تاریخ انتشار: یکشنبه 1399/02/14 - 14:46
کد خبر: 354512

علی سلطانی‌وش

جمهوری اسلامی ایران؛ در برزخ خدا و بازار

جمهوری اسلامی ایران؛ در برزخ خدا و بازار

به عنوان نمونه در جمهوری اسلامی قاعده پیوند بین کردار حکومت و رژیم حقیقت موجود، سازوکار شفافی ندارد. دولت در ایران درصدد پیوند دو مفهوم بعید از هم، یعنی ارزش ابژکتیو و ارزش سوبژکتیو است تا بتواند هم اقتضائات بازار را مراعات کند و هم آن را ذیل رژیم حقیقت خداحضور و عدالت محور تعریف کند.

«خبرنامه دانشجویان ایران» علی سلطانی وش*// وقتی به لطف کرونا برای بار دوم کتاب تولد زیست سیاست میشل فوکو را می‌خواند دائم جمله معروف والتر در ذهنم متبادر می‌شد که می‌گوید سرمایه‌داری یک دین است. بنیامین نه مانند وبر سرمایه‌داری را نتیجه الهیات پروتستان می‌دانست و نه مانند مارکس، الهیات را نتیجه سرمایه‌داری می‌دید. بدعت بنیامین آن بود که از سرمایه‌داری به‌مثابه‌ دین نام ببرد. اما فارغ از بنیامین و وبر و مارکس، چشم‌انداز ما به مسئله زیست سیاست در ایرانِ بعد از انقلاب اسلامی از نظرگاه آرای فوکو در درس‌گفتارهای کلژ دو فرانس چه می‌تواند باشد. شاید بتوان گفت سردرگمی سیاست گذاری در ایران در اتخاذ رویکردهای خرد حکومتی و تعیین رژیم حقیقت معناساز و عقلانیت شفاف حکمرانی یکی از بزرگترین مسائل پیش روی حاکمیت در ایران است.

به عنوان نمونه در جمهوری اسلامی قاعده پیوند بین کردار حکومت و رژیم حقیقت موجود، سازوکار شفافی ندارد. دولت در ایران درصدد پیوند دو مفهوم بعید از هم، یعنی ارزش ابژکتیو و ارزش سوبژکتیو است تا بتواند هم اقتضائات بازار را مراعات کند و هم آن را ذیل رژیم حقیقت خداحضور و عدالت محور تعریف کند. هم ارزش کالاها را بر اساس قواعد عدالت توزیعی مشخص کند که در آن بازار اساساً محل قانون داری و تجلّی عدالت است تا بتواند از فقرا و مستضعفان حمایت ولی مدارانه و قیم مآبانه خود را به عینیت برساند و هم گوشه چشمی به خودتنظیمی بازار به‌عنوان یک شبهِ رژیم حقیقت داشته باشد که وقتی بر اساس طبیعتش یا بر اساس حقیقت طبیعی‌اش عمل کند، قیمت مشخصی بر اساس ذهنیت مصرف‌کننده به‌عنوان سوژه و فاعل شناسا شکل می‌گیرد که به‌طور استعاری، قیمت حقیقی و حتی گاهی عادلانه نامیده می‌شود؛ بی‌آنکه هیچ مضمون عادلانه‌ای داشته باشد. حتی می‌توان سرگشتگی دو رویکرد مورداشاره فوکو یعنی آگزیوماتیک حقوق فرانسوی و فایده‌گرایی رادیکال فرانسوی و پیوندهای منطق گریز و مفصل‌بندی‌های ناهمگون را در این خرد حکمرانی ایرانی مشاهده کرد.

پیوند رژیم حقیقت خداحضور و عدالت محور با رژیم حقیقت لیبرتارین ها که در آن بازار کارگزار حقیقت مندی برای کردار حکومتی است، آنجایی برای حکمرانان قابل‌تصور یا قابل تحقق می‌شود که چشم بر این موضوع می‌بندند که در رژیم حقیقت بازار شکل‌گیری قیمت‌ها در دل سازوکار طبیعی بازار است که ابطال و تائید کردار حکومتی هنگام بررسی افعال سنجه‌ها و قواعد حکومت بر اساس این معیارها را ممکن می‌سازد و تا جایی که بازار پیوند تولید، نیاز، عرضه، تقاضا، ارزش، قیمت و غیره را از طریق مبادله امکان‌پذیر می‌کند، عرصه‌ای برای حقیقت مندی یا به عبارتی تائید-ابطال کردار حکومتی به وجود می‌آورد. درنتیجه بازار تعیین می‌کند که حکومت خوب دیگر صرفاً حکومتی عادل نیست.

اکنون از دید بازار حکومتِ خوب، حکومتی است که طبق حقیقت بازار عمل کند. دیگر عامل سهل‌الوصول بودن این پیوند در میان حکمرانان دولت ایران به معنای (state)، تأسیس و اشاعه بستر و شرایط گفتمانی خرد حکومتی جدید است که امکان طرح و تعیین این رژیم حقیقت مندی التقاطی را مهیا می‌کند تا کارگزاران آن را قادر سازد چیزهایی که می‌خواهند را به‌منزله حقیقت بگویند و اعلام کنند و چه‌بسا زمانی دیگر معلوم شود که اصلاً درست نبود‌ه است. درواقع بررسی تاریخ چهل‌ساله جمهوری اسلامی به‌عنوان تاریخ حقیقت مندی این نگاه التقاطی، از این رو حائز توجه و تأمل است که بدانیم نقطه عزیمت این خرد حکومتی جدید که اقتصاد سیاسی آن، محل گردآمدن سوبژکتیوِ انواع نقیض‌هاست کجاست؟

* پژوهشگر اقتصاد سیاسی

نظرات
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران باشد و یا با قوانین جمهوری اسلامی ایران و آموزه‌های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید
تورهای مسافرتی آفری
مقتدر ولی مظلوم، پارادوکسی دل انگیز
رونمایی از تصویر از شهید بهشتی در فیلم سینمایی «ضد»
امیرعبداللهیان: از پیشنهاد روسیه برای تشکیل ساختار همکاری در دریای خزر حمایت می‌کنیم
تصاویر| رونمایی از عکس دیده نشده‌ از شهید بهشتی
اینستاگرام و واتساپ فیلتر نمی شود
برگزیدگان «عصر جدید» راهی جام جهانی قطر می‌شوند
شهره پیرانی: هناس برای من و دخترم تداعی خاطرات و واقعیت‌های گذشته است
برگزاری جشن فارغ‌التحصیلی ۱۹۰۰ دانشجوی دانشگاه شهید بهشتی
تاسیس آزمایشگاه جامع محیط زیست در دانشگاه تهران
دایی: اگر می خواستم وزیر ورزش می شدم نه رئیس فدراسیون فوتبال
پر شدن استخر لاکچری‌نشین‌های پایتخت از جیب مردم
فیلم| سوتی کهکشانی مجری شبکه سعودی اینترنشنال در پخش زنده!
فیلم| ایلات متحده‌ای که متحد نیست
نگاهی به موضوع اصلی صفحاتی با دنبال کننده زیاد
فیلم| ردی بر ادعای ضبطی بودن پخش زنده برنامه رئیسی
نتیجه زمام‌داری یک سلبریتی در اوکراین چی بوده؟
تلاش منافقین برای ربایش بازماندگان انفجار حزب جمهوری
خاطره شهید بهشتی از مواجهه با رئیس ساواک شاه در سال ۴۳
جلسه مجلس پس از فاجعه هفتم تیر به روایت حجت‌الاسلام ناطق‌نوری
دختران دانشجویی که بدستور شاه اعدام و شهید شدند+عکس
قیام زنان ما به رنگ خون جگر گوشه هاشون بود
برگزاری جشن فارغ‌التحصیلی ۱۹۰۰ دانشجوی دانشگاه شهید بهشتی
تاسیس آزمایشگاه جامع محیط زیست در دانشگاه تهران
دختران دانشجویی که بدستور شاه اعدام و شهید شدند+عکس
در آزمون سراسری مشمولان غایب، در صورت قبولی حق ثبت نام ندارند
تاثیر جشنواره فارابی در آیین نامه ارتقا و پایه های تشویقی اساتید
با رتبه بندی معلمان روی اعصاب فرهنگیان راه نروید
رتبه بندی معلمان خدشه دار نشود
به نام دانشجو به کام مسئولین/ هزینه حذف ترم تابستان را گردن دانشجو انداختند
اینفوگرافی| توصیه‌های لحظه آخری به کنکوری ها
نشست علمی بررسی جایگاه حلقه های میانی و حرکت های جهادی در برنامه هفتم توسعه
روسای پردیس‌های دانشگاه فرهنگیان توسط کمیته منتخب انتخاب می شوند
به هر نحوی از دانشجویان متاهل حمایت می شود
اینفوگرافیک: توصیه‌های لحظه آخری به کنکوری‌ها
انتصاب بهروز مرادی به عنوان مشاور عالی وزیر علوم تحقیقات و فناوری
شبکه سازی اساتید و دانشجویان به منظور مقابله با هجوم فرهنگی
تاکید مقیمی بر روش‌های خلاقانه دانشگاهیان برای دعوت به صیانت از ارزش‌های اسلامی
پذیرش دانشجوی کارشناسی ارشد آموزش پزشکی از میان اعضای هیات علمی
ایجاد شرایط مطلوب تر آزاد اندیشی توسط جشنواره فارابی
ایجاد زیرساخت پارک های علم و فناوری در تهران
قضات ویژه برای رسیدگی به تخلفات کنکور سراسری تعیین می شود
۱۰ تیر آخرین مهلت اعتراض به نتایج آزمون استخدامی آموزش و پرورش
نظرسنجی

به نظر شما مهمترین مانع ازدواج در بین جوانان چیست؟





مشاهده نتایج
go to top