فؤاد ایزدی: تفکر بازرگان، رفسنجانی و روحانی سازش با آمریکاست

خبرنامه دانشجویان ایران: عضو هیأت علمی دانشگاه تهران با بیان اینکه کلمه PMD هشت بار در گزارش آژانس به کار رفته است، گفت: این در حالی است که آقای عراقچی می‌گوید ما موفق شدیم که اجازه ندهیم آژانس در گزارش خود از کلمه PMD استفاده کند.

به گزارش فارس، فؤاد ایزدی استاد دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران در مراسم «استقلال در حصار تردید» که از سوی بسیج دانشجویی در دانشگاه تهران برگزار شد، ضمن تبریک روز دانشجو اظهار داشت: 2 روز پس از 16 آذر سال 32 نیکسون به ایران آمد و او در سال 32 معاون رئیس‌جمهور آمریکا آیزنهاور بود که در کودتای 28 مرداد با انگلیس همکاری کرد.

ایزدی با اشاره به دوران 8 ساله معاونت نیکسون برای آیزنهاور ادامه داد: او برای انتخابات ریاست جمهوری در مقابل کندی کاندیدا شد اما رای نیاورد تا سرانجام در سال 1968 توانست در انتخابات ریاست جمهوری پیروز شد اما دوره دوم او با قضیه واترگیت روبرو شد و او ناچار با آبروریزی کاخ سفید را ترک کرد.

این کارشناس بین‌الملل نیکسون رایکی از همپیمانان اصلی شاه معرفی کرد که برای ورود شاه به آمریکا لابی کرده بود افزود: از این طرف شاه از پول کشور برای انتخابات ریاست جمهوری آمریکا به نیکسون کمک می‌کرد و بنیاد پهلوی در نیویورک به چهره‌های آمریکایی کمک مالی می‌رساند.

وی تصریح کرد: تفکری که شاه نسبت به آمریکا داشت این بود که با توجه به دوقطبی بودن جهان ایران باید با یکی از این دو قطب همکاری کند.

ایزدی با بیان اینکه در مطالعات بین‌الملل نظریه‌های متعددی برای سیاست خارجی آمریکا مطرح است، یکی از این نظریه‌‌ها را تقسیم‌بندی کشورهای جهان از سوی آمریکا را به دو گروه همراه و دشمن معرفی کرد و گفت: شاه قطعاً نمی‌خواست دشمن آمریکا باشد بنابراین تصمیم گرفت ایران را به کشوری همراه با آمریکا تبدیل کند.

این استاد دانشگاه ادامه داد: البته این تفکر که باید با ابرقدرت‌های جهان ارتباط داشت، مختص شاه نبود و بعد از انقلاب این تفکر وجود داشت که مصداق آن بازرگان است که می‌گفت باید رابطه ما با آمریکا در جهان دوقطبی خوب باشد.

وی تصریح کرد: برخی از چهره‌های سیاسی پس از انقلاب با این تفکر مشکل خاصی نداشتند و دلیل مبارزه آنها با شاه نیز این نبود که شاه با آمریکا همراه است اما این تفکر پس از تسخیر لانه جاسوسی جایگاه رسمی خود را با استعفای دولت موقت از دست داد.

ضو هیأت علمی دانشگاه تهران با تاکید بر اینکه پس از استعفای دولت موقت این تفکر وابستگی به آمریکا ریشه‌کن نشد، گفت: ما شاهد بودیم پس از دولت موقت تیز دولت‌هایی روی کار آمدند که کم و بیش این تفکر را داشتند اما از سوی حضرت امام نقد شدند. اما این تفکر باعث شد ما پس از جنگ و در دوران هاشمی رفسنجانی به سمت تعامل با آمریکا برویم.

وی با اشاره به طراحی هاشمی رفسنجانی در حوزه اقتصاد و فروش نفت به منظور تعامل با آمریکا خاطرنشان کرد: در آن سال‌ها ایران به شرکت‌های نفتی آمریکایی پیشنهاد داد که بدون مناقصه با آنها قرارداد ببندد و در واقع هدف هاشمی این بود که این شرکت‌های آمریکایی نمک‌گیر شده و به دولت خود فشار آورند که تقابل با ایران را کم کند.

ایزدی با بیان اینکه در حال حاضر به چنین سیاست‌هایی دیپلماسی اقتصادی می‌گویند، یادآور شد: البته نتیجه این طراحی آقای هاشمی این شد که نیروهای مخالف ایران در آمریکا متوجه این طراحی شدند و قانونی وضع کردند که شرکت‌های آمریکایی از سرمایه‌گذاری در ایران منع شوند و زمانی که با اعتراض سرمایه‌گذاران آمریکایی مواجه شدند نسخه دومی وضع کردند که شرکت‌های غیرآمریکایی نیز از سرمایه‌گذاری در کشورمان منع شوند.

این استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه طراحی هاشمی برای تعامل با آمریکا به جای درست کردن ابرو چشم را هم کور کرد و صنعت نفت ما با تحریم‌های گسترده‌ای مواجه شد، اظهار داشت: همین اتفاق در دوره آقای خاتمی نیز رخ داد و با اینکه خاتمی از شهید ابراهام لینکلن نام برد و حتی در افغانستان به آمریکا کمک شد اما ایران از سوی آمریکا در لیست کشورهای محور شرارت یا محور شیطان قرار گرفت.

وی با اشاره به اواخر دولت احمدی‌نژاد که این تفکر حاکم شد اما راه به جایی نبرد، گفت: دولت روحانی از اول تخم‌مرغ‌های خود را در سبد تعامل با آمریکا و مذاکره گذاشت و امتیازات زیادی به آمریکا داد اما با وجود اینها و پس از دو سال مذاکره، آمریکا هفته گذشته مجددا ما را تهدید نظامی کرد؛ این نشان می‌دهد که حتی در ادبیات آمریکایی‌ها نیز تغییری ایجاد نشده است.

ایزدی با اشاره به نامه 9بندی مقام معظم رهبری درباره برجام خاطرنشان کرد: شرط اول در این نامه این بود که رئیس‌جمهور آمریکا کتبا تعهد بدهد اما اوباما هنوز چنین تعهدی را ننوشته هر چند که دوستان ما در وزارت خارجه می‌گویند این نامه نوشته شده است.

این کارشناس مسائل بین‌الملل با اشاره به بخش دیگری از نامه رهبری مبنی بر اینکه ماهیت آب سنگین اراک باید حفظ شود اما با این وجود در قرارداد کلمه‌ای هم در این باره وجود ندارد، گفت: در رابطه با گزارش آژانس نیز آقای عراقچی گفت ما موفق شده‌ایم که به آژانس اجازه ندهیم از کلمه PMD یا همان ابعاد احتمالی نظامی استفاده کند. در حالی که بنده شخصا 8 مورد عنوان PMD را در گزارش آژانس دیدم. بنابراین آقای عراقچی یا متن را نخوانده یا جور دیگری آن را ارائه می‌کند.

وی با بیان اینکه همان گروهی که برجام را طراحی و اجرا کرده، خودش نیز آن را ارزیابی می‌کند، خاطرنشان کرد: تفکری در ایران وجود داشت که می‌گفت باید با آمریکا بسازیم که تفکر شاه، بازرگان، هاشمی، خاتمی و روحانی اینگونه است.

ایزدی در پایان با تاکید مجدد بر سخنان مقام معظم رهبری مبنی بر اینکه آمریکا قابل اعتماد نیست، یادآور شد: این فقط مربوط به ایران هم نبوده و کشورهای دیگر از جمله مصر در زمان مرسی یا قذافی در اواخر عمرش نیز چنین تجربه‌ای دارند.