اقدامات جهشی در اقتصاد

خبرنامه دانشجویان ایران: دانشور خدابنده لو*// رهبری معظم انقلاب سال جدید را سال جهش تولید نامگذاری کرد، در تفاوت رونق تولید و جهش تولید به این نکته اشاره فرمود که رونق به این معناست که تولید حرکت کند، اما جهش چندین برابر رونق و به این معنا که یک اتفاق ویژه رقم بخورد؛ به گونه ای که مردم آن را حس کنند.

اقدامات جهشی در اقتصاد لازمه این است که دست از کارهای روتین و رومزه برداریم، جهش یعنی کارهایی باید انجام شود که در مدت کوتاه، تحول ایجاد کند. بررسی ها نشان می دهد که با توجه به ظرفیت های خالی و مغفول اقتصاد، جهش تولید شدنی و تنها لازمه اش اراده مسئولین است.

قدم اول برای جهش تولید این است که باورهای غلط کنار گذاشته شود. یک باور غلط رایج این است که با پول و وام می‌شود به تولید رونق داد. در سال پیش رو، احتمالا چنین اقداماتی بیشتر مورد توجه مسئولین قرار گیرد چرا که تسهیلات دهی کاری آسان برای مسئولین بوده و گزارش کار آن نیز قابل توجه است.

اما تجربه طرح های «خوداشتغالی»، «اشتغال ضربتی» و «بنگاه های زودبازده» در دولت های قبل و تسهیلات حمایت از تولید سال های اخیر ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی، نشان از آن دارد که پول و وام صرفا یک مُسکّن و آرام بخش موقت است، که نه تولید رونق واقعی پیدا می کند نه اشتغال پایدار ایجاد می شود و صد البته جهش تولید هم نمی تواند ممکن شود.

نکته مهم دیگر آن که اقداماتی مثل کاهش بازدهی فعالیت های موازی تولید از جمله دریافت مالیات از بخش غیرمولد اقتصاد یا بهبود فضای کسب و کار، پیش نیاز جهش تولید می باشد. این اقدامات البته مهم و مورد توجه است و باید با سرعت بیشتر در سال جهش تولید انجام شود اما جهش تولید نیاز به اقدامات ویژه تری دارد.

مانع جهش تولید باید ریشه یابی شود. دلیل اینکه صرفا با پول جهش تولید تحقق پیدا نمی کند، این است که ریشه مشکلات تولید در کسب و کارهای کوچک و متوسط پول نیست. مساله اول خرید مواد اولیه با قیمت ارزان و سپس فروش محصول در بازار و در رقابت با دیگر محصولات مشابه است.

مردم برای راه اندازی بنگاه تولیدی به این دلیل که نمی توانند مواد اولیه با قیمت مناسب بخرند و محصول خود را بفروشند، وارد عمل نمی شوند و ظرفیت عظیمی در کشور از این مسیر مورد غفلت واقع شده است. بنابراین اگر قرار باشد اقدامی انجام شود تا بنگاه های کوچک و متوسط مردمی متعدد در کشور به صورت گسترده فعال شده و جهش تولید را ممکن شوند لازم و ضروری است که این دو مسئله مرتفع شوند.

الگوی پیشنهادی برای جهش تولید، حل دو مسئله مذکور از طریق تشکیل نهادهای تامین کننده و تسهیل گر است. در این الگو، دغدغه بنگاه تولیدی برای خرید مواد اولیه و فروش محصول برطرف شده و او فقط به کیفیت توجه می‌کند. دولت نقش برنامه ریزی، سیاستگذاری و ساماندهی را بر عهده دارد تا از طریق آن با یک برنامه ریزی هوشمندانه و دقیق افزایش تولید محصولات مختلف را محقق کند.

*دبیر سیاسی دفتر تحکیم وحدت