به گزارش خبرنگار تشکل های دانشجویی «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ روز یکشنبه ۱۶ آذر، دکتر سعید جلیلی، نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی، به مناسبت روز دانشجو در تجمع دانشجویی در جوار مزار شهدای ۱۶ آذر سال ۱۳۳۲ در امامزاده عبدالله(ع) شهر ری حضور یافت و به سخنرانی پرداخت. وی در این مراسم با اشاره به اهمیت تاریخی شانزدهم آذر، برای تبیین جایگاه این روز به شرایط هفتاد و دو سال پیش بازگشت و گفت: در آن مقطع تاریخی، مردم ایران یک حرکت بزرگ و سرنوشتساز را آغاز کرده بودند؛ حرکتی همگانی برای یک مطالبه بدیهی، یعنی اینکه نفت ملت ایران باید متعلق به خود ملت ایران باشد. این مطالبه از مسیر قانونی دنبال شد، دولتی بر سر کار آمد و با حمایت علما، روحانیون، مردم و دانشگاهیان، صنعت نفت ملی شد.
جلیلی با بیان اینکه در آن زمان حتی شعار «مرگ بر آمریکا» نیز مطرح نبود، افزود: دولت وقت نسبت به آمریکا نگاه خوشبینانه داشت و تصور میکرد میتواند با کمک آمریکا در برابر فشارها و توطئههای انگلیس ایستادگی کند، اما در سال ۱۳۳۲ همین آمریکا همراه با انگلیس، نهتنها به دولت قانونی کمک نکرد، بلکه با یک عملیات مشترک کودتا، که بعدها خودشان اسناد آن را منتشر و به آن اعتراف کردند، دولت قانونی کشور را سرنگون ساختند.
جلیلی ادامه داد: با وجود این فشارها، ملت ایران این مسیر را ادامه داد؛ از خرداد ۴۲ تا بهمن ۵۷ و تا امروز، در دفاع از حق، آزادی و استقلال خود ایستاد تا اجازه ندهد دیگران برای حقوق ملت ایران تصمیمگیری کنند. این عظمت حرکت دانشجویی در آن زمان بود؛ آغاز یک حرکت مبارک، آزادیخواهانه و استقلالطلبانه که ریشهای عمیق در باورهای مردم داشت. به همین دلیل این حرکت با شهادت سه دانشجو خاموش نشد، بلکه تازه آغاز شد و ادامه یافت.
وی افزود: این مسیر به جایی رسید که همان کسانی که روزی دانشجویان را در دانشگاه تهران در ۱۶ آذر ۳۲ به شهادت رساندند، امروز به چنین استیصالی گرفتار شدهاند که دانشگاه، دانشجو و استاد ایرانی نهتنها رژیم استبدادی را برچیدند، بلکه منادی آزادیخواهی در منطقه و حتی جهان شدند. ملت ایران امروز فقط نمیگوید نفت از آنِ ماست، بلکه میگوید این ملت با این قدرت، این ریشههای عمیق فرهنگی و این توان علمی، حق دارد به قلههای پیشرفت برسد و هیچ قدرتی حق ندارد برای او تعیین تکلیف کند که چه داشته باشد و چه نداشته باشد، هستهای داشته باشد یا نداشته باشد و غنیسازی در چه سطحی باشد.
نماینده رهبر انقلاب با نام بردن از دانشمندان هستهای کشور تأکید کرد: حق غنیسازی ما را غرب و آمریکا برای ما تعیین نمیکند این را دانشگاه ما تعیین میکند، استاد ما تعیین میکند، شهریاریها، طهرانچیها و فخریزادهها تعیین میکنند. شهید عباسی تعیین میکند که با وجود ترور نافرجام، ۱۵ سال دیگر با تمام توان در همین مسیر ایستادگی کرد. وی خاطرنشان کرد: در کدام جنگ و در کدام مقطع تاریخی، دستکم در این چند دهه اخیر، دیدهاید که با دانشمندان اینگونه برخورد شود؟ جنگندهای را از هزار کیلومتر آنسوتر بلند کنند و هدف، خانه یک استاد دانشگاه باشد، آن هم نه محل کار یا آزمایشگاه، بلکه خانهای که زن و فرزندش در آن حضور دارند. این رفتارها نشاندهنده استیصال دشمن در برابر حرکتی است که از ۱۶ آذر با پیشگامی دانشجویان آغاز شد و امروز به نقطهای رسیده که دشمن چنین واکنشهای کور و جنایتآمیزی را در پیش میگیرد.
وی با اشاره به تقابل تاریخی ملت ایران با استبداد داخلی و استکبار خارجی گفت: هرگاه ملت ما در برابر این دو جریان ایستادگی کرده، موفق شده و به پیروزی رسیده است؛ در مشروطه، رژیم استبدادی وادار به پذیرش قانون اساسی شد و در جریان ملی شدن صنعت نفت نیز ملت توانست حق خود را بازپس بگیرد.
وی با تأکید بر اینکه در کنار استبداد و استکبار همواره جریانهایی با ظاهر فریبنده در برابر ملت ایستادهاند، افزود: این جریانها با شعارهای پرطمطراق و سخنان بزکشده، در حقیقت راه را بر حرکت استقلالطلبانه مردم سد کردهاند، اما تفاوت آنها با مستبدان و مستکبران در این بوده که سخنان خود را در پرده و پنهان بیان میکردند. به گفته جلیلی، در جریان مشروطه زمانی که مردم بر استبداد پیروز شدند و اراده کردند سرنوشت خود را به دست بگیرند و به مداخلات دولتهای خارجی در دوران قاجار پایان دهند، ناگهان فردی مطرح کرد که «ما باید از فرق سر تا نوک پا غربی شویم»، جملهای که درست در برابر قیام یک ملت بیان شد.
نماینده رهبر انقلاب با اشاره به واقعه ۱۶ آذر ۱۳۳۲ اظهار داشت: در این روز، دانشجویان ما در دانشگاه تهران به شهادت رسیدند، اما تنها یک روز بعد، یعنی ۱۷ آذر، در همان دانشگاه به ریچارد نیکسون، معاون رئیسجمهور وقت آمریکا، دکترای افتخاری داده شد و از او تجلیل به عمل آمد؛ همان فردی که یک روز قبل در برابر ورودش سه دانشجوی ما به شهادت رسیده بودند.
وی افزود: جالبتر آنکه همان شخصی که در دوران مشروطه گفته بود از فرق سر تا نوک پا باید غربی شویم، یعنی تقیزاده، پس از این حادثه جملهای بر زبان میآورد که نهایت خودباختگی فرهنگی را نشان میدهد و میگوید: «خانه اگرچه حقیر است و تاریک، به روشنایی چشم تو آن را قرار دهم.» یعنی وطن خود را «حقیر و تاریک» مینامد و خواهان روشن شدن آن با چشم بیگانه میشود. به گفته جلیلی، این جریان در حقیقت مکمل استبداد و استکبار بوده و هر بار با شعار جدیدی ظاهر شده و القا کرده که برای آزادی باید غربی شد.
وی در پایان با طرح این پرسش که نتیجه «از فرق سر تا نوک پا غربی شدن» چه بود، خاطرنشان کرد: حاصل آن، روی کار آمدن استبداد رضاخانی و دو دهه سرکوب و خفقان در کشور بود. جلیلی در ادامه به انتشار مقالهای در ۱۷ آذر همان سال در یکی از روزنامهها با عنوان «سه قطره خون» اشاره کرد و گفت: در آن مقاله خطاب به نیکسون نوشته شده بود که امروز برای گرفتن دکترای افتخاری آمدهای، در حالی که دیروز جلوی پای تو سه دانشجو به شهادت رسیدند؛ مقالهای که خیلی زود توقیف شد، اما حقیقت را برای همیشه ثبت کرد.
