ابر بحران دنیای نا‌قشنگ نو

خبرنامه دانشجویان ایران: محمدمحسن راحمی‌//  ابر بحران دنیای نا‌قشنگ نو، بحران حقیقت است؛ بحرانی که در همه ابعاد زندگی نفوذ کرده و همه ساحات وجودی انسان را درنوردیده و به صورت دومینو‌وار خرده بحران‌های دیگری را آفریده است. بحران هویت، بحران معنا، بحران محیط‌زیست، بحران‌های اجتماعی، سیاسی و حتی اقتصادی ریشه در همین مگابحران اصلی یعنی «بحران حقیقت» دارند.

با وجود سنت جاندار دینی و فرهنگی، این «بحران حقیقت» نسل جدید ما را نیز گروگان گرفته است. سرعت سرسام‌آور انتقال جامعه از «اینرسی سنت» به حرکت پرشتاب و بی‌محابای دنیای مدرن، شکاف‌هایی را ایجاد کرده که نسل نوی انسان ایرانی را در خود بلعیده است و هر‌از‌گاهی از درون این دره عمیق خبرهایی می‌رسد که چون نعره‌هایی از ژرفای جامعه برمی‌خیزند و پرده‌های گوش را می‌خراشند.

در دنیای جدید ما، «مجاز» جای «حقیقت» نشسته است. دیدار با هر انسانی ملاقات با دو ساحت وجودی متفاوت است؛ یکی نشئه‌ای مربوط به دنیای رئال و عینی و دیگری شخصیتی که ملهم از وجود مجازی او در شبکه‌های اجتماعی است.

گسست و فاصله بعید این دو ساحت، خلأیی اساسی به وجود آورده است به‌گونه‌ای که برای فرد، تفکیک این دو جهان از هم به واقع دشوار می‌نماید. در دنیای حقیقی خلعت مجازی را با خود به همراه دارد و در دنیای مجازی به‌شدت متاثر از سوژه واقعی خود است. بر هم‌کنش این دو در دنیای مجازی به مراتب خطرات کمتری به همراه دارد. مثل یک Game که در آن هر بلایی هم که بر سر شخصیت بازی می‌افتد مجددا قابل بازیابی است و حتی Game Over شدن در مجاز تا حدود زیادی لذت‌بخش می‌نماید؛ چراکه خلسه‌ خلاصی از آوار مشکلات دنیای واقعی است. اما این برهم‌کنش در دنیای واقعی، نوعی خواب‌گردی را به وجود خواهد آورد که درنهایت فاجعه بار خواهد بود. در دنیای واقعی دیگرGame Over وجود ندارد. اشتباه و حرکت اشتباه به واقع Shut Down است. دنیای واقعی، دنیای بازی نیست؛ شروع مجدد ندارد. هر آنچه انسان در دنیای واقعی در بعد زمان و مکان طی می‌کند غیرقابل تکرار است. انسان مجازی شده با خلسه تکرار‌پذیری بازی‌ها اگر بخواهد در جهان بی‌تکرار واقعیت دست به کنش بزند چه می‌شود؟ این ذهنیت نتایج فاجعه بار برای انسان مجازی شده و خوابگرد به همراه خواهد داشت. انسانی که همه اجزای جهان واقعی را به بازی گرفته و با حیقیت مهیبی چون مرگ نیز بازی می‌کند.

اینها نتیجه سازمان نهاد تفریح در دنیای مدرن است. نهاد تفریح در دنیای مدرن تغافل،  خلسه، مجازی شدن و خوابگردی را در سازمان‌های تفریحی نظیر بازی‌های ویدئویی، شبکه‌های اجتماعی، سینما و... برای انسان به ارمغان می‌آورد. وجدانی کردن این بازی‌ها و نهادینه شدن آن در انسان‌ها حاصلش جدی نگرفتن مخاطرات جهان حقیقی است. جهانی که انسان یک بار فرصت زیست در آن را دارد و اولین اشتباه مهیب آخرین اشتباه اوست و هیچ شروع مجددی در آن در کار نیست.