طالع سرطانی

خبرنامه دانشجویان ایران: محمدرضا حیاتی// کمتر کسی را می‌توان پیدا کرد که برای یک بار هم شده، سراغ طالع‌بینی نرفته باشد؛ مساله‌ای که گرچه یک پدیده اجتماعی نوظهور نیست، اما در جای خود می‌تواند مرکز بسیاری از گفت‌وگوهای تازه اجتماعی شود. جدای از علمی یا غیرعلمی بودن این موضوع، طالع‌بینی را به همه چیز ارجاع می‌دهند؛ از طالع‌بینی ماه‌ها و سال‌ها گرفته تا ازدواج و... . مثلا خصوصیات اخلاقی و رفتاری یک ماه خاص، پای ثابت همیشگی گپ و گفت‌ها است؛ یکی از مهربانی‌هایش می‌گوید و دیگری از خوش‌تیپ بودنش، چون متولد فلان ماه است. البته گاهی این شباهت‌ها در نقطه‌ای به ‌هم می‌رسد و درست از آب درمی‌آید، مثلا در خصوصیات اخلاقی تیرماهی‌ها آمده است: «به‌طور کلی در زندگی ممکن است گرفتار مشکلات زیادی شوند.» و همین خصوصیات در مفهوم کلمه «تیر» نیز موضوعیت پیدا می‌کند، که تیر در فارسی به «سرطان» یا «برج سرطان» معروف است. با این یک استدلال ساده -که البته اگر نگاهی فلسفی و ماورایی را کنار گذاریم- می‌توانیم به این مساله پی ببریم که «تیر ماه» می‌تواند تصویری از سختی‌های زیاد باشد. جالب است که اتفاقات دانشگاه در ماه گذشته یکی از مصادیق آن به شمار می‌رود.

1- از همان ابتدای تیرماه آغاز کنیم؛ خبر کوتاه اما آشنا: «کنکور سراسری ۹۷ به‌منظور پذیرش دانشجو در دوره‌های روزانه، شبانه، نیمه‌حضوری، مجازی، پردیس خودگردان دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، دانشگاه پیام نور، موسسات آموزش عالی غیرانتفاعی و همچنین در کدرشته‌های با آزمون دانشگاه آزاد اسلامی در روزهای پنجشنبه و جمعه هفتم و هشتم تیرماه ۹۷ با حضور یک میلیون و ۱۱ هزار و ۸۲۵ نفر برگزار شد.» بله، 1011825 نفر در آزمون سراسری شرکت کردند، این به آن معنا است که طی دو روز، حدود یک میلیون خانواده ایرانی درگیر کنکور فرزندان خود بودند، البته این آمار یک بخش کنکور سراسری است و فقط کافی بود ساعت 6 صبح مقابل یکی از دانشگاه‌های محل آزمون حاضر می‌بودید تا تراکم جمعیت والدینی را که با هر نوع تیپ و چهره‌ای برای فرزندان خود آرزوی موفقیت می‌کردند، نظاره‌گر می‌شدید. البته کنکور، افراد دیگری ازجمله مراقبان و دست‌اندرکاران برگزاری این آزمون را نیز درگیر خود کرده بود.

2- آب‌وتاب کنکور سراسری تمام نشده، کنکور دیگری درست یک هفته بعد از آن با حضور 75 هزار نفر برگزار می‌شود؛ کنکوری که داوطلبان آن متقاضیان شرکت در آزمون کارشناسی‌ارشد رشته‌های گروه پزشکی بودند، گروهی که آرزوهای زیادی برای پوشیدن روپوش سفید پزشکی دارند.

3- باز هم این پایان همه دردسرهای «تیرماه» نبود، ۱۲۴ هزار و ۹۰۵ داوطلب از ۲۳۴ هزار و ۴۵۴ متقاضی که در مرحله اول آزمون دکتری نیمه‌متمرکز سال ۹۷ دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی و دانشگاه آزاد اسلامی پیروز بیرون آمده بودند، وارد دور دوم این آزمون که مصاحبه حضوری بود شدند؛ 124 هزار و 905 نفری که این بار استرس یک «دیالوگ» را برای اثبات خود در حضور اساتید داشتند که این فرآیند قطعا می‌تواند حول خود چند برابر افراد دیگر را درگیر کند.

4- این آمار باز هم قابل ادامه دادن است! کافی است گشتی در صحن دانشگاه بزنید و کلمه «تیر ماه» را بر زبان‌تان جاری کنید، واکنش‌ها جالب است؛ چشم‌ها گرد و گوش‌ها سرخ! چرا؟ بررسی‌ها نشان می‌دهد کل دانشجویان در همه دوره‌های تحصیلی برابر با چهار میلیون و ۸۳ هزار و ۱۲ نفر است و تیرماه، ایام امتحانات پایان ترم؛ و این ارتباط هیچ معنایی جز این مساله ندارد که بیش از چهار میلیون دانشجو و خانواده درگیر «استرس» یک رویداد دانشگاهی دیگر در تیر ماه هستند.

5- البته این آمار هنوز می‌تواند بیشتر شود، ثبت‌نام نقل و انتقال دانشجویان برای ترم آینده که جمعیتی نزدیک به 20 هزار نفر را شامل می‌شود، یا جمعیت 575 هزار و 6 نفری که مجاز به انتخاب رشته در کنکور کارشناسی‌ارشد شده‌اند و این روزها نتایج آن از اصلی‌ترین دغدغه‌های ذهنی داوطلبان است، می‌تواند این آمار را تا مرز 6000000 نفر گسترش دهد؛ 6 میلیون نفری که مخاطب اصلی هستند و بیش از همین آمار قطعا نفر- ساعت خود را درگیر آن کرده‌اند. حالا و با چند دقیقه بازی با اعداد دلیل تعطیلی دوماهه تابستانی دانشگاهی می‌تواند از این نگاه جذاب‌تر به نظر برسد.