به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ تحصیل پزشکی در ایتالیا طی سالهای اخیر به یکی از محبوبترین گزینهها برای دانشجویان ایرانی تبدیل شده است. دانشگاههای دولتی این کشور با کیفیت آموزشی بالا، شهریه نسبتاً پایین و امکان دریافت بورسیه، فرصتی مناسب برای کسانی فراهم کردهاند که میخواهند در یک کشور اروپایی و به زبان انگلیسی پزشک شوند.
برای ورود به رشته پزشکی و دندانپزشکی دانشگاههای دولتی ایتالیا، شرکت در آزمون آیمت MAT الزامی است. این آزمون که هر سال در ماه سپتامبر برگزار میشود، رقابت نسبتاً بالایی دارد و موفقیت در آن نیازمند برنامهریزی دقیق، منابع مناسب و آمادگی هدفمند است.
در این راهنما، ما دو موضوع بسیار مهم را به صورت یکجا و کاملاً عملی پوشش دادهایم:
- برنامهریزی واقعی و قابل اجرا برای آمادگی آزمون IMAT ۲۰۲۶ (از ۳ ماه تا ۶ ماه)
- انواع بورسیههای پزشکی ایتالیا و شرایط دریافت آنها برای دانشجویان ایرانی
آزمون آیمت (IMAT) چیست؟

آزمون آیمت (IMAT) آزمون ورودی رسمی دانشگاههای دولتی ایتالیا برای رشتههای پزشکی و دندانپزشکی به زبان انگلیسی است. این آزمون هر سال در ماه سپتامبر به صورت همزمان در کشورهای مختلف جهان برگزار میشود. برخلاف کنکور ایران، آزمون آیمت آزمونی مفهومی و تحلیلی است و فقط به حفظیات محدود نمیشود. داوطلبان باید در مدت ۱۰۰ دقیقه به ۶۰ سؤال چهارگزینهای پاسخ دهند. در اینترنت میتوانید به اطلاعات کامل و بهروز آزمون آیمت IMAT، دورههای آموزشی تخصصی، منابع درسی معتبر و مجموعهای از نمونه سوالات رایگان دسترسی داشته باشید.
ساختار آزمون IMAT
- تعداد سؤالات: ۶۰ سؤال
- مدت زمان آزمون: ۱۰۰ دقیقه
- نمرهدهی: هر پاسخ صحیح ۱.۵ امتیاز و هر پاسخ غلط منفی ۰.۴ امتیاز دارد
- حداکثر نمره: ۹۰ امتیاز
|
بخش آزمون |
تعداد سؤالات |
درصد تقریبی |
|
زیستشناسی (Biology) |
۲۳ |
۳۸٪ |
|
شیمی (Chemistry) |
۱۵ |
۲۵٪ |
|
ریاضی و فیزیک (Math & Physics) |
۱۳ |
۲۲٪ |
|
منطق و اطلاعات عمومی (Logic & General Knowledge) |
۹ |
۱۵٪ |
دانشگاههای پذیرنده از طریق آزمون IMAT
در حال حاضر حدود ۱۳ دانشگاه دولتی ایتالیا از طریق آزمون IMAT دانشجوی پزشکی و دندانپزشکی جذب میکنند. در جدول زیر مهمترین دانشگاهها به همراه تعداد تقریبی صندلی برای دانشجویان غیراروپایی (Non-EU) آورده شده است:
|
دانشگاه |
شهر |
صندلی تقریبی Non-EU |
|
University of Milan |
میلان |
۵۵ |
|
University of Pavia |
پاویا |
۱۰۳ |
|
University of Bologna |
بولونیا |
۴۷ |
|
University of Padua |
پادوا |
۷۵ |
|
University of Rome Tor Vergata |
رم |
۴۲ |
|
University of Naples Federico II |
ناپل |
۲۵ |
|
University of Turin |
تورین |
۳۲ |
تعداد صندلیها هر سال ممکن است تغییر کند. برای اطلاعات دقیق، حتماً به سایت رسمی Universitaly مراجعه کنید.
ساختار آزمون IMAT
آزمون IMAT شامل ۶۰ سؤال چهارگزینهای است که داوطلب باید در مدت ۱۰۰ دقیقه به آنها پاسخ دهد. این آزمون به صورت کاغذی برگزار میشود و نمرهدهی آن به شکل زیر است:
- هر پاسخ صحیح: +۱.۵ امتیاز
- هر پاسخ غلط: −۰.۴ امتیاز
- سؤال بدون پاسخ: ۰ امتیاز
- حداکثر نمره ممکن: ۹۰ امتیاز
توزیع سؤالات در آزمون IMAT به شکل زیر است:
|
بخش |
تعداد سؤال |
درصد |
|
زیستشناسی |
۲۳ |
۳۸٪ |
|
شیمی |
۱۵ |
۲۵٪ |
|
ریاضی و فیزیک |
۱۳ |
۲۲٪ |
|
منطق و اطلاعات عمومی |
۹ |
۱۵٪ |
دانشگاههای پذیرنده از طریق IMAT
چندین دانشگاه دولتی ایتالیا از طریق آزمون IMAT دانشجو میپذیرند. تعداد صندلی برای دانشجویان غیراروپایی (Non-EU) محدود است و هر سال ممکن است تغییر کند. در جدول زیر مهمترین دانشگاهها به همراه شهر و تعداد تقریبی صندلی برای سالهای اخیر آورده شده است:
|
دانشگاه |
شهر |
صندلی تقریبی Non-EU |
|
University of Milan |
میلان |
۵۵ |
|
University of Pavia |
پاویا |
۱۰۳ |
|
University of Bologna |
بولونیا |
۴۷ |
|
University of Padua |
پادوا |
۷۵ |
|
University of Rome Tor Vergata |
رم |
۴۲ |
|
University of Naples Federico II |
ناپل |
۲۵ |
|
University of Turin |
تورین |
۳۲ |
تاریخهای مهم IMAT ۲۰۲۶
تاریخ دقیق برگزاری آزمون IMAT ۲۰۲۶ هنوز به طور رسمی اعلام نشده است، اما بر اساس الگوی سالهای گذشته، زمانبندی تقریبی به شکل زیر خواهد بود:
- ثبتنام آزمون: اواخر مرداد تا اوایل شهریور ۱۴۰۵ (اواخر اوت تا اوایل سپتامبر ۲۰۲۶)
- تاریخ برگزاری آزمون: معمولاً اواسط شهریور (حدود ۱۷ سپتامبر)
- اعلام نتایج اولیه: حدود ۱۰ روز پس از برگزاری آزمون
- مرحله انتخاب دانشگاه: پس از اعلام نتایج اولیه
توصیه میشود از اوایل تابستان ۱۴۰۵ به طور جدی پیگیری اطلاعیههای رسمی سایت Universitaly.it باشید، زیرا ممکن است تاریخها کمی جابهجا شوند.
برنامهریزی عملی آمادگی IMAT ۲۰۲۶

موفقیت در آزمون IMAT بیشتر از آنکه به هوش وابسته باشد، به برنامهریزی منظم و اجرای مداوم بستگی دارد. در این بخش سه برنامه مطالعاتی واقعبینانه (۶ ماهه، ۴ ماهه و ۳ ماهه) ارائه شده است. برنامه ۶ ماهه به عنوان گزینه پیشنهادی اصلی توصیه میشود.
برنامه مطالعاتی ۶ ماهه (پیشنهادی)
این برنامه برای کسانی مناسب است که میخواهند با آرامش و عمق بیشتر درس بخوانند. تمرکز اصلی در ماههای اول روی زیستشناسی و شیمی است.
|
ماه |
تمرکز اصلی |
ساعت مطالعه روزانه |
هدف اصلی |
|
ماه اول |
زیستشناسی پایه + شیمی پایه |
۴–۵ ساعت |
تقویت پایهها |
|
ماه دوم |
زیستشناسی پیشرفته + شیمی |
۵ ساعت |
تسلط بر مفاهیم اصلی |
|
ماه سوم |
ریاضی + فیزیک + مرور زیست |
۵ ساعت |
پوشش دروس محاسباتی |
|
ماه چهارم |
منطق + اطلاعات عمومی + تستزنی |
۵–۶ ساعت |
شروع تستزنی جدی |
|
ماه پنجم |
مرور کامل + تستهای شبیهسازی |
۶ ساعت |
افزایش سرعت و دقت |
|
ماه ششم |
مرور نهایی + تست کامل |
۵–۶ ساعت |
رسیدن به آمادگی کامل |
برنامه مطالعاتی ۴ ماهه
این برنامه برای کسانی مناسب است که دیرتر شروع کردهاند اما همچنان زمان کافی دارند. در این برنامه فشردهسازی انجام شده و برخی مباحث کماهمیتتر حذف یا خلاصه شدهاند.
- ماه اول: زیستشناسی کامل + شیمی پایه (۵–۶ ساعت در روز)
- ماه دوم: شیمی پیشرفته + ریاضی و فیزیک (۵–۶ ساعت)
- ماه سوم: منطق + اطلاعات عمومی + شروع تستزنی (۶ ساعت)
- ماه چهارم: مرور سریع + تستهای شبیهسازی روزانه (۶ ساعت)
برنامه مطالعاتی فشرده ۳ ماهه
این برنامه فقط برای کسانی توصیه میشود که پایه نسبتاً خوبی دارند و میتوانند روزانه حداقل ۶ تا ۷ ساعت مطالعه کنند. در این برنامه تمرکز روی تستزنی و مرور سریع است.
- ماه اول: زیستشناسی و شیمی (روزانه ۶ ساعت)
- ماه دوم: ریاضی، فیزیک، منطق و اطلاعات عمومی + تستزنی (۶–۷ ساعت)
- ماه سوم: مرور کامل + حداقل ۳ آزمون شبیهسازی در هفته (۶–۷ ساعت)
اولویتبندی دروس و تکنیک مطالعه
همه دروس IMAT به یک اندازه مهم نیستند. اولویتبندی زیر بر اساس وزن سؤالات و تجربیات داوطلبان موفق تنظیم شده است:
|
اولویت |
درس |
درصد تأثیر |
تکنیک پیشنهادی |
|
۱ |
|
۳۸٪ |
مفهومی خواندن + فلشکارت Anki |
|
۲ |
شیمی |
۲۵٪ |
حل مسئله زیاد + مرور فرمولها |
|
۳ |
ریاضی و فیزیک |
۲۲٪ |
تمرین روزانه + تمرکز روی مباحث پرتکرار |
|
۴ |
منطق و اطلاعات عمومی |
۱۵٪ |
تمرین روزانه منطق + مطالعه اخبار علمی |
بهترین منابع مطالعاتی IMAT ۲۰۲۶
انتخاب منبع مناسب یکی از مهمترین عوامل موفقیت در آزمون IMAT است. منابع زیادی در بازار وجود دارد، اما همه آنها برای این آزمون مناسب نیستند. در ادامه بهترین و کاربردیترین منابع را بر اساس اولویت و تجربه داوطلبان موفق معرفی میکنیم.
کتابهای اصلی و پیشنهادی
کتابها همچنان اصلیترین منبع برای آمادگی IMAT هستند. در جدول زیر کتابهای پیشنهادی را به ترتیب اولویت آوردهایم:
|
اولویت |
درس |
کتاب پیشنهادی |
سطح |
|
۱ |
زیستشناسی |
Pearson Biology A Level + IB Biology |
پیشرفته |
|
۲ |
زیستشناسی |
Cambridge International AS & A Level Biology |
پیشرفته |
|
۳ |
شیمی |
Pearson Chemistry A Level |
پیشرفته |
|
۴ |
شیمی |
Cambridge International AS & A Level Chemistry |
پیشرفته |
|
۵ |
ریاضی |
Cambridge International AS & A Level Mathematics |
متوسط |
|
۶ |
فیزیک |
Cambridge International AS & A Level Physics |
متوسط |
|
۷ |
منطق |
Critical Thinking (از انتشارات Cambridge یا Pearson) |
متوسط |
نکته: کتابهای Cambridge و Pearson معمولاً کاملترین و نزدیکترین منابع به سبک سؤالات IMAT هستند.
منابع آنلاین و اپلیکیشنها
- Anki: بهترین اپلیکیشن برای ساخت فلشکارت و مرور سریع زیستشناسی و شیمی (رایگان)
- آکادمی دان: بسیار مناسب برای تقویت پایه ریاضی و فیزیک
- IMAT Past Papers: سایتهای رسمی و غیررسمی که آزمونهای سالهای گذشته را دارند
- Medify: پلتفرم آنلاین با تستهای شبیهسازی IMAT (پولی اما باکیفیت)
- IMAT Buddy و IMATify: منابع خوب برای خلاصهنویسی و تستزنی
بورسیههای پزشکی ایتالیا
یکی از بزرگترین مزایای تحصیل پزشکی در ایتالیا، امکان دریافت بورسیه است. بسیاری از دانشجویان ایرانی با استفاده از بورسیه استانی (DSU) تقریباً رایگان یا با هزینه بسیار پایین تحصیل میکنند.
در این بخش انواع بورسیهها را بررسی میکنیم. انواع بورسیههای موجود بورسیههای پزشکی ایتالیا به سه دسته اصلی تقسیم میشوند:
- بورسیه استانی (DSU / Regional Scholarship):
مهمترین و در دسترسترین بورسیه برای متقاضیان ایرانی تحصیل در ایتالیا است. این بورسیه توسط استان محل تحصیل ارائه میشود و شامل کمکهزینه تحصیلی، خوابگاه و غذا است. - بورسیههای دانشگاهی:
برخی دانشگاهها مانند بولونیا، پادوا و پاویا بورسیههای شایستگیمحور یا مبتنی بر درآمد ارائه میدهند. - بورسیههای دولتی ایتالیا:
شامل بورسیههای وزارت امور خارجه ایتالیا (مانند بورسیه MACI) که معمولاً رقابتیتر هستند و برای دانشجویان ممتاز در نظر گرفته میشود.
جدول مقایسه بورسیهها
|
نوع بورسیه |
میزان کمکهزینه (تقریبی) |
پوششها |
شرایط اصلی |
|
بورسیه استانی (DSU) |
۵۰۰۰ تا ۹۰۰۰ یورو در سال |
شهریه + خوابگاه + غذا |
درآمد خانواده + معدل |
|
بورسیه دانشگاه بولونیا |
تا ۱۱٬۰۰۰ یورو |
شهریه + کمکهزینه |
شایستگی علمی + درآمد |
|
بورسیه دانشگاه پادوا |
تا ۸۰۰۰ یورو |
شهریه + کمکهزینه |
معدل بالا + آزمون |
|
بورسیه دولتی (MACI) |
۹۰۰۰ یورو |
شهریه + کمکهزینه زندگی |
رقابتی + معدل بالا |
شرایط دریافت بورسیه برای ایرانیها
برای دریافت بورسیه استانی (DSU) که محبوبترین گزینه برای دانشجویان ایرانی است، معمولاً شرایط زیر لازم است:
- پذیرش از یکی از دانشگاههای دولتی ایتالیا
- ارائه مدارک مالی خانواده (درآمد و دارایی)
- معدل قابل قبول در مقطع قبلی (معمولاً بالای ۱۴ یا ۱۵)
- ثبت درخواست در سایت استان محل تحصیل (معمولاً بین تیر تا شهریور)
- ارائه مدارک هویتی و تحصیلی ترجمهشده
بورسیه استانی معمولاً به صورت سالانه تمدید میشود، مشروط به اینکه دانشجو تعداد واحدهای مشخصی را پاس کند.
بسیاری از دانشجویان ایرانی با این بورسیه موفق به تحصیل تقریباً رایگان در ایتالیا شدهاند.
هزینه تحصیل و زندگی در ایتالیا
یکی از مزایای بزرگ تحصیل پزشکی در ایتالیا، هزینه نسبتاً پایین آن در مقایسه با سایر کشورهای اروپایی است. با این حال، میزان هزینهها بسته به دانشگاه، شهر و وضعیت مالی دانشجو متفاوت است.
شهریه دانشگاهها
شهریه دانشگاههای ایتالیا به دو دسته دولتی و خصوصی تقسیم میشود:
- دانشگاههای دولتی:
شهریه معمولاً بین ۱۵۰ تا ۳۵۰۰ یورو در سال است.
این مبلغ بر اساس درآمد خانواده محاسبه میشود و بسیاری از دانشجویان با بورسیه DSU تقریباً رایگان تحصیل میکنند. - دانشگاههای خصوصی:
شهریه بسیار بالاتر است و معمولاً بین ۱۰٬۰۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰ یورو در سال قرار دارد.
این دانشگاهها بورسیه کمتری ارائه میدهند.
نکته مهم: حتی در دانشگاههای دولتی، اگر درآمد خانواده شما پایین باشد، میتوانید با ارائه مدارک مالی، شهریه را به حداقل ممکن (گاهی کمتر از ۵۰۰ یورو) کاهش دهید.
هزینه زندگی ماهانه (جدول شهرها)
هزینه زندگی در ایتالیا بسته به شهر متفاوت است. شهرهای شمالی معمولاً گرانتر از شهرهای جنوبی و مرکزی هستند. در جدول زیر هزینه تقریبی زندگی ماهانه یک دانشجو (شامل اجاره، غذا، حملونقل و سایر هزینهها) آورده شده است:
|
شهر |
هزینه زندگی ماهانه (تقریبی) |
سطح هزینه |
توضیح |
|
میلان (Milan) |
۹۰۰ – ۱۳۰۰ یورو |
بالا |
گرانترین شهر برای دانشجو |
|
رم (Rome) |
۸۵۰ – ۱۲۰۰ یورو |
بالا |
هزینه اجاره بالاست |
|
بولونیا (Bologna) |
۷۵۰ – ۱۰۰۰ یورو |
متوسط |
شهر دانشجویی مناسب |
|
پادوا (Padua) |
۷۰۰ – ۹۵۰ یورو |
متوسط |
هزینه مناسب + دانشگاه خوب |
|
پاویا (Pavia) |
۶۵۰ – ۹۰۰ یورو |
پایینتر |
شهر کوچک و ارزانتر |
|
ناپل (Naples) |
۶۰۰ – ۸۵۰ یورو |
پایینتر |
ارزانترین گزینه در بین شهرهای بزرگ |
توصیه: با دریافت بورسیه استانی (DSU)، بخش زیادی از هزینههای زندگی (خوابگاه و غذا) پوشش داده میشود و در عمل هزینه ماهانه دانشجو به میزان قابل توجهی کاهش پیدا میکند.
مراحل اپلای و ثبتنام
فرآیند اپلای برای تحصیل پزشکی در ایتالیا از طریق آزمون IMAT شامل چند مرحله اصلی است. در ادامه مراحل را به صورت گامبهگام توضیح میدهیم.
ثبتنام در Universitaly
اولین و مهمترین مرحله، ثبتنام در پورتال رسمی دولت ایتالیا به نام Universitaly است.
- به سایت www.universitaly.it مراجعه کنید.
- یک حساب کاربری بسازید (با ایمیل معتبر).
- اطلاعات شخصی، تحصیلی و مدارک خود را بارگذاری کنید.
- رشته پزشکی (Medicine and Surgery) را انتخاب کنید.
- هزینه ثبتنام آزمون IMAT را پرداخت کنید (معمولاً حدود ۱۳۰ یورو).
ثبتنام معمولاً در بازه زمانی اواخر مرداد تا اوایل شهریور باز میشود. حتماً قبل از پایان مهلت، فرآیند را کامل کنید چون تمدید نمیشود.
انتخاب دانشگاه و اولویتبندی
بعد از ثبتنام در Universitaly، باید دانشگاههای مورد نظر خود را به ترتیب اولویت انتخاب کنید. این مرحله بسیار مهم است و تأثیر مستقیم بر شانس قبولی شما دارد.
- حداکثر میتوانید چند دانشگاه را انتخاب کنید (معمولاً تا ۱۰ دانشگاه).
- دانشگاهها را بر اساس علاقه، رتبه علمی، هزینه زندگی و شانس قبولی اولویتبندی کنید.
- دانشگاههایی که صندلی بیشتری برای دانشجویان غیراروپایی دارند (مانند پاویا و پادوا) شانس بالاتری دارند.
- ترتیب اولویت را جدی بگیرید، چون در صورت قبولی در دانشگاه بالاتر، گزینههای پایینتر بررسی نمیشوند.



