به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ دوران نوجوانی، دوره طوفانی تغییرات جسمی، عاطفی و روانی است. در این سن حساس، نوجوانان با چالشهای متعددی از جمله مقایسه خود با دیگران، فشار همسالان، اضطراب اجتماعی و کمبود اعتماد به نفس روبرو میشوند. انتخاب کتاب مناسب میتواند نقش مهمی در تقویت عزت نفس و سلامت روان نوجوانان داشته باشد.
در این گزارش، ۵ کتاب کاربردی و علمی برای تقویت عزت نفس نوجوانان معرفی میشود که توسط روانشناسان و متخصصان حوزه سلامت روان تألیف شدهاند.
1-تو برای من عزیزترینی
هرچند خواندن کتابهای تخصصی درباره موضوعات مختلف میتواند به انسانها در زمینههای متفاوت کمک کند، اما گاهی خواندن یک داستان خاص درباره موضوع مورد نظر تاثیرگذاری بیشتری دارد. کتاب تو برای من عزیزترینی نوشته مکس لوکیدو یکی از همین داستانهای دلچسب است که مفهوم عشق بیقیدوشرط و پذیرفتهشدن را روایت میکند و میتواند در پرورش عزت نفس کودکان موثر باشد.
پانچلو، آدم چوبی است در دهکده ومیکیها زندگی در کنار آدم چوبیهای دیگر زندگی میکند. یک روز پانچلو تصمیم میگیرد مانند بقیه اعضای دهکده توپ و جعبه جمع کند و برای این کار حسابی به دردسر میافتد. تا اینکه سروکله ایلای، سازنده آدم چوبیها و پانچلو پیدا میشود و به او یادآوری میکند که ارزشش به توپ و جعبه نیست…!
2- ۳۶۵ روش برای تقویت اعتماد به نفس در کودکان
برای بسیاری از والدین و تسهیلگران، موضوع اهمیت اعتماد به نفس نیست! آنها به خوبی از اهمیت اعتماد به نفس در زندگی و نقش و تاثیر آن در رشد و پرورش کودک آگاهند. در نتیجه نیاز به راهنما، روش و شاید حتی دستورالعملهایی دارند که به کمک آن اعتماد به نفس را در وجود کودکان تقویت کنند. این والدین، مربیان و تسهیلگران معمولا باور دارند که کودکان باید شاد، محترم، راستگو و خلاق باشند. اما چگونگی قرار گرفتن در مسیر تربیت کودکانی با این ویژگیها، سوال اصلی آنها است. چطور میتوان کودکی پرورش داد که صادق، خوشحال و آفریننده باشد و اعتماد به نفسی بالا داشته باشد؟
شیلا الیسن و باربارا آن بارنت در کتاب ۳۶۵ روش برای تقویت اعتماد به نفس در کودکان به معلمان، تسهیلگران کودک و پدرها و مادرها کمک میکنند تا روشهای مختلفی را استفاده کنند که به تقویت اعتماد به نفس کودکشان منجر میشود. تمام روشها و مثالهایی که در کتاب آمده است، کاربردی است. شما میتوانید با توجه به نیازی که در کودک خود تشخیص میدهید، بخشی از کتاب را بخوانید و تمرینهایش را به کار ببندید.
3-اعتماد به نفس در نوجوانان
احتمالا در طول دوران نوجوانی فرزند خود، با مشکلات و بحرانهای بسیاری روبهرو خواهید شد. مشکلاتی که نمیدانید چطور با آن مواجه شوید، چه برخوردی نشان دهید یا چطور راهنماییهای مفیدی به فرزندتان ارائه کنید. این لحظات بحرانی ممکن است برگرفته از دعوای فرزند شما با دوستش باشد یا به دلیل حرفی که خودتان زدید یا رفتاری که از خودتان نشان دادید. اما چطور میتوان هنوز با وجود تمام این لحظات بحرانی، مدیریت اوضاع را به دست گرفت و به فرزند کمک کرد تا اعتمادبهنفسش را از دست ندهد؟
گیل لیندن فیلد در کتاب اعتماد به نفس در نوجوانان، درباره این موضوع صحبت کرده است. او با بیان مثالهای بسیار زیاد به والدین و مخاطبان کتاب کمک میکند تا دریابند چطور به کودکان و نوجوانان کمک کنند تا اعتماد به نفس خود را از دست ندهند. به خودشان و تصمیماتی که میگیرند اعتماد داشته باشند و…
4-کلیدهای پرورش اعتماد به نفس در کودکان و نوجوانان
همانطور که پیشتر هم اشاره شد، برای اینکه کودکان و نوجوانانی با اعتماد به نفس تربیت کنیم، نیاز به الگو و نیز فضایی امن برای این کار داریم. چطور میتوان الگویی برای اعتماد به نفس داشتن شد؟ چگونه باید فضای خانواده را به امنیتی برسانیم که برای پرورش اعتماد به نفس در کودک مناسب باشد؟ چطور میتوانیم موانع موجود در این مسیر را از سر راه برداریم؟
گلهن استنهاوس در کتاب کلیدهای پرورش اعتماد به نفس در کودکان و نوجوانان با زبانی ساده به این سوالات پاسخ داده است؛ این کتاب در مجموعه کلیدهای تربیت کودکان و نوجوانان قرار دارد و ویژگیهای بسیاری دارد. زبان ساده و روان، بیان مثالهای بسیار و توضیح دادن مسائل بهصورت عملی به والدین و مخاطبان کتاب کمک میکند تا مبحث مورد نظر خود بهراحتی درک کنند. این کتاب در یازده فصل به چالش اعتماد به نفس در کودک و نوجوان پرداخته است و این چالش را در قالب موضوعات مختلفی مانند محبت کردن، گوش دادن به حرفهای کودکان و نوجوانان، احترام گذاشتن، تشویق کردن، استفاده از قدرت و… توضیح داده است.
5- عزت نفس برای نوجوانان
چطور میتوان عزت نفس داشت؟ عزت نفس یعنی احساس مثبتی درباره وجود خودمان داشته باشیم و خودمان را ارزشمند و کافی بدانیم. بااینحال برای رشد خود تلاش کنیم. عزت نفس به ما کمک میکند تا مدام خودمان را ارزیابی کنیم، اما در عین حال انتظاراتمان از خودمان واقعبینانه باشد. دستاوردهای خودمان را ببینیم، خود و هویت خودمان را بشناسیم، به ارزشهایی که داریم پایبند بمانیم و یاد بگیریم چگونه از احساس ترس و ناامنی رها شویم.
کتاب عزت نفس برای نوجوانان اثری جذاب است که به ما کمک میکند تا عزت نفس را بشناسیم و آن را در وجود خودمان پرورش دهیم. این کتاب حاصل سالها تجربهی نویسنده از کار با گروه سنی نوجوانان است و به همین دلیل مثالها و داستانهایی کاملا کاربردی و البته باورپذیر و واقعی دارد.
دوران نوجوانی زمان مناسبی برای سرمایهگذاری بر روی عزت نفس و سلامت روان است. کتابهای معرفی شده در این گزارش با تکیه بر روشهای علمی و روانشناختی معتبر و با ارائه تمرینهای عملی و کاربردی، میتوانند به نوجوانان کمک کنند:
-
خود واقعی خود را بپذیرند و دوست داشته باشند
-
در برابر فشار همسالان و شبکههای اجتماعی مقاومت کنند
-
اعتماد به نفس واقعی و پایدار را در خود پرورش دهند
-
مهارتهای ارتباطی و حل مسئله را بیاموزند
همواره به یاد داشته باشید که آسیبهای جدی روانی (افسردگی بالینی، اختلالات خوردن، افکار خودکشی) نیازمند مداخله تخصصی روانشناس یا روانپزشک هستند. کتابها مکمل درمان حرفهای هستند، نه جایگزین آن.
