عقیم سازی؛ هدف اصلی صندوق جمعیت ملل متحد در ایران

خبرنامه دانشجویان ایران: امیرحسن سقا// صندوق جمعیت ملل متحد، از جمله آژانس های وابسته به سازمان ملل متحد است که علی الظاهر با شعار ارتقای سلامت باروری و جمعیت سالم، از نخستین سالهای انقلاب در خاک ایران مشغول فعالیت می باشد. محور اصلی فعالیتهای این صندوق، تلاش برای اجرای برنامه های تنظیم خانواده جهت جلوگیری از افزایش جمعیت است. همکاری با بدنه دولتی برای اجرای قانون تنظیم خانواده، برگزاری همایش و کارگاه های متعدد با موضوع تنظیم خانواده، پخش و توزیع رایگان وسایل جلوگیری از بارداری، به خوبی نشان می دهد که هدف اصلی این صندوق، پیش از سلامت جمعیت، کاهش جمعیت است.

سبقه اقدامات غرب به منظور جلوگیری از افزایش جمعیت مسلمانان ایران به دوران پیش ازانقلاب و سال 1341 باز می گردد. در این سال ستاره فرمان فرمائین به عنوان نماینده سازمان ملل در ایران با به کارگیری انجمن های خیریه و استفاده از مطب های خصوصی شروع به توزیع و انجام عمل های عقیم سازی موقت و دائمی در ایران کرد. چهارسال بعد نخستین شورای عالی بهداشت و تنظیم خانواده و ستاد عالی هماهنگی با دستگاههای دولتی در وزارت بهداشت، زیر نظر کارشناسان وابسته به شورای جمعیتی سازمان ملل آغاز به کار کرد تا اجرای برنامه های تنظیم خانواده در خاک ایران رنگ و بوی قانونی به خود گیرد.

یک سال بعد یعنی در سال 1346، بیانیه ای معروف به بیانیه تهران صادر شد که طی آن اجرای برنامه های تنظیم خانواده به عنوان مصادیق حقوق بشر شناخته شد. به این معنا که اگر قانونگذار یا دستگاهی مانعی در اجرای سیاست های کاهش جمعیتی که با نام تنظیم خانواده مطرح شده بود ایجاد می کرد، اقدامی بر خلاف موازین حقوق بشر انجام داده و مستحق برخورد از سوی مجامع بین المللی می بود.

اما با پیروزی انقلاب اسلامی و پس از آن با ورود به دوران هشت ساله‌ی دفاع مقدس، علی الظاهر فعالیت دفاتر وابسته به غرب در ایران کم رنگ تر می‌شود، اما چندی پس از پایان جنگ و در سال 71، نخستین اقدامات آشکار صندوق جمعیت به منظور جلوگیری از افزایش نرخ باروری و رشد در ایران با سرمایه گذاری 4 میلیون دلاری این صندوق آغاز می شود. با گذشت یک سال مجددا به منظور کاهش جمعیت این رقم به 150 میلیون دلار افزایش می یابد. صندوق جمعیت سازمان ملل متحد در کنار سایر دفاتر وابسته به این سازمان که به عنوان بازوهای اجرایی سازمان ملل شناخته می شوند توانسته است سیاستهای مد نظر غرب و امریکا را در قالب برگزاری همایش ها و کارگاه ها و همچنین با حمایت های سنگین مالی و برقراری ارتباطات با دستگاه های مختلف دولتی، به مرحله اجرا برساند.

بهداشت باروری، توانمند سازی زنان، سلامت بلوغ، از جمله موضوعاتی هستند که صندوق با محوریت آن‌ها اقدام به برگزاری کارگاه‌ها و همایش‌های مختلفی در سراسر کشور می‌کند. آموزش مسائل جنسی، تزریق تفکرات فمینیستی به دختران و مادران، ترغیب و تشویق به استفاده از وسایل پیشگری از بارداری، تلاش برای تشویق به فرزند کمتراز راه های مختلف، از جمله موارد مطرح شده در این کارگاه هاست.

اما از جمله موضوعاتی که صندوق جمعیت، آن را به عنوان رسالت اصلی خود می داند، تلاش برای فراگیر شدن استفاده از روش های عقیم سازی موقت و دائم توسط زنان به بهانه های مختلف نظیر بارداری سالم و بی خطر است. اگر از  بحث عقیم سازی موقت بگذریم، عقیم سازی دائم یا همان وازکتومی و توبکتومی را می توان بزرگترین هدیه صندوق جمعیت برای نابودی نسل جمهوری اسلامی دانست.

در حالی که وازکتومی، این عمل عقیم سازی دائمی، در کشورهایی نظیر انگلیس ممنوع بوده و انجام آن مجوز خاصی را می پذیرد، صندوق جمعیت در کشورهای درحال توسعه به خصوص در جمهوری اسلامی ایران، تلاش بسیاری برای ترویج آن صورت داده است. تربیت مربیان وازکتومی توسط مربیان خارجی، یکی از اقداماتی است که صندوق جمعیت آن را در ایران کلید زده است که تنها یک مربی تربیت یافته در این دوره ها طبق ادعای خود تا کنون چهارده هزار مرد را عقیم دائم کرده است. این رقم که تنها مربوط به یک پزشک می شود، یقینا به رقم وحشتناک تری در کل جامعه ایران تبدیل خواهد شد.

«مرکز وازکتومی ارومیه» از جمله خانه‌های بهداشتی بود که با حمایت های صندوق جمعیت، در طی مدت کوتاهی تبدیل به پایگاه بین المللی وازکتومی در دنیا گشت. در حالی که عمل وازکتومی در غرب با ممنوعیت های فراوانی مواجه است، مشاهده می شود که صندوق جمعیت ملل متحد، مرکزی را در ابعاد بین المللی در ایران برپا می کند تا زمینه را برای انجام هرچه آسان تر عمل عقیم سازی نه تنها برای شهروندان ایرانی بلکه مردمان کشورهای همسایه  که عموما کشورهای مسلمان یا درحال توسعه هستند فراهم کند. طبق ادعای مسئولین صندوق جمعیت ملل متحد درایران تا سال 2009، بیش از نه هزار مرد ایرانی در این مرکز عقیم شده و بیشاز 80 پزشک عمومی نیز در مرکز فوق در دوره های آموزش وازکتومی شرکت داده شده اند تا بدین طریق بتوانند زمینه انجام این عمل را حتی در مطب پزشکان عمومی نیز مهیا کنند.

در حالی که در سال های اخیر نرخ باروری در کشور، به زیر حد جانشینی که 2.1 می‌باشد رسیده است، جای این پرسش باقی است که صندوق جمعیت که ضمن دسترسی به آمار حاصل از سرشماری ها توسط مرکز آمار دسترسی کامل دارد، و همچنین ارتباط قوی ای نیز با بدنه وزارت بهداشت برای خود فراهم کرده است، حال چگونه مسئولین این صندوق با وجود این که نرخ باروری کشور از مرز هشدار گذشته است همچنان اقدام به برگزاری کارگاه ها و همایش هایی با موضوع تنظیم خانواده کرده و ضمن آن ایران را به عنوان پایگاه بین المللی وازکتومی انتخاب می کنند؟

در یک نمونه در بهمن ماه سال 1387، در ایامی که نرخ باروری جمعیت ایران مرزهای هشدار را رد کرده بود، صندوق جمعیت، با همکاری دفتر بهداشت جهانی و چند سازمان شبه مردمی دیگر، اقدام به برگزاری همایشی با موضوع تنظیم خانواده و روش های نوین کردند! یعنی علاوه بر سیزده روش فعلی، همچنان صندوق جمعیت به عنوان عامل سازمان ملل در ایران، اصرار بر افزایش روش های پیش گیری از بارداری و اجرای برنامه های کاهش جمعیت دارد. جالب آنجاست که حامی مالی این همایش یک شرکت آلمانی دارو سازی است که اصل تولید آن، مربوط به تولید داروهای ضدبارداری است. علاوه بر روش های عقیم سازی دائمی، (وازکتومی و توبکتومی)، یازده روش موقت عقیم سازی نیز در ایران وجود دارد که این روش در انگلیس محدود به 3 الی چهار روش است. روش های عقیم سازی موقت که تحت عنوان روش های جلوگیری نیز شناخته می‌شوند، در بلند مدت در کنار مزایای موقتی خود، منجر به عقیم شدن دائمی و اختلالات جسمی می شود.

صندوق جمعیت اما، در راستای حمایت از سیاست های کاهش جمعیت در کشور، تا کنون سه بار جایزه جهانی جمعیت را به سبب اجرای برنامه های تنظیم خانواده (کاهش جمعیت) به ایران اهدا کرده است و به این سبب توانسته جای زیادی در بدنه دولتی کشور، نظیر وزارت بهداشت برای خود بگشاید و افراد بسیاری را با اهداف خود همسو کند.

با این توضیحات می توان ادعا کرد که صندوق جمعیت، درکشورهای مسلمان و درحال توسعه با اجرا و حمایت شدید از برنامه های تنظیم خانواده که منجر به کاهش جمعیت می‌شوند، در حال از بین بردن مولفه قدرت آن جوامع -«جمعیت» آن کشورها– می باشد، که نهایتا منجر به براندازی نرم در جوامع مذکور می‌گردد.