لطفا شبیه بنی صدر نباشید

خبرنامه دانشجویان ایران: محسن میردامادی از فعالان دانشجویی و اعضای دفتر تحکیم وحدت می گوید، در جلسات آغازین تشکیل اتحادیه انجمن های اسلامی دانشجویان با حضور برخی بزرگان بحث می کردیم که آیا از مجموعه ی دیدگاه های امام خمینی می توان به یک منظومه ی فکری رسید؟ ابولحسن بنی صدر صریحا می گفت خیر و معتقد بود  اگر هر کدام از دیدگاه های برجسته ی امام را به صورت نقطه ای در نظر بگیریم هیچ خط مستقیمی وجود ندارد که آنها را به هم وصل کند  اما آیت الله خامنه ای اعتقاد داشت مجموعه ی نظرات و دیدگاه های پر تکرار امام(ره) خط روشنی است و یک منظومه ی فکری منسجمی را در اختیار ما قرار می دهد.

به گزارش خبرنگار «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ گروه‌ها و جریان های مختلف سیاسی کشور و دولت های مختلف پس از جنگ از دولت سازندگی تا اصلاحات و مهرورز و حتی دولت یازدهم در عین اینکه اختلافات جدی ای با هم دارند اما برخی اشتراکات هم دارند یکی از این اشتراکات تلاش برای عدم فهم دقیق  از خط امام در حوزه ی نظر و  سعی در برخورد نوستالژیک با گفتمان امام در عمل است.

نگاه کشکولی به مثابه استفاده از مواهب دلخواه و کار راه انداز به هر مسئله ی جامع و منظومه ای واری اولین و جدی ترین نقض غرض است، نگاهی که دو گانه‌ی تحجر و تجدد و دوگانه ی سکولار، حجتیه به دین دارد از همین جنس است، جدا کردن دین به آداب فردی و مناسک اجتماعی یا سنتی و هم خوان با مدرنیته،پاره پاره دیدن سه مولفه ی معنویت، عدالت و آزادی اولین پارادوکس حوزه ی دین داری است.

در باب امام و خط امام هم قصه همین گونه است، اگر چون ابوالحسن بنی صدر قائل به این مسئله هستیم که اساسا چیزی به نام خط امام وجود ندارد که هیچ اما اگر قائل به منظو مه ی فکری امام هستیم اولین مسئله در تعیین تکلیف ما با امام و خط امام مسئله ی فهم  منظومه ای ست ،شوربختانه می توان گفت نگاه کشکولی و پاره پاره به خط امام نگاه غالب در احزاب و گروه های سیاسی کشور، و حتی برخی نزدیکان امام  است به این معنا که گروه های سیاسی از محکمات اندیشه ی امام آنچه را که کارگشای مسائل امروزشان است در رسانه ها ضریب می دهند و این یعنی یک برخورد غیرعقلانی و غیرانقلابی با مسئله ی امام.

امام همه ی امام است، همان امامی که منتقد جدی غرب و خود باختگی به غرب است منتقد اصلی جریان تحجر هم هست همان امامی که فرمان ادامه ی جنگ پس از فتح خرمشهر را می دهد قطعنامه‌ی 598 را هم می پذیرد، همان  امامی که همه ی گروه ها را دعوت به همگرایی می کند، منشور برادری را هم در لزوم تکثر گرایی در جریان اسلام گرا صادر می کند و البته همان امام گروه های یاس آفرین و سازشکار را هم غیرقانونی اعلام می کند.

بله امام همه ی امام است جمع همه ی این متناقض نماها که جز با نگاه کردن از دریچه ی عقلانیت انقلابی به درستی فهم نمی شود، اگر انقلابی و عقلانی به امام نگاه نکنیم ممکن است در یک تریبون یک ساعته و نیمه از امام بگوییم اما یکبار از لفظ "مستضعف "استفاده نکنیم، حتی یکبار هم نگوییم که "عدالت" در منظومه ی فکری امام راحل چه جایگاهی داشته است یا اینقدر غرق تکه پرانی به رقبای سیاسی باشیم که امام را در حد یک سفره دار تنزل بدهیم و در جایگاهی قرار بگیریم که بگوییم چه کسی حق دارد در این سفره پلو بخورد یا نخورد؟

اگر به امام از دریچه ی عقلانیت نگاه نکنیم  و فهم درستی از انقلابی بودن نداشته باشیم و انقلابی بودن را در تعارض با عقلانیت بدانیم ممکن است بگوییم امام فقط انقلابی نبود و چیزهای دیگری هم بود، امام را امامی قاعد تفسیر کنیم و آن وقت سینه سپر کنیم و علیه قاعدین زمان که همان انجمن حجتیه هستند سخنرانی ها کنیم در حالی که خودمان در نظر و عمل دست حجتیه را هم از پشت بسته‌ایم.

اگر از دریچه ی عقلانیت انقلابی به امام نگاه نکنیم رای مردم برایمان جنبه ی تزئینی پیدا می کند دنبال مادام العمر کردن ریاست جمهوری می رویم  یا  هرگاه رای مردم به دلخواه ما نبود فرمان شورش خیابانی می دهیم و هر بار رای مردم با ما بود آن رای را بزرگترینِ دموکراسی ها می خوانیم، اگر از دریچه ی عقلانیت انقلابی امام را خوانش نکنیم نمی توانیم فرقی بین حکومت و حاکمیت قائل شویم، یک روز شعار مخالف فلانی دشمن پیغمبر است سر می دهیم و یک روز از فرط دیاثت دموکراسی خواهانه سر از فلان شبکه ضدانقلاب و کنگره ی آمریکا در می آوریم، اگر خط امام را انقلابی فهم نکنیم یک روز  تند ترین رفتار های سیاسی را می کنیم و رقیبمان را مروج اسلام آمریکایی یا کوپونیست  می خوانیم و صدام را خالد بن ولید زمان و یک روز می گوییم اگر امام هم زنده بود نظرش در مورد غیر قانونی بودن فلان جریان سازشکار و فلان جبهه‌ی نافی قرآن عوض می شد، اگر عقلانی و انقلابی به خط امام ننگریم  یک روز خطبه های مکرر برای مستضعفین و پابرهنه ها می خوانیم و یک روز جلمبر شان می خوانیم و قشر آسیب پذیر می نامیم.

اگر از دریچه ی عقلانیتِ انقلابی به امام و خط امام نگاه نکنیم امام در خوش بینانه ترین حالتش  فقط برای ما می شود نوستالوژی، می شود خاطره بازی با "دریغا ای ریغا ای ریغا خدایی سایه ای رفت از سر ما "در 14 خرداد و عکس سلفی گرفتن با کاخ جدید امام ِکوخ نشینان و فراموش کردن روش امام،می شود فراموش کردن راه امام که می خواست همه چیز را از مبارزه با شاه تا دفاع نظامی تا جنگ فرهنگی تا اقتصاد  را (واقعا!) به مردم بسپرد.

اگر مومن به راه و روش امام انقلابی هستیم و غیر بنی صدری به مسئله نگاه می کنیم که این ما و این میدان  و اگر نیستیم  خیلی صادقانه یا مثل بنی صدر از اساس منکرش شویم و یا چون اکبر گنجی روانه ی موزه هایش کنیم .

* محمد زعیم زاده