کرده است که «داریوش مهرجویی بر اثر سه ضربه با جسم سخت و سه ضربه چاقو به گردن به قتل رسیده و همچنین همسر وی بر اثر خفه شدن، قربانی جنایت شده است.» 

زندگینامه داریوش مهرجویی

داریوش مهرجویی فیلم‌ساز، نویسنده و مترجم ایرانی، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین کارگردان‌های موج نوی سینمای ایران شناخته می‌شد. او که با ساخت فیلم‌های درخشانی همچون «گاو» و «هامون» نام خود را در سینمای ایران ماندگار کرد، در حوزه‌ی نویسندگی و ترجمه هم فعالیت داشت. از میان بهترین آثار داریوش مهرجویی می‌توان به رمان تألیفی «برزخ ژوری» و ترجمه‌ی کتاب «جهان هولوگرافیک» اشاره کرد.

داریوش مهرجویی در روز هفدهم آذرماه سال 1318 در تهران زاده شد. او از کودکی تا نوجوانی تحت تأثیر تربیت مادربرزگش بود و بعد از آن دوره، به موسیقی و نقاشی علاقه‌مند شد. مهرجویی همزمان با یادگیری دستگاه‌های آواز ایرانی و نوازندگی سنتور، با موسیقی کلاسیک غربی آشنا شد و نواختن پیانو را آغاز نمود.
مهرجویی در هفده‌سالگی به سوی سینما سوق پیدا کرد و به طور جدی به تماشای فیلم‌های روز دنیا نشست. این علاقه او را در بیست‌سالگی عازم کالیفرنیا کرد تا به تحصیل در رشته‌ی سینما بپردازد؛ اما پس از چند ترم، از تحصیل در این رشته انصراف داد و تنفس در هوای فلسفه را برگزید. 

آشنایی داریوش مهرجویی با افراد سرشناسی همچون ژان رنوار، کارگردان بزرگ فرانسوی در دانشگاه کالیفرنیا علاقه وی را به سینما تشدید کرد. مهرجویی در دوران تحصیلش نشریه‌ی «پارس ریویو» را در لس‌آنجلس به راه انداخت تا زمینه‌ای برای آشنایی غربی‌ها با سینمای ایران فراهم آورد.
او سرانجام در سال 1335 به ایران بازگشت تا فعالیت‌های هنری‌اش را آغاز کند. این کارگردان بزرگ با ساخت بیش از بیست فیلم سینمایی و چندین فیلم مستند، کارنامه درخشانی از خود به جای گذاشت. 

داریوش مهرجویی یکه‌تاز سینمای ایران

13 سال پس از بازگشت به ایران و کسب چندین تجربه موفق و ناموفق، با ساخت فیلمی کم‌نظیر و استثنایی دوره شهرت مهرجویی به صورت جدی آغاز شد و در عرصه کارگردانی مطرح گردید. 
در سال 1348 مهرجویی با همراهی غلامحسین ساعدی فیلمنامه‌ی فیلم «گاو» را با اقتباس از مجموعه داستان عزاداران بیل و با بازی درخشان عزت‌الله انتظامی و علی نصیریان نوشت. داریوش مهرجویی با ساخت فیلم گاو علاوه‌بر کسب موفقیت تجاری و دریافت جوایز بین‌المللی متعدد، توانست طرحی نو در سینمای ایران دراندازد و نام خود را به‌عنوان یک فیلم‌ساز صاحب‌سبک تثبیت کند. 
او بعد از تجریه موفق فیلم گاو، فیلم‌های «آقای هالو»، «پستچی» و «دایره‌ی مینا» را روانه‌ی سینما کرد.  مهرجویی پس از وقوع انقلاب اسلامی به فرانسه سفر کرد و پس از گذشت چندی به ایران بازگشت.
مهرجویی در بطن جریانات انقلاب اسلامی طی مصاحبه‌ای با تلوزیون سوئیس با دفاع از اندیشه بنیان‌گذار جمهوری اسلامی اظهار داشت: در این انقلاب، برخلاف نمونه‌های غربی، اقتصاد اولویت نیست.: «برای نخستین‌بار در تاریخ، حرکتی برای عدالت رقم خورده. به‌همین‌دلیل امام خمینی روح انقلاب ماست.» 
در سال 1365 با ساخت فیلم «اجاره‌نشین‌ها» نام داریوش مهرجویی دوباره بر سر زبان‌ها افتاد و با فیلم‌های «هامون (1368)»، «بانو (1370)»، «سارا (1371)»، «لیلا (1375)»، «درخت گلابی (1376)»، «میکس (1378)»، «بمانی (1380)»، «مهمان مامان (1382)»، «سنتوری (1385)»، «نارنجی‌پوش (1390)»، «چه خوبه که برگشتی (1391)»، «اشباح (1392)» و «لامینور (1398)» به یکی از پرکارترین کارگردانان سینمای ایران در چند دهه‌ی اخیر تبدیل شد.

داریوش مهرجویی در عرصه‌ی نویسندگی و ترجمه

از آنجایی که تعداد پرشماری از آثار داریوش مهرجویی در حوزه‌ی فیلم‌سازی، با اقتباس از آثار ادبی ایران و جهان ساخته شده‌اند، می‌توان او را یکی از مهم‌ترین فیلم‌سازان سینمای اقتباسی ایران دانست که هیچ‌گاه از پیوند میان سینما و ادبیات غافل نبوده است. این پیوند دیرینه با ادبیات سبب شد که خود مهرجویی نیز دست به قلم ببرد و در سال 1388 اولین رمانش با نام «به‌خاطر یک فیلم بلند لعنتی» را به چاپ برساند. او در این رمان به شرح فرازونشیب‌های زندگی هنری و عاشقانه‌ی یک فیلم‌ساز می‌پردازد.
اثر بعدی داریوش مهرجویی در زمینه‌ی نویسندگی، «خرابات مغان» بود که در سال 1391 منتشر شد. او در این کتاب داستانی عاشقانه را روایت می‌کند که با مسائل مذهبی، فلسفی و سیاسی گره خورده است.

سال 1395 از نظر نویسندگی سال پرکاری برای داریوش مهرجویی بود. او در این سال سه رمان با نام‌های «آن رسید لعنتی»، «سفر به سرزمین فرشتگان» و «سفرنامه‌ی پاریس، عوج کلاب» را روانه‌ی بازار کتاب کرد. «برزخ ژوری» هم یکی دیگر از کتاب‌های داریوش مهرجویی است که در سال 1397 منتشر شد.

داریوش مهرجویی آثار ادبی مختلفی را از نویسندگان خارجی نیز ترجمه کرده است؛ ازجمله «بعد زیبایی‌شناختی و زیبایی‌شناختی واقعیت» اثر هربرت مارکوزه، «جهان هولوگرافیک» نوشته‌ی مایکل تالبوت، «یونگ، خدایان و انسان مدرن» تألیف آنتونیو مورنو، نمایشنامه‌های «طفل مدفون» و «غرب واقعی» نگارش سام شپارد و «آوازه‌خوان طاس» اثر اوژن یونسکو. 

این فیلم‌ساز نام‌آور به همراه همسرش وحیده محمدی‌فر شنبه شب مورخ 22 مهرماه در ویلای شخصی‌شان در مجتمع مسکونی زیبادشت شهرستان فردیس استان البرز به قتل رسیدند. سردار منتظرالمهدی سخنگوی فراجا اعلام نمود عملیات بررسی صحنه جرم به پایان رسیده است. در این حوزه 7 مظنون شناسایی شده‌اند که اکثرنفرات آن‌ها تحت بازداشت می‌باشند.

حجت‌الاسلام و المسلمین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه در نشست خبری امروز به موضوع قتل این کارگردان نام‌آور اشاره نمود و اظهار داشت: از همان ابتدای امر، مسئولان قضایی مربوطه به موضوع ورود کرده و من نیز شخصاً پیگیری و تاکید کردم که با بهره‌گیری از کلیه امکانات، هر چه سریع‌تر قاتل یا قاتلین شناسایی شوند و پرونده آن‌ها با سرعت و دقت رسیدگی و منتهی به صدور حکم شود تا خدای‌ناکرده امنیت روانی مردم مورد خدشه قرار نگیرد؛ این قبیل موضوعات چنانچه با سرعت و دقت در رسیدگی همراه باشد موجب تزریق احساس امنیت هر چه بیشتر به مردم و شهروندان می‌گردد و در نقطه مقابل چنانچه در بررسی‌ها و رسیدگی‌ها به این مقولات و موضوعات متناظر، تعلل صورت گیرد، افراد منافق و سودجو شروع به تحریک و انتشار مطالب کذب و القاء ترس و ناامنی می‌کنند.

گزارش از عرفان عباسی