به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ پهن کردن فرش قرمز، گارد احترام نظامی باشکوه و حضور مقامهای بلندپایه چینی در مراسم استقبال از پوتین در فرودگاه با حضور دانشآموزانی که پرچمهای چین و روسیه را تکان میدادند، حاکی از استقبال گرم چین از رئیسجمهور روسیه بود. بیبیسی در گزارشی نوشت: رسانههای دولتی چین پوشش گستردهتر و بیشتری از سفر پوتین به چین در مقایسه با سفر ترامپ داشتند و این پوشش گسترده نشان داد جایگاه روسیه در چین بسیار متفاوت از آمریکاست.
روزنامه گاردین نیز با مقایسه استقبال چین از ترامپ و پوتین نوشت: هر ۲ رهبر آمریکا و روسیه با تشریفات گسترده در چین روبهرو شدند اما نوع برخورد پکن با پوتین رنگوبوی «اتحاد راهبردی بلندمدت» داشت، در حالی که روابط چین و آمریکا همچنان آمیخته به رقابت و بیاعتمادی است.
تاکید بر پایان نظم آمریکایی
در بحبوحه انبوهی از کلیشههای دیپلماتیک در دیدار روسای جمهور چین و روسیه، قابل توجهترین عبارتی که از زبان ۲ رئیس جمهور جاری شد، عبارت «جهان چندقطبی» بود. عبارت جهان چندقطبی به نظم و ساختاری جهانی اشاره دارد که دیگر تحت سلطه آمریکا نیست و قدرت بین چند بلوک اصلی از جمله چین، روسیه و دیگر قدرتهای منطقهای نوظهور تقسیم شده است.
سالهاست دولتهای چین و روسیه تاکید دارند نظم بینالملل پس از جنگ سرد به رهبری واشنگتن در حال تضعیف است اما در بحبوحه جنگ آمریکا علیه ایران، تشدید تنشها بر سر تایوان و افزایش بیثباتی در خلیج فارس، لحن صحبتها کمی متفاوت شده و پوتین و شی به صراحت اعلام کردهاند «نظم جدید جهانی» در حال ظهور است.
یکی از محورهای اصلی بیانیه مشترک چین و روسیه که کرملین پس از مذاکرات شی و پوتین منتشر کرد، تأکید بر ایجاد یک «جهان چندقطبی» بود. روسای جمهور ۲ کشور اعلام کردند ساختار جهان نباید تحت سلطه یک قدرت واحد باشد و کشورها باید بتوانند مستقل از فشارهای آمریکا و غرب تصمیم بگیرند. آنان در این بیانیه مشترک از عباراتی مانند مقابله با هژمونی، رد یکجانبهگرایی، احترام به حاکمیت کشورها و تقویت نقش جنوب جهانی استفاده کردند.
شی در سخنان خود در حضور پوتین با اشاره غیرمستقیم به نظامیگری آمریکا هشدار داد جهان در حال حرکت به سمت «قانون جنگل» است؛ یعنی شرایطی که قدرتهای بزرگ بدون توجه به قوانین بینالمللی رفتار میکنند. وی اظهار کرد چین و روسیه باید بهعنوان «نیروی ثباتبخش» عمل کنند.
گزارشها نیز نشان میدهد مواضع رهبران روسیه و چین در دیدار دوجانبهشان در پکن، عملاً اشاره به رفتار و اقدامات آمریکاست؛ هرچند در برخی موضعگیریها، رهبران روسیه و چین نامی از آمریکا به شکل مستقیم نبردند، با این حال هم پکن و هم مسکو در این دیدارها آشکارا از سیاستهای واشنگتن انتقاد کردند.
محکومیت نظامیگری خائنانه آمریکا علیه ایران
پس از دیدار و گفتوگوی روسای جمهور چین و روسیه، ۲ طرف همچنین به صورت مشترک در بیانیه خود تاکید کردند «حملات نظامی خائنانه علیه سایر کشورها، استفاده ریاکارانه از مذاکرات به عنوان پوششی برای آمادهسازی چنین حملاتی و ترور رهبران کشورهای مستقل» محکوم میشود. این عبارات اشاره به جنگ جاری آمریکا علیه ایران دارد؛ جنگی که در میانه مذاکرات با ایران انجام شد و در ابتدای آن نیز حضرت امام خامنهای و برخی مقامات ارشد ایرانی به شهادت رسیدند. هم چین و هم روسیه در ابتدای بیانیه مشترک خود تلاش کردهاند به صورت روشن جنگ آمریکا علیه ایران را زیر سوال ببرند.
شی جینپینگ و ولادیمیر پوتین در بیانیه خود همچنین هشدار دادند اقدامات جنگطلبانه، «بهشدت اهداف و اصول منشور ملل متحد را نقض میکند» و «خسارات جبرانناپذیری» به نظم جهانی پس از جنگ دوم جهانی وارد میکند.
اهمیت دیدار شی-پوتین برای پکن و مسکو
الجزیره در گزارشی به نقل از کارشناسانی که با آنان گفتوگو کرد، نوشت برای روسیه، سفر پوتین به پکن اهمیت حیاتی دارد، چون مسکو میخواهد نشان دهد با وجود فشارها و تحریمهای غرب، هنوز منزوی نشده است. برای چین نیز این سفر فرصتی است تا نشان دهد سیاست خارجیاش مستقل از خواستههای واشنگتن است. الجزیره نتیجه گرفت نشست پکن تنها یک دیدار تشریفاتی نبود، بلکه تلاشی هماهنگ از سوی چین و روسیه برای نمایش شکلگیری یک بلوک سیاسی و اقتصادی جدید در برابر نفوذ آمریکا و غرب بود؛ بلوکی که خود را مدافع «جهان چندقطبی» معرفی میکند و در حال به چالش کشیدن نظم رو به زوال آمریکا در نظام بینالملل است./ وطن امروز
