به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ نگرانی از آینده صنعت هوش مصنوعی و احتمال سخت‌گیری‌های نظارتی دولت‌های ایالتی، موجی از فروش را در بازارهای جهانی سهام به راه انداخت. تنها در یک روز، حدود ۳ تریلیون دلار از ارزش بازار سهام آمریکا از بین رفت و موج ریزش به بورس‌های آسیا نیز رسید. بازارهای سهام آمریکا در روز پنجشنبه با یکی از سنگین‌ترین افت‌های خود در بیش از یک سال اخیر روبه‌رو شد؛ اتفاقی که پیش‌بینی خوش‌بینانه معامله‌گران وال‌استریت را درباره رونق دوباره بازار پس از انتخابات میان‌دوره‌ای زیر سؤال برد. شاخص نزدک با محوریت شرکت‌های فناوری به شدت سقوط کرد و شاخص P&S 500 نیز افتی ۴.۴ درصدی را تجربه نمود. نگرانی سرمایه‌گذاران درباره آینده سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی و احتمال وضع محدودیت‌های بیشتر برای توسعه مراکز داده، به عاملی تعیین‌کننده در این ریزش تبدیل شد.

ریشه اصلی نگرانی بازار به حجم عظیم سرمایه‌گذاری شرکت‌های فناوری در زیرساخت‌های هوش مصنوعی بازمی‌گردد. شرکت‌های بزرگ برای توسعه این صنعت، مبالغ هنگفتی را صرف ساخت مراکز داده، خرید تراشه و تأمین انرژی می‌کنند. اکنون سرمایه‌گذاران بیش از گذشته می‌پرسند: آیا درآمدهای آینده این شرکت‌ها به اندازه‌ای خواهد بود که هزینه سنگین این سرمایه‌گذاری‌ها را توجیه کند؟

پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات نیز نگرانی تازه‌ای به این معادله اضافه کرد. برخی از نامزدهای پیروز، به ویژه در ایالت‌هایی مانند تگزاس و جورجیا، از ضرورت نظارت بیشتر بر ساخت مراکز داده سخن گفته‌اند. این مراکز علاوه بر مصرف گسترده برق و آب، در برخی مناطق با مخالفت جوامع محلی روبه‌رو هستند. بر اساس داده‌های شرکت تحقیقاتی «کلین ویو»، حدود ۴۰ درصد از ظرفیت مراکز داده‌ای که هنوز ساخت آن‌ها در آمریکا آغاز نشده، در ایالت‌هایی قرار دارد که فرمانداران تازه منتخب آن‌ها وعده توقف یا تعلیق چنین پروژه‌هایی را داده‌اند.

در نتیجه، سرمایه‌گذاران با این احتمال مواجه شده‌اند که توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی با محدودیت‌های بیشتری روبه‌رو شود؛ موضوعی که می‌تواند هم سرعت رشد این صنعت و هم سودآوری شرکت‌های فعال در آن را تحت تأثیر قرار دهد.

سرمایه‌گذاران خرد نیز برخلاف دوره‌های قبلی افت بازار، تمایل چندانی به خرید در قیمت‌های پایین‌تر نشان ندادند. بر اساس داده‌های شرکت «وندا ریسرچ»، این گروه تا ساعت ۳ بعدازظهر پنجشنبه در نیویورک، خالص ۳۳۸ میلیون دلار از سهام شرکت‌ها را فروخته بودند؛ رقمی که می‌توانست بزرگ‌ترین روز فروش آن‌ها از زمان همه‌گیری کرونا باشد.

پیامدهای این اتفاق به بازار آمریکا محدود نماند. روز جمعه، شاخص نزدک حدود ۵.۵ درصد دیگر افت کرد و شاخص سهام شرکت‌های نیمه‌رسانا نیز با کاهش شدیدی روبه‌رو شد. در آسیا، شاخص «نیکی» ژاپن ۶ درصد سقوط کرد و بازارهای سهام کره جنوبی و تایوان در مقاطعی بیش از ۸ درصد پایین آمدند. شاخص سهام اروپا نیز ۱.۲ درصد کاهش یافت.

در مقابل، بخشی از سرمایه‌گذاران برای کاهش ریسک به بازار اوراق قرضه دولتی پناه بردند. بازده اوراق ۱۰ساله خزانه‌داری آمریکا به حدود ۴.۸۴ درصد رسید. در بازار ارز نیز، دلار در برابر بسیاری از ارزهای مهم تقویت شد.

هم‌زمان با ریزش سهام فناوری، نگرانی درباره ماندگاری تورم و افزایش هزینه تأمین مالی نیز بر بازارها سنگینی می‌کند. قیمت نفت با وجود افت حدود ۱۵ درصدی در طول هفته، همچنان نسبت به ابتدای سال ۶۴ درصد بالاتر است و قیمت گاز طبیعی نیز نزدیک به سه برابر سطح ابتدای سال قرار دارد. این وضعیت، در کنار افزایش قیمت مواد غذایی، نگرانی از تداوم فشارهای تورمی را زنده نگه داشته است.

این شرایط برای فدرال رزرو بسیار دشوار است، زیرا تورم همچنان بالاست، اما افزایش نرخ بهره برای مهار آن می‌تواند رشد اقتصادی و سرمایه‌گذاری را نیز زیر فشار قرار دهد. معامله‌گران بازار در حال حاضر احتمال افزایش دوباره نرخ بهره را در نشست دسامبر فدرال رزرو، بیش از ۸۰ درصد برآورد می‌کنند.