به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ یکی از معیارهای مهم و تأثیرگذار در تعیین شهریه دانشگاه آزاد، رتبه واحدهای دانشگاهی است که با نماد «R» و در بازه بیستوششگانه (R۱ تا R۲۶) مشخص میشود. این رتبهبندی بر اساس شاخصهای زیرساختی، عملکردی، مالی، دستیابی به اهداف و ترکیبی محاسبه شده و به هر واحد دانشگاهی اختصاص مییابد.
بر اساس این سیستم، واحدهای با رتبه ۱ تا ۱۰ در یک گروه اختصاصی و واحدهای با رتبه ۱۱ تا ۲۶ در گروه دیگری قرار میگیرند که در مجموع هجده گروه برای تعیین شهریه ایجاد میشود.
واحدهای دارای رتبه ممتاز یا «واحدهای پلاس» نیز در این نظام شهریهبندی دارای شرایط خاص هستند و مطابق رتبه و شاخصهای عملکردی، شهریه آنها مشخص میشود.
در واحدهای دانشگاهی با رتبه ممتازین-واحدهای پلاس، محاسبات شهریه به نحوی انجام می پذیرد که برای واحدهای دانشگاهی با رتبه +۱ (یک رتبه ممتاز)، نیم درصد و برای واحدهای دانشگاهی با رتبه ++۱ (دو رتبه ممتاز) در مجموع یک درصد و برای واحدهای دانشگاهی با رتبه +++۱ (سه رتبه ممتاز) در مجموع یک و نیم درصد به نرخ های مندرج در جداول (پایه و متغیر) ماتریس شهریه با رتبه ۱ اضافه شود.
در این زمینه، «ماتریس» به معنی جدول یا چارچوب سازماندهیشده اطلاعات است. یعنی دانشگاه آزاد برای شهریه دانشجویان غیرایرانی غیرمقیم، یک جدول دستهبندی شده طراحی کرده که بر اساس:
نوع دوره تحصیلی (کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد، دکتری، خودگردان و …)
گروه تحصیلی (علوم پزشکی، غیرپزشکی)
سطحبندی و شرایط خاص پذیرش
به عبارت ساده، ماتریس همان جدول شهریه با دستهبندیهای مختلف است که مشخص میکند هر دانشجو بسته به مقطع و وضعیت خود، چقدر باید پرداخت کند.
۲- مقاطع تحصیلی: به طور معمول مقاطع تحصیلی دانشگاه آزاد اسلامی که با نماد l نشان داده می شود و در گروههای عمده تحصیلی (غیرپزشکی، علومپزشکی و دانشکدههای مهارتی) و به تفکیک کاردانی و کارشناسی (پیوسته و ناپیوسته)، کارشناسی ارشد، دکتری تخصصی و دکتری عمومی(حرفه ای) (مجموعاً در ۷ مقطع) و مورد خاص حوزه علوم پزشکی با عنوان دستیاری تخصصی تعیین شده است.
دسته بندی گروههای فرعی بر اساس گروههای عمده تحصیلی
الف) گروههای عمده تحصیلی: شامل دسته بندی های علوم انسانی ، هنر ، فنی مهندسی، علوم پایه و کشاورزی ، علوم پزشکی و پیراپزشکی ، دامپزشکی به انضمام دانشکده مهارتی است.
ب) گروه فرعی: منظور عناوینی مشخص از مجموعِ رشته های تحصیلی است و ذیل هر دسته از گروههای عمده تحصیلی، براساس مجموعه رشتههای تحصیلی با ماهیت و گروه آموزشی مشابه در سرفصلهای مصوب آموزشی دانشگاه و در بیش از هفتاد عنوان تنظیم شده است.
ج) دسته بندی گروههای فرعی( j): دسته بندی گروههای فرعی در ماتریس پویای شهریه دانشگاه در گروه عمده تحصیلی علوم انسانی پنج بخش ( H۱الی H۵)، گروه عمده تحصیلی هنر دو بخش (A۱الی A۲)، گروه عمده تحصیلی فنی، علوم پایه و کشاورزی پنج بخش( ES۱الی ES۵)، دانشکده مهارتی پنج بخش ( SK۱الی SK۵) و همچنین گروه عمده تحصیلی علوم پزشکی، پیراپزشکی و دامپزشکی چهار بخش (M۱ الی M۴) برای محاسبات شهریه در نظر گرفته شده است که مجموعاً ۲۱ دسته میباشد.
د) شهریه، مبنا و ضرایب: براساس مصوبات هیئت امناء و کمیته شهریه دانشگاه در هر سال تحصیلی ماتریسی برمبنای نرخ و ضرایب شهریه پایه، متغیر نظری و عملی در واحدهای مختلف دانشگاه تدوین و صرفاً برای اعمال در سامانه یکپارچه دانشگاه ابلاغ میگردد. از طرفی با توجه به این امر که در حالت عادی (به استثناء موارد خاص) در دانشگاه آزاد اسلامی شهریه شامل سه بخش پایه (ثابت) و دروس متغیر نظری و متغیر عملی در شیوه آموزشی تمام وقت به همراه سایر شیوه های پاره وقت/طرح معلمان میباشد.
در فرمول استفاده شده برای محاسبات، شهریه پایه (ثابت) با نمادF ، شهریه متغیر نظری با نمادVT و شهریه متغیر عملی با نماد VA مشخص شده و خود متغیر عملی شامل ضرایبی با نماد c نشان داده شده که متغیر عملی خود دارای حالتهای مختلف که با نماد cli نشان داده شده است و شامل حالتهای عملی عمومی/ اصلی/ پایه/ تخصصی/ کارآموزی/ کارورزی/ کلینیکی(و موارد عملیاتی در عرصه) و موارد پایان نامه(کارشناسی ارشد) و رساله(دکتری عمومی و تخصصی) (مجموعاً ۹ حالت) تعیین شده است.
