اکرانهای دانشگاهی را از چند منظر میتوان مورد بحث قرار داد. اگرچه به طور طبیعی گردش مالی اکران در سینماها با گردش مالی اکران در دانشگاهها یا محیطهای دیگر به هیچ وجه قابل قیاس نیست و طبیعتا درآمد حاصله از سینماها بیشتر خواهد بود اما تبلیغ غیرمستقیم فیلم، ایجاد محلی برای مباحثه درباره فیلم و شکلگیری فضای نقد میان دانشجویان، تبلیغ غیرمستقیم فیلم به حساب میآید.
خبرنامه دانشجویان ایران: اکران و نمایش فیلمهای سینمایی در فضاهایی غیر از سینما و پردیسهای سینمایی، در سالهای اخیر جدیتر از گذشته صورت میگیرد. اکران در دانشگاهها همزمان با سینماها اتفاقی بود که تا چند سال گذشته ممکن نبود اما در سالهای اخیر فیلمهای زیادی در ایام اکران در سینماهای کشور در دانشگاهها نیز روی پرده رفته است.
به گزارش خبرنگار «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ این فرآیند را تشکلهای اسلامی و بعضی کانونهای عکس و فیلم در دانشگاهها آغاز کردند. «قلادههای طلا» و «شکارچی شنبه» از نخستین فیلمهایی بود که روی پرده سالنهای همایش در دانشگاهها به نمایش درآمد. این فرآیند در ادامه با فیلمهای پرفروش دیگری همچون «اخراجیهای 3» ادامه پیدا کرد و در سال گذشته به اکران فیلمهای تحسینشدهای مانند «بادیگارد» و «ابد و یک روز» نیز منجر شد.
به عنوان مثال آنطور که مجری طرح بادیگارد در آغاز اکران دانشگاهی این فیلم گفته بود، تشکلهایی از بیش از 100 دانشگاه در روزهای ابتدایی ثبتنام برای اکران دانشگاهی خواستار نمایش این فیلم در محل تحصیل خود شده بودند.
اکران موفق هیهات در دانشگاه تهران
این روزها نیز فیلمهای خوبی روی پرده سینماها است. هیهات فیلم سینمایی4 اپیزودیک با کارگردانی هادی مقدمدوست، دانش اقباشاوی، هادی نائیجی و روحالله حجازی است که همزمان با ایام محرم روی پرده سینماها رفته است، عصر یکشنبه در دانشگاه تهران در قالب برنامهای که انجمن اسلامی دانشجویان مستقل این دانشگاه صورت داده بود، برای جمع قابل توجهی از دانشجویان به نمایش درآمد که با واکنشهای مثبت دانشجویان همراه بود. حضور عوامل این فیلم در دانشگاه تهران نیز اتفاق مثبت دیگری بود که به حضور هرچه بیشتر دانشجویان کمک کرد. در آیین افتتاحیه اکرانهای دانشگاهی فیلم سینمایی هیهات عوامل فیلم روی سن رفتند و درباره این فیلم صحبت کردند. (جزئیات بیشتر)
در حال حاضر اکران موفق این فیلم در دانشگاه تهران، شرایط را برای اکران در دانشگاههای دیگر نیز فراهم کرده است. یکی از دانشجویانی که در این اکران حضور داشت، گفت: فیلمهای سینمایی بویژه فیلمهای نزدیک به گفتمان انقلاب اسلامی در اکرانهای دانشگاهی میتوانند با بدنه دانشجویان ارتباط برقرار کنند. در همین اکران فیلم هیهات دیدیم افرادی که آمدند و از فیلم استفاده کردند کسانی بودند که شاید خیلی ظاهر مذهبی با معنای خاص خود را نداشتند اما دلشان آنقدر با فیلم گره خورد که در سکانسهای احساسی واکنش نشان میدادند و اشک میریختند.
دانشگاه با همه جا فرق میکند
اکرانهای دانشگاهی را از چند منظر میتوان مورد بحث قرار داد. اگرچه به طور طبیعی گردش مالی اکران در سینماها با گردش مالی اکران در دانشگاهها یا محیطهای دیگر به هیچ وجه قابل قیاس نیست و طبیعتا درآمد حاصله از سینماها بیشتر خواهد بود اما تبلیغ غیرمستقیم فیلم، ایجاد محلی برای مباحثه درباره فیلم و شکلگیری فضای نقد میان دانشجویان، تبلیغ غیرمستقیم فیلم به حساب میآید.
در سالهای اخیر مهمترین اظهارنظرهای سینمایی در همین اکرانهای دانشگاهی مطرح شده است. حرفهای صریح ابراهیم حاتمیکیا درباره فضای فرهنگی در دانشگاه تهران را خیلیها به یاد دارند.
محمد ذوقی، مسؤول روابط عمومی سازمان رسانهای اوج که شرایط اکران هیهات در دانشگاه تهران را مهیا کرده است، نیز در اینباره میگوید: اکران دانشگاهی فیلمهای روی پرده به نفع خود سینماست. در واقع اکرانهای دانشگاهی در جمع دانشجویان، مجال بحث و گفتوگو پیرامون فیلمهای سینمایی را بیشتر ایجاد میکند و همین به دیده شدن فیلمها کمک میکند. در واقع اکرانهای دانشگاهی از هر تبلیغی سودمندتر است.
وی اضافه میکند: دانشجویان جدیترین نمایندگان خانوادهها در فضای اجتماعی هستند، به همین جهت میتوانند جدیترین مبلغان فیلمها نیز باشند.
شکلگیری بحثهای داغ در خلال اکران فیلمهای سینمایی
در فضای مربوط به مستندهای پرمخاطب نیز اتفاقات خوبی افتاده است. نگرش به مستندها جدیتر از گذشته است و بسیاری از آنها به محوری برای یک گفتوگوی داغ تبدیل شده است. به طور مثال در سالهای اخیر اکران دانشگاهی مستندهایی مانند «میراث آلبرتا» درباره موضوع مهم مهاجرت نخبگان و «چشم در برابر چشم» درباره موضوع اسیدپاشی مجالی برای مجادلههای جدی را ایجاد کرده است.
مهرداد خوشبختی، مدیر اکران سینمامارکت نیز درباره فضای موجود در اکرانهای دانشگاهی معتقد است: اگرچه موضوع گردش مالی در دانشگاهها، سینماها و پردیسهای سینمایی قابل قیاس نیست اما در فضای اکرانهای دانشگاهی تعداد مخاطبان این جنس تولیدات فرهنگی به طرز چشمگیری افزایش پیدا میکند.
همچنین اکرانهای دانشگاهی مجالی برای گفتوگو و نقادی نیز ایجاد میکند.
اکران مستند «خیال پرست» در خبرنامه دانشجویان ایران
خوشبختی میگوید: به عنوان گروهی که شرایط اکرانهای دانشگاهی را درباره فیلمهای سینمایی و مستند تسهیل میکنیم، بسیار دیدهایم به بهانه یک فیلم بسیاری از گفتوگوهایی که باید در این 37 سال اتفاق میافتاد، در میان قشر نخبه جامعه و در فضای دانشگاه شکل گرفت. فضای دانشگاهی این ویژگیها را دارد. معاونتهای فرهنگی، تشکلها و کانونهای دانشگاهی از بودجههایی که در اختیار دارند برای این امور هزینه میکنند و نتیجه کار فرهنگی خود را هم مشاهده کردهاند، چه بسا در بسیاری از دانشگاهها هزینه اکران تولیدات فرهنگی با فروش بلیت دانشجویی تامین شده است و حتی برای نهاد اکرانکننده در دانشگاه سودآوری نیز داشته است. اکرانهای دانشگاهی ادامه دارد و به هر روی در دانشگاه به روی سینما باز است و نتیجه استقبال دانشگاهها از فیلمهای سینمایی نوع نگاه بدنه دانشجویی به مسائل مهم اجتماعی و سیاسی را مشخص میکند.
