معرفی چند بازی خانگی برای روزهای کرونایی

خبرنامه دانشجویان ایران به نقل از فارس، حدود 3 هفته از شیوع کرونا در ایران و خودقرنطینگی مردم می‌گذرد اما طولانی شدن مدت زمان قرنطینه شدن افراد در خانه سبب خستگی شهروندان از ادامه این روند شده است. همین موضوع سبب شده که برخی از افراد برای افزایش تاب آوری شهروندان در وضعیت کنون پیشنهادهایی ارائه و یا آموزش‌هایی را در دستور کار قرار دهند.

امام جمعه ماهشهر نیز با انتشار کلیپی نحوه بازی با کودکان را به شهروندان آموزش می‌دهد تا از سخت‌تر شدن زندگی بر کودکان با ادامه این روند جلوگیری کند و از خانواده‌ها بخواهد به فکر همه اعضا باشند تا این وضع سخت‌تر از الان نشود.

این روزها اما استفاده از اینترنت و گوشی‌های تلفن همراه برای حضور در شبکه‌های اجتماعی بیشترین کاربرد را بین اعضای خانواده دارند و برخی هم از این مسئله خسته شده و مدام می‌پرسند چه تفریح خانگی وجود دارد تا در خانه بتوانیم شادتر زندگی کنیم. در این گزارش به برخی از بازی‌ها و سرگرمی‌هایی که می‌توان در خانه انجام داد، می‌پردازیم.

بازی‌های دو نفره
دوز
دوز بازی یا دوز بازی دوازده تایی یک بازی فکری ایرانی دو نفره است که با یک مقوا و ۲۴ مهره در دو رنگ بازی می‌شود. طرحی هندسی با استفاده از چند خط روی مقوا رسم می‌شود و بازیکنان تلاش می‌کنند سه مهرهٔ خود را به ردیف در جایگاه‌ها بنشانند و همچنین مانع ردیف شدن مهره‌های حریف شوند.

این بازی را می‌توان با طرح دیگری که ساده‌تر است و هر بازیکن سه مهره دارد و به آن دوز سه تایی می‌گویند بازی کرد؛ ولی دوز بازی دوازده تایی پیچیده‌تر است و فکر بیشتری نیاز دارد.

انواع دیگر این بازی عبارتند از: دوز شش تایی، دوز نه تایی و دوز یازده تاییدر زمانهای قدیم به جای مهره از تعدادی سنگ به رنگهای سیاه و سفید هم استفاده می‌شد.

کشتی‌های جنگی
 بازی کشتی‌های جنگی یک بازی قلم‌کاغذی جنگی دو نفره است. در این بازی، دو بازیکن کاغذ را از وسط با رسم یک خط تقسیم می‌کنند و کشتی‌های جنگی خود را در سمتِ خود روی کاغذ می‌کشند. سپس سعی می‌کنند کشتی‌های حریف را نشانه‌گیری کرده و به انها گلوله بزنند.

نوع سادهٔ بازی کشتی‌های جنگی، این‌گونه بازی می‌شود:

بازیکنان با رسم یک خط، کاغذ را از وسط به دو قسمت تقسیم می‌کنند و هر یک از آنها در یک سمت قرار می‌گیرد.

بازیکن اول یک کشتی در سمت خود می‌کشد.

بازیکن دوم سعی می‌کند نقطهٔ قرینهٔ کشتی را نسبت به خط وسط کاغذ پیدا کند و با خودکار یا مداد یک نقطه/دایرهٔ توپُر که نماد گلوله است بر آن می‌کشد.

همین بازیکن (بازیکن دوم) کاغذ را از روی خط وسط تا زده و پشت نقطه‌ای که کشیده بود با خودکار می‌کشد تا اثر جوهر خودکار به طرف دیگرِ خط، در سمت حریف، منتقل شود. چنانچه اثر نقطه روی کشتی بیفتد، آن کشتی در بازی مورد اصابت گلوله قرار گرفته است و غرق می‌شود و خط می‌خورد.

اگر حریف موفق به غرق کردن کشتی شود بازی را با کشیدن یک کشتی در سمت خودش ادامه می‌دهد. اگر نه، بازیکن اول دومین کشتی خود را می‌کشد.

برندهٔ بازی بر اساس تعدادِ بیشترِ کشتی‌های سالم تعیین می‌شود.

نقطه بازی
نقطه‌بازی یک بازی است که به شکل سنّتی با شرکت حداقل دو بازیکن، روی کاغذ انجام می‌شود. امروزه شکل‌های رایانه‌ای و آنلاین این بازی هم ساخته شده‌است.

در این بازی دو بازیکن روی یک شبکهٔ مستطیلی از نقاط بازی می‌کنند. هر بازیکن در نوبت خود دو نقطهٔ مجاور را با خطی عمودی یا افقی به هم متصل می‌کند. بازیکنی که چهارمین ضلع مربعی را رسم می‌کند، صاحب این مربع خواهد بود و باید خط دیگری به عنوان جایزهٔ اجباری رسم کند. بازی با پر شدن صفحه تمام می‌شود و برنده کسی است که صاحب خانه‌های بیش تری باشد.

نیم
نیم یک بازی راهبردی (استراتژیک) ریاضی است که با کپه‌هایی از سنگ‌ریزه (یا لوبیا، چوب کبریت، چیپس) انجام می‌شود. در هر نوبت هر بازیکن از یک کپه حداقل یک سنگ‌ریزه برمی‌دارد (بازیکن حتی می‌تواند تمام کپه را نیز بردارد).

نیم اغلب به این صورت بازی می‌شود که بازیکنی که آخرین سنگ‌ریزه را برمی‌دارد بازنده‌ است. اما می‌توان به‌طور معمولی نیز بازی کرد؛ بدین شکل که بازیکنی که آخرین انتخاب را دارد برنده است. این را به این دلیل معمولی گفتیم چون اکثر بازی‌ها چنین رویه‌ای را دنبال می‌کنند. در ادامه نیم معمولی در نظر گرفته می‌شود.

نیم یک بازی دو نفره ریاضی است که طبق یک نقشه پیش می‌رود و در آن بازیکنان در نوبت‌های خود اشیا را از پشته‌های مجزا برمی‌دارند. در هر نوبت بازیکن حداقل یک شیء را برمی‌دارد و ممکن است هر تعدادی را به شرط اینکه از یک پشته باشد بردارد.

شطرنج
شطرنج یک بازی دونفره است که بر روی صفحه شطرنج و با استفاده از مهره‌های طرنج (شاه، وزیر، رخ، فیل، اسب و سرباز) انجام می‌شود. هر یک از مهره‌های شطرنج به شکل مخصوصی حرکت می‌کنند و قادر به زدن مهره‌های حریف نیز هستند.

هدف این بازی مات کردنِ حریف است؛ یعنی ایجاد وضعیتی که شاه حریف هیچ راهی برای فرار نداشته باشد. همچنین بازی درصورت تسلیم اختیاریِ یکی از بازیکنان نیز به پایان می‌رسد؛ این اتفاق معمولاً وقتی می‌افتد که شکست اجتناب‌ناپذیر به‌نظر برسد. بازی شطرنج همچنین در چندین حالت ممکن است با تساوی ختم شود.

منچ
این بازی می‌تواند توسط ۲، ۳، یا ۴ بازیکن انجام شود. (یک بازیکن در هر یک از گوشه‌های صفحهٔ مربوط به بازی). هر بازیکن ۴ مهره خواهد داشت (تعداد کل مهره‌ها ۱۶ خواهد بود) که در ابتدا ۴ مهره در خانه‌های کناری قرار خواهند گرفت و بازیکنان باید مهره‌های خود را به انتهای بازی، یعنی ستون‌های عمودی یا افقی مربوط به خود (هم رنگ) برسانند و برندهٔ بازی فردی است که زود تر از دیگر بازیکنان موفق به تمام کردن مهره‌های خود بشود.

حرکت در این بازی بر مبنای تاس ریختن است، تعداد تاس ۱ عدد است. آوردن عدد ۶ به معنای شروع بازی و در ادامهٔ بازی وارد کردن مهره‌ها خواهد بود، همچنین بعد از رخ دادن عدد ۶، بازیکن می‌تواند یک بار دیگر تاس ریخته و به همین ترتیب ادامه دهد. کسی که عدد ۶ می آورد و مهره بیرون دارد و یک مهره در خانه شروع دارد نمی‌تواند چند مهره در نقطه شروع بر روی هم قرار دهد. همچنین نقطه شروع جز خانه های امن محسوب شده و می‌توان مهره های قرار گرفته از حریف در آن را با آوردن عدد شش از بازی خارج کرد و همچنین حریف هم نمی‌تواند مهره مورد نظر را در آن خانه از بازی خارج کند

همچنین بازی با عدد ۶ تمام نمی‌شود و چون ۶ به معنی تاس ریختن دوباره است باید دوباره تاس ریخته شودهمچنین پریدن از روی مهره دیگر در ۴ مهره خانه مجاز است.

سنگ – کاغذ – قیچی
سنگ کاغذ قیچی یک بازی دونفره است که توسط دست بازیکنان انجام می‌گیرد. این بازی معمولاً به عنوان روشی برای انتخاب کردن در ابتدای بازی‌های دیگر به کار گرفته می‌شود. این کاربرد بسیار شبیه پرتاب سکه برای انتخاب یک فرد خاص برای نقشی خاص در یک بازی است.

دو بازیکن هر دو با هم شروع به شمردن تا سه می‌کنند. این شمارش لزوماً با شمردن اعداد نیست بلکه معمولاً با گفتن سه واژهٔ سنگ و قیچی و کاغذ انجام می‌پذیرد. در انتهای شمارش دست خود را که به حالت مشت بالا نگه داشته‌اند پایین آورده و به یکی از سه حالت مجاز درمی‌آورند. در نهایت بازیکن برنده بر اساس قوانینی که برتر هر یک از حالت‌ها بر حالت دیگر را معلوم می‌کنند، مشخص می‌شود. در صورت همسان بودن حالت‌های دست این عمل تا پیروزی یکی بر دیگری ادامه پیدا می‌کند.

بازی‌های گروهی
چشمک
یک بازی گروهی بوده که تعداد افراد در آن مطرح نیست ولی معمولاً به صورت ۴ تا ۱۰ نفره انجام می‌شود.

وسائل مورد نیاز:
ابتدا به تعداد افراد تکه‌های کاغذ را به اندازهٔ بسیار کوچک در حدی که فقط بتوان روی آن یک کلمه را نوشت تهیه می‌شود (که به آن‌ها قرعه می‌گویند)، سپس روی یکی از قرعه‌ها عبارت چشمک را بنویسید و روی ما بقی قرعه‌ها کلمه یا عددی را بنویسند. البته بخاطر داشته باشید که حتماً روی یکی از قرعه‌ها عبارت چشمک را درج نمائید.

شیوهٔ انجام بازی:
ابتدا افراد به صورت دایره نشسته، بطوری‌که تمامی افراد به چشم‌های دیگر بازیکنان تسلط داشته باشند. سپس مدیر بازی تمامی قرعه‌ها را که از قبل تا زده شده‌است را در مرکز دایره می‌ریزد و در همین حین تمامی بازیکنان جهت برداشتن هرکدام یک قرعه اقدام می‌کنند.

حال هر بازیکن قرعهٔ خود را باز کرده و از قرعهٔ خود آگاه می‌شود. بازیکنی که روی قرعهٔ آن عبارت چشمک نوشته شده‌است موظف است به دیگر بازیکنان چشمک بزند بطوری‌که فقط بازیکن مخاطبش متوجه چشمک زدن او بشود و به همین صورت ادامه دهد تا یک نفر باقی بماند که آن یک نفر بازندهٔ بازی است و باید مجازات شود.

بازیکنی که به او چشمک زده شده‌است باید برگهٔ خود را در وسط دایره بیاندازد بطوری‌که دیگران متوجه شوند که او قرعهٔ خود را به وسط دایره انداخته است و از روند بازی تا شروع بازی بعدی کنار می‌رود. بازیکنی که می‌خواهد قرعهٔ خود را در وسط دایره بیاندازد نباید همان لحظه که چشمک به او زده شده اینکار را انجام دهد، چرا که با این کار باعث می‌شود تا دیگر بازیکنان متوجه شوند که چشمک دست چه کسی است.

در صورتی‌که هر کدام از بازیکنان، بازیکنی که چشمک دست او باشد را در حین چشمک زدن به بازیکن دیگری مشاهده کنند (متوجه چشمک زدن او بشوند) موظفند که اعلام کنند چشمک دست اوست و بازندهٔ بازی است و باید او را مجازات کرد (بازیکنی که چشمک دست او بوده‌است).

اگر در حین انجام بازی بازیکنی قرعهٔ خود را بدون اینکه به او چشمک زده شده باشد به زمین بیاندازد، باید توسط بازیکنی که چشمک دست او است به دیگران به عنوان بازنده معرفی شود و اعلام کند که چشمک دست من است و من به او چشمکی نزده‌ام، اما او قرعهٔ خود را به زمین انداخته است. در روند بازی بازیکنان می‌تواند حدس بزنند که چشمک دست کدام بازیکن است، حال در صورتی‌که درست حدس زده باشند بازیکنی که چشمک دستش بوده بازندهٔ بازیست، در غیر اینصورت کسی که حدس زده است و حدسش اشتباه بوده بازنده است و باید مجازات گردد.

مشاعره
مُشاعره به معنی مسابقه شعرخوانی از بر و نبرد کردن در شعر است.

این مسابقه می‌تواند بر اساس شعرهای سروده خودِ فرد (به ویژه سروده‌های فی‌البداهه) باشد یا بر اساس شعر شاعران دیگر.

مشاعره گاه بدین صورت است که هر یک از افراد بیتی شعر از بر می‌خواند و نفر بعدی باید شعر خویش را با آخرین حرف آن بیت آغاز کند.

گل یا پوچ
گل یا پوچ یک بازی دسته جمعی است که دونفره هم انجام می‌شود. دراین بازی یک شی گرد کوچک مانند نخود، کاغذ، سنگ ریزه یا هر چیز کوچک مشابه را داخل یکی از دستان قرار داده به طوری که افراد دیگر آن را نبینند، سپس افراد مقابل باید به اصطلاح گل را پیدا کنند.

افراد به دو گروه مساوی تقسیم می‌شوند. دو سرگروه شرایط بازی را از قبیل حد نصاب امتیاز و تعداد امتیازات، امتیاز درست حدس زدن و گرفتن گل را، مطرح می‌کنند. (به‌طور مثال درست حدس زدن و گرفتن گل ۲ امتیاز و حد نصاب برنده‌شدن هم ۲۱ باشد) برای شروع یکی از سرگروه‌ها دکمه یا ساچمه‌ای کوچک که در بازی (گل) نامیده می‌شود را برداشته و به سرگروه دیگر پیشنهاد می‌کند که گل را در مقابل چند امتیاز می‌خواهی (یعنی گل را می‌فروشد).

بنا بر معامله دو سرگروه در نهایت یکی از گروه‌ها، در شروع بازی چند امتیاز دارد و گروه دیگر گل را دارد و می‌تواند با آن امتیاز بگیرد. سرگروه صاحب گل، ابتدا باید گل را به گروه مقابل نشان دهد و سپس آن را به‌طور پنهانی به یکی از دست‌ها می‌سپارد، سپس همه مشت گره کردهٔ خود را در مقابل دید گروه مقابل قرار می‌دهند.

نفرات گروه دوم با کنجکاوی و دقت و هوشیاری از حرکت دست سرگروه و نفرات، نگاه‌ها و حالت چهره‌ها حدس می‌زنند و به سرگروه می‌گویند، سرگروه بنا بر حدس خود و یاران، دست‌های مشکوک را کنار گذاشته و بقیه را یکی یکی با گفتن واژه (پوچ یا خالی) کنار می‌گذارد و به این ترتیب به گل نزدیک تر می‌شوند، چنانچه درست حدس زده و گل را پیدا کنند به همراه کسب امتیاز صاحب گل شده و در دور بعدی، آنها گل را مخفی خواهندکرد و چنانچه نتوانند، باز گروه مقابل با کسب امتیاز گل را پیش خود نگه‌داشته و میان دست‌ها پخش خواهند کرد.

در ابتدای بازی اگر حدس قوی باشد که به یقین مبدل می‌شود، سرگروه می‌تواند با یکسره گرفتن گل ۵ امتیاز بگیرد.( بنا به قردادی که دارند )

در خاتمه برنده بازی، گروهی است که تعداد امتیازاتش زودتر به ۲۱ برسد.

پانتومیم
پانتومیم یا لال‌بازی یک بازی گروهی است که با استفاده از نمایش بی‌کلام انجام می‌شود.

شرکت‌کنندگان به دو گروه تقسیم می‌شوند. گروه اول کلمه‌ای را با توافق انتخاب می‌کنند. از میان گروه دوم، یک نفر انتخاب می‌شود و گروه اول این کلمه را فقط به او می‌گویند. این فرد باید با اجرای پانتومیم (نمایش، بدون صحبت کردن) به بقیهٔ اعضای گروه خودش بفهماند که اعضای گروه اول چه کلمه‌ای انتخاب کرده بودند. بقیه افراد گروه می‌توانند صحبت کنند و سؤالاتی بپرسند، و کسی که پانتومیم را اجرا می‌کند می‌تواند با ایما و اشاره به آن‌ها جواب دهد. هر گروه مدت زمان خاصی (مثلاً ۳ دقیقه) فرصت دارد تا کلمهٔ مورد نظر را بیابد.

در دور بعد، یک نفر از اعضای گروه اول باید همین نمایش را برای کلمه منتخب گروه دوم انجام دهد. در هر دور، گروهی که کلمه را صحیح حدس زده است، یک امتیاز می‌گیرد و گروهی که در تعداد دورهای مساوی، امتیاز بیشتری گرفته، برنده است.

بیست سوالی
بیست‌سؤالی گونه‌ای بازی شفاهی چندنفره است. در این بازی یک نفر یا یک تیم، واژه‌ای را در نظر می‌گیرند. بازیکن یا تیم طرف مقابل باید با پرسیدنِ تنها ۲۰ پرسش بتواند آن واژه را حدس بزند. به پرسش‌های او تنها پاسخِ بله/خیر داده می‌شود.

بهترین استراتژی برای پرسش‌کننده در این بازی، طبقه‌بندی موضوع‌ها است به طوری که بازیکن از موضوع‌های کلی به جزئی برود.