جمله بالا، شاه بیت سخنان رئیس جمهور محترم درمراسم تجلیل از خادمان قرآنی در 20 خرداد 96 است. سوال مهمی همیشه وجود داشته است که اصولا جنگ اصالت دارد یا صلح؟ نگارنده معتقد است آنچه اصل است خود اسلام و اصول مهم آن نظیر توحید و عدالت و ... است و مهم تحقق اینهاست حال گاهی تحقق این اصول مهم در سایه صلح میسر است و گاهی در سایه جنگ. پس نه جنگ ذاتا اصالت دارد و نه صلح درست به همین دلیل است که ما صلح حسنی و قیام حسینی را ترجمان یک عقیده میدانیم عقیده ای که محور آن عدالت است. حتی تعریفمان از صلح نیز با تعریف رایج در علوم سیاسی و روابط بین الملل تفاوت دارد تفاوتی به اندازه فاصله ی میان "صلح عادلانه" اسلامی با "صلح پایدار" کانت! نگارنده معتقد است جمله رئیس جمهور محترم، نوعی "اصالت صلح" را به اذهان عمومی متبادر میکند. البته بدون تردید وقتی امنیتی که در سایه صلح عادلانه به دست آید خود زمینه ساز پیشرفت های مادی و معنوی فراوان است.منتها به چند نکته مهم باید توجه داشت:
اولا وقتی بحث صلح مطرح میشود دقیقا باید مشخص نمود کدام صلح؟ کما اینکه خود امام حسن(ع) که تن به صلح دادند در کل فرآیند مصالحه، ذره ای حاضر به پایمال کردن عزت مسلمانان نبودند شاهد امر آنکه حتی در هنگام انعقاد قرارداد صلح ، امام نا مشروع بودن حکومت معاویه را متذکر میشوند و کاملا مشخص است که امام هیچ اعتمادی به معاویه ندارند و تصریحات امام هم همین را میرساند. اینکه رهبر انقلاب در دیدار اخیر با کارگزاران نظام فرمودند: " هر جا عرصه کار با بیگانگان است باید با دقت، وسواس و احتیاط کامل وارد شد و در لحن و بیان هم بگونه ای سخن گفت که اعتماد به دشمن در آن احساس نشود، زیرا هم در داخل و هم نزد بیگانگان تأثیر منفی خواهد داشت" ناظر به همین مسئله است.
مسئله ی بعدی که بسیار مهم به نظر میرسد این است که نوعِ رویکردِ جبهه مقابل و گذشته ی تاریخی او در اتخاذِ نوعِ استراتژی از طرف حاکمیت دینی تعیین کننده است. توضیح آنکه زمانه امام حسن(ع) و امام حسین(ع) به لحاظ نوع نگاه مردم به یزید و معاویه متفاوت است مردم در زمان امام حسین شخصیت یزید را میشناختند و اینکه یزید اهل شرب خمر و میمون باز و متجاهر به فسق است و ... در حالی که مردم در زمان امام حسن(ع) تا قبل از اینکه معاویه برود سر منبر و به مردم بگوید "من نه به نماز شما کاری دارم و نه به روزه شما بلکه دنبال قدرت بودم که به آن رسیدم"، باطن او را درست نمیشناختند. حالا این را مقایسه کنیم با نوع کنش مثلا آمریکایی ها در قبال مسائل ایران. آیا مثلا هنوز شخصیت دولتمردان آمریکایی برای ملت ما ناشناخته است که هنوز هم برخی ها کدهایی به جامعه منتقل میکنند برای تطهیر چهره آمریکا؟. کیست که نداند مبدا تلخی ذائقه ی ملت ایران از آمریکا حتی انقلاب اسلامی نیست و به سالها قبل از آن و سرنگونی دولت مردمی مصدق طی کودتای خشن نظامی در مرداد1328بر میگردد؟ کیست که نداند گذشته ی تاریخی آمریکا در قبال ملت ایران، یک گذشته ی خصمانه و معاندانه بوده است؟ بدون شک طرح بحث صلح در اینجا کاملا غلط است و هیچ محلی از اعراب ندارد. مشی صریح و نوع مواجهه امام و رهبری در قبال نظام سلطه در این 38 سال همین را به ما میگوید و قطعا اگر مواجهه هوشمندانه و آگاهانه این دو بزرگوار نبود قطعا قافیه را در مصاف با نظام سلطه باخته بودیم. فراموش نکنیم که مواجهه غیر دقیق با مفاهیم اسلامی ( و خصوصا در اینجا مفهوم صلح امام حسن علیه السلام) علاوه بر آنکه راه را بر تاویل های شخصی بر دین باز میکند، خود نسلی را به انحراف میکشاند...
* دبیر اسبق انجمن اسلامی دانشجویان مستقل دانشجویان یاسوج
