به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ خیلی از دانشجوها مهارتی دارند که میتواند درآمد بسازد؛ تدریس درسهای کنکور، آموزش زبان، برنامهنویسی، طراحی گرافیک، عکاسی، موسیقی یا مربیگری ورزشی. انجمنهای علمی دانشگاهها هم هر ترم کارگاه و همایش برگزار میکنند. اما راه رسیدن به شاگرد و شرکتکننده معمولاً همان معرفی دوستان، گروههای کلاسی و صفحهی شخصی اینستاگرام است و از دایرهی آشناها جلوتر نمیرود. آویدگرد یک پلتفرم ایرانی است که به همین دانشجوها یک صفحهی عمومی، ثبتنام آنلاین و فروش بلیت و شهریه میدهد تا مردم کل شهر، و حتی کل ایران، پیدایشان کنند.
آویدگرد برای دانشجوها در یک نگاه
- ثبتنام رایگان و چند ثانیهای با شمارهی موبایل
- ثبت کلاس، کارگاه و همایش با فروش آنلاین بلیت و شهریه
- کلاس آنلاین برای شاگردهایی از هر شهر ایران
- برداشت درآمد به کارت یا شبای خودِ دانشجو
- اپلیکیشن برای اندروید و آیفون
مهارتی که فقط در رزومه نوشته شده باشد، درآمدی نمیسازد؛ باید جایی باشد که مردم آن را ببینند و ثبتنام کنند.
آویدگرد چیست؟
آویدگرد با شعار «کجا بریم؟» برنامهها و کسبوکارهای شهرهای ایران را یکجا نشان میدهد. یک طرف این پلتفرم کسانی هستند که میخواهند بدانند امروز و این هفته در شهرشان چه خبر است؛ از کنسرت و تئاتر و کارگاه تا شب بازی و کلاس ورزشی. طرف دیگر کسانی هستند که این برنامهها را برگزار میکنند یا خدماتی ارائه میدهند؛ از کافهها و آموزشگاهها تا مدرسهای خصوصی و دانشجوهایی که تازه اولین کارگاهشان را برگزار میکنند. تهران، مشهد، اصفهان، شیراز، تبریز، اهواز، رشت و... هر کدام صفحهی خودشان را دارند.
کدام مهارتها در آویدگرد درآمد میسازند؟
تقریباً هر مهارتی که بشود آن را آموزش داد، اجرا کرد یا بهعنوان خدمت ارائه داد، در آویدگرد جا دارد. جدول زیر چند نمونهی رایج را نشان میدهد.
|
مهارت |
چطور در آویدگرد ثبت میشود |
نمونه |
|
تدریس درس و کنکور |
کلاس آنلاین یا دورهی ترمی |
جمعبندی ریاضی، کلاس فیزیک، رفع اشکال |
|
زبان خارجی |
دورهی چندجلسهای حضوری یا آنلاین |
مکالمهی انگلیسی، آمادگی آزمون زبان |
|
برنامهنویسی و هوش مصنوعی |
کارگاه یکروزه یا دورهی کوتاه |
کارگاه پایتون، آموزش ابزارهای هوش مصنوعی |
|
طراحی سایت و گرافیک |
آگهی در بخش خدمات |
طراحی سایت، لوگو و پستهای اینستاگرام |
|
عکاسی و فیلمبرداری |
کارگاه یا آگهی خدمات |
کارگاه عکاسی با موبایل، عکاسی مراسم |
|
موسیقی و هنر |
کلاس، دوره یا اجرای زنده |
کلاس گیتار، شب موسیقی، کارگاه نقاشی |
|
ورزش و مربیگری |
کلاس گروهی با چند سانس |
یوگا، والیبال، کوهپیمایی دانشجویی |
|
بازیهای گروهی |
برنامهی هفتگی تکرارشونده |
شب مافیا، بردگیم، اتاق فرار |
چهار راه درآمد دانشجویی در آویدگرد
۱. تدریس آنلاین و کلاس خصوصی
دانشجویی که درس یا مهارتی را خوب بلد است، در آویدگرد کلاس آنلاین میگذارد تا از هر شهری در آن ثبتنام کنند. در صفحهی کلاس مشخص میشود که کلاس زنده است یا ویدیوی ضبطشده، جزوه و فایل دارد یا نه، گواهی پایان دوره میدهد یا نه، و روی کدام بستر برگزار میشود؛ اسکایروم، گوگلمیت، بله، تلگرام، واتساپ یا سایت خودِ مدرس. لینک کلاس فقط به کسانی نشان داده میشود که ثبتنام کردهاند. راه سادهی شروع، صفحهی برگزاری کلاس آنلاین در آویدگرد است.
مدرس خودش تعیین میکند کلاس آنلاینش چند روز در سایت برای ثبتنام باز بماند و در صفحهی کلاس، کنار توضیحات، ویژگیهایی مثل «فایل و جزوه»، «چت با مدرس» یا «دسترسی همیشگی» را علامت میزند تا شاگرد بداند دقیقاً چه چیزی میخرد. شاگردها هم بعد از کلاس نظر و ستاره میدهند و همین سابقه، کلاس بعدی را پرتر میکند. برای دانشجویی که در یک شهر کوچک درس میخواند، این یعنی میتواند از همانجا برای شاگردهایی در تهران، مشهد، تبریز، اهواز و... کلاس بگذارد.
کلاسهای حضوری هم به همین شکل ثبت میشوند. یک دورهی چندجلسهای مثل آمادگی کنکور یا مکالمهی انگلیسی به شکل دورهی ترمی ثبت میشود و شهریهی کل آن یکجا پرداخت میشود. دانشجویی هم که در خانهی شاگرد تدریس میکند، در بخش خدمات آویدگرد یک آگهی همیشگی در دستهی «تدریس خصوصی و کنکور» میگذارد تا خانوادههای همان شهر مستقیم با او تماس بگیرند.
۲. کارگاه و همایش انجمنهای علمی
انجمنهای علمی و کانونهای دانشجویی کارگاهها و همایشهایشان را، از کارگاه هوش مصنوعی و رزومهنویسی تا عکاسی و فن بیان، در آویدگرد ثبت میکنند. هر برنامه یک صفحه با توضیحات و معرفی سخنرانها، محل روی نقشه، روز و ساعت و ظرفیت میگیرد و ثبتنام آن میتواند رایگان یا با بلیت باشد. وقتی ظرفیت پر شود، علاقهمندان در لیست انتظار میمانند و اگر جایی باز شد خبردار میشوند. روز برگزاری هم هر بلیت یک کد QR دارد که دمِ در با دوربین گوشی اسکن میشود؛ پس دیگر خبری از لیست کاغذی و صف خواندن اسمها نیست. همهی این امکانات از صفحهی برگزاری کارگاه آموزشی و همایش در دسترس است.
۳. شب بازی، دورهمی و برنامههای تفریحی
برگزاری شب مافیا، بردگیم، کوهپیمایی دانشجویی یا دورهمی موسیقی هم میتواند یک درآمد ثابت باشد. برنامهای که هر هفته تکرار میشود یک بار تعریف میشود و بقیهی جلسهها خودشان ساخته میشوند. کنار بلیت میشود «خدمات اضافه» هم فروخت، مثل پذیرایی، و برای برنامه تخفیف گذاشت تا قیمت قبلی خطخورده کنار قیمت تازه دیده شود.
۴. همکاری با آویدگرد
دانشجویی که خودش برنامهای برگزار نمیکند هم راه درآمد دارد. آویدگرد دو برنامهی همکاری دارد؛ یکی پیدا کردن و معرفی کسبوکارهای شهر به این پلتفرم و دیگری ساختن ریلز اینستاگرام دربارهی آن. شرایط هر دو در صفحهی همکاری با آویدگرد نوشته شده است.
یک مثال؛ از ایده تا کارگاهِ پر
فرض کنید یک دانشجوی کامپیوتر در اصفهان کار با ابزارهای هوش مصنوعی را خوب بلد است و میخواهد یک کارگاه دوساعته برگزار کند. در صفحهی «ثبت آگهی» فقط مینویسد «کارگاه هوش مصنوعی داریم توی اصفهان، پنجشنبه ساعت ۵ عصر». سایت دستهبندی «کارگاه و کلاس»، شهر اصفهان، روز پنجشنبه و ساعت را خودش پر میکند. او با دکمهی «برام بنویس» متن معرفی را میسازد، دو عکس از کلاسهای قبلیاش اضافه میکند، ظرفیت را مشخص میکند و یک جزوهی چاپی را بهعنوان خدمات اضافه کنار بلیت میگذارد.
بعد تصویر آمادهی استوری را در اینستاگرام و گروههای دانشگاه میگذارد. همزمان کسانی که در اصفهان دنبال کارگاه میگردند، برنامهی او را در صفحهی شهر و جستوجوی سایت میبینند. روز کارگاه، بلیتها را دمِ در با گوشی اسکن میکند و بعد از کارگاه، شرکتکنندهها برایش نظر میگذارند. کارگاه بعدی را هم با همان اطلاعات و فقط با یک تاریخ تازه ثبت میکند.

چهار راه درآمد برای دانشجوها در آویدگرد.
کلاس تقویتی و دورهی ترمی برای درسهای دانشگاه
خیلی از دانشجوهای سال بالا درسهای پایه مثل ریاضی عمومی، معادلات دیفرانسیل، آمار یا برنامهنویسی مقدماتی را به ورودیهای تازه درس میدهند. در آویدگرد این کلاسها به شکل «ترمی و دورهای» ثبت میشوند؛ مدرس روزهای هفته، ساعت کلاس، تعداد جلسهها و تاریخ شروع را مشخص میکند و شاگرد شهریهی کل دوره را یکجا میپردازد. صفحهی دوره برنامهی جلسهها را کامل نشان میدهد، ظرفیت کلاس مشخص است و اگر پر شود، علاقهمندان در لیست انتظار میمانند. ثبتنام تا شروع اولین جلسه باز میماند و مدرس از روز اول میداند با چند شاگرد کار میکند.
مهارتهایی که در بخش خدمات آگهی میشوند
بعضی از مهارتهای دانشجویی تاریخ و ساعت ندارند و هر روز مشتری لازم دارند. طراحی سایت، عکاسی و فیلمبرداری، تدریس خصوصی، تعمیر کامپیوتر و موبایل یا طراحی و چاپ تبلیغات از این دستهاند. این مهارتها در بخش خدمات آویدگرد، که «آویدکار» نام دارد، آگهی میشوند. آگهی نمونهکار، فهرست خدمات و قیمتها، راه تماس و نظر مشتریهای قبلی را کنار هم نشان میدهد و صاحب آگهی در پنل خودش میبیند چند نفر صفحهاش را دیدهاند و چند نفر شمارهاش را گرفتهاند.
قدمبهقدم؛ اولین کارگاهت را در آویدگرد ثبت کن
- ورود با شمارهی موبایل. کد ورود با پیامک یا در پیامرسان بله میرسد و حساب در چند ثانیه ساخته میشود.
- نوشتن یک جمله. در صفحهی «ثبت آگهی» یک جمله دربارهی برنامه نوشته میشود؛ مثلاً «کارگاه عکاسی با موبایل داریم توی شیراز، جمعه ساعت ۱۰ صبح». سایت دستهبندی، شهر، روز و ساعت را خودش پر میکند.
- عکس و توضیحات. چند عکس واقعی از کلاس یا کارهای قبلی اضافه میشود و دکمهی «برام بنویس» متن معرفی را آماده میکند تا فقط جزئیات خودِ برنامه به آن اضافه شود.
- قیمت، ظرفیت و خدمات اضافه. قیمت بلیت یا شهریه و تعداد نفرات مشخص میشود. اگر کارگاه جزوه، پذیرایی یا وسایل دارد، میشود آنها را بهعنوان خدمات اضافه کنار بلیت فروخت.
- اشتراکگذاری. لینک صفحه و تصویر آمادهی استوری در اینستاگرام، گروههای دانشگاه و کانالهای بله و تلگرام پخش میشود.
- روز برگزاری. فهرست ثبتنامشدهها در صفحهی مدیریت همان برنامه دیده میشود و بلیتها دمِ در با دوربین گوشی اسکن میشوند.
- بعد از برگزاری. شرکتکنندهها نظر و ستاره میدهند، این نظرها روی پروفایل برگزارکننده میماند و درآمد به کارت یا شبای خودش برداشت میشود.
چند نکته برای پر شدن کلاس و کارگاه
- عنوان روشن. عنوانی مثل «کارگاه عکاسی با موبایل برای مبتدیها» بهتر از یک اسم کلی دیده میشود، چون همان چیزی است که مردم جستوجو میکنند.
- عکس واقعی. عکس کلاسهای قبلی یا نمونهکارها بیشتر از هر توضیحی اعتماد میسازد.
- ساعت و مکان دقیق. محل برگزاری روی نقشه مشخص شود تا شرکتکننده راحت پیدا کند و فاصلهاش را هم ببیند.
- تخفیف برای شروع. برای اولین دوره یا اولین کارگاه، تخفیف روی بلیت گذاشته شود تا قیمت قبلی خطخورده کنار قیمت تازه دیده شود.
- برنامهی تکرارشونده. کارگاهی که هر هفته برگزار میشود یک بار تعریف شود تا جلسههای بعدی خودشان ساخته شوند.
- نظر شرکتکنندهها. بعد از هر کلاس از شرکتکنندهها خواسته شود نظرشان را ثبت کنند؛ همین نظرها کلاس بعدی را راحتتر پر میکنند.
- دنبالکنندهها. هر کسی برگزارکننده را دنبال کند، برنامهی بعدیاش را در صفحهی اول خودش میبیند.
برای انجمنهای علمی؛ ثبتنام بدون کاغذبازی
انجمنهای علمی و کانونهای دانشجویی معمولاً ثبتنام را با فرمهای پراکنده و لیستهای دستی اداره میکنند. در آویدگرد همهچیز یکجاست؛ ثبتنام رایگان یا با بلیت، ظرفیت مشخص و لیست انتظار، فهرست کامل ثبتنامشدهها و اسکن ورود با کد QR. همایشهای چندروزه هم بهصورت برنامهی چندروزه ثبت میشوند و هر روز ظرفیت خودش را دارد. اعضای انجمن هم میتوانند بهعنوان نیروی همان حساب کمک کنند؛ یکی برنامه را ثبت کند و دیگری روز همایش دمِ در بلیتها را اسکن کند.
ثبتنام آنلاین یا فرم و کارتبهکارت؟
|
ظرفیت |
شمردن دستی و پیام «ظرفیت تکمیل شد» |
بسته شدن خودکار و لیست انتظار |
|
روز برگزاری |
خواندن اسمها از روی کاغذ |
اسکن بلیت QR با گوشی |
|
رسید و فاکتور |
عکس رسید در پیامرسان |
فاکتور برای هر ثبتنام |
|
دیده شدن |
فقط دنبالکنندههای صفحه |
صفحهی شهر، جستوجو و کانال بله |
ابزارهایی که کار را برای دانشجوها ساده میکند
- ثبت با یک جمله. کافی است نوشته شود «کارگاه هوش مصنوعی داریم توی تبریز، پنجشنبه ساعت ۱۰ صبح، ظرفیت ۴۰ نفر» تا سایت دستهبندی، شهر، روز، ساعت و ظرفیت را خودش در فرم پر کند.
- «برام بنویس». این دکمه با یک عبارت کوتاه، متن کامل و مرتبی برای معرفی کلاس یا کارگاه مینویسد.
- هوش آوید. دستیار هوشمند فارسی سایت و ربات بله که به سؤالها همان لحظه جواب میدهد. کسانی که تازه با ابزارهای هوش مصنوعی آشنا میشوند، راهنمای «آموزش استفاده از هوش مصنوعی» را هم در بخش مقالات آویدگرد پیدا میکنند که از چتجیپیتی تا هوش آوید را قدمبهقدم توضیح داده است.
- عکس آماده برای استوری. سایت از هر برنامه یک تصویر با عنوان و کد QR میسازد که مستقیم در اینستاگرام و گروههای کلاسی منتشر میشود.
- انتشار خودکار. برنامهها در کانال بلهی آویدگرد هم معرفی میشوند و دنبالکنندههای هر برگزارکننده، برنامهی بعدیاش را در صفحهی اول خودشان میبینند.
- کار تیمی. صاحب حساب میتواند اعضای تیمش را اضافه کند تا برنامهها را با هم ثبت و مدیریت کنند، در حالی که همهی پولها به یک حساب واریز میشود.
- پول در کیف پول خودت. درآمد در کیف پول برگزارکننده جمع میشود و به کارت یا شبای خودش برداشت میشود. برای هر ثبتنام فاکتور صادر میشود و کسی که بخواهد پول را حضوری بگیرد، گزینهی «پرداخت حضوری» را دارد.

کاربر یک جمله مینویسد و سایت فرم ثبت برنامه را خودش پر میکند.
تفریح دانشجویی؛ نزدیک و بدون برنامهریزی قبلی
طرف دیگر آویدگرد برای خودِ دانشجوهاست، وقتی کلاسها تمام شده و نمیدانند کجا بروند. دکمهی «الان کجا بریم؟» با یک ضربه یک برنامهی خوب و نزدیک پیشنهاد میدهد و گزینهی «نزدیک من» برنامهها را بر اساس فاصله مرتب میکند. صفحهی هر شهر برنامههای «همین حالا» و «این هفته» را جدا نشان میدهد و روی نقشه هم دیده میشود.
- نگه داشتن جا. کسی که هنوز مطمئن نیست، میتواند جایش را برای مدتی کوتاه نگه دارد و بعد پرداخت کند.
- سطح و تخفیف. کاربرها با نظر دادن، دعوت دوستان و انجام ماموریتهای سایت امتیاز جمع میکنند، سطحشان بالا میرود و روی رزروهای بعدی تخفیف خودکار میگیرند. بعضی ماموریتها هم اعتبار کیف پول جایزه میدهند.
- بازی روزانه. یک بازی حدس شهر به نام «کجاام؟» هم در سایت هست که برای بازیکنها امتیاز و جایزه دارد.
- «تحلیلم کن». دستیار هوش آوید با چند سؤال ساده سلیقهی کاربر را میپرسد و برنامههای مناسب همان شهر را پیشنهاد میدهد.
- نظر با عکس. کاربرها بعد از هر برنامه نظرشان را با عکس ثبت میکنند و بقیه قبل از رزرو، تجربهی واقعی آنها را میبینند.
- جستوجوی ذخیرهشده و اعلان. کاربر سلیقهاش را ذخیره میکند و هر وقت برنامهای مطابق آن ثبت شد، خبردار میشود.

دکمهی «الان کجا بریم؟» با یک ضربه یک برنامهی نزدیک پیشنهاد میدهد.
دعوت از دوستان، امتیاز و جایزه
هر کاربر آویدگرد یک لینک دعوت اختصاصی دارد. وقتی دوستی با این لینک عضو شود، هم دعوتکننده و هم دوست تازه امتیاز میگیرند. امتیاز، سطح کاربر را بالا میبرد و سطح بالاتر یعنی تخفیف خودکار روی رزروهای بعدی؛ برای برگزارکنندهها هم یعنی امکان ثبت برنامههای بیشتر در ماه. ماموریتهای سایت، مثل کامل کردن پروفایل یا ثبت اولین نظر، هم امتیاز یا اعتبار کیف پول جایزه میدهند.
هوش آوید؛ دستیار فارسی برای برگزارکنندههای تازهکار
کسی که اولین بار میخواهد کلاس یا کارگاه برگزار کند، معمولاً سؤالهای زیادی دارد. «هوش آوید»، دستیار فارسی آویدگرد، در خود سایت و در ربات بله به همین سؤالها جواب میدهد؛ از «چطوری کارگاه بذارم؟» و «کلاس ترمی با برنامهی تکرارشونده چه فرقی دارد؟» تا «پول بلیتها کجا میرود؟». اگر کسی بپرسد «منم میتونم آگهی بذارم؟»، دستیار با چند سؤال کوتاه میفهمد کارش در کدام دسته جا میگیرد و مسیر ثبت را نشانش میدهد.
امنیت و اعتماد
سرور آویدگرد داخل ایران است، پس سایت بدون فیلترشکن باز میشود و پرداختها از درگاه بانکی داخلی انجام میشود. ورود فقط با شمارهی موبایل است و کد ورود با پیامک یا پیامرسان بله میرسد. اگر برگزارکننده برنامهای را لغو کند، کل مبلغ به کیف پول خریدار برمیگردد. سایت نماد اعتماد الکترونیکی، عضویت در اتحادیهی کشوری کسبوکارهای مجازی و مجوز رسمی درگاه ملی مجوزهای کشور را دارد و اپلیکیشن آن در کافهبازار، مایکت، سیبچه و سیب ایرانی منتشر شده است.
سؤالهای پرتکرار
کار دانشجویی در آویدگرد هزینه دارد؟
ثبتنام و ساختن صفحه رایگان است و هر ماه سهمیهی رایگان تازهای برای ثبت برنامه و آگهی به حساب اضافه میشود. درآمد فروش بلیت و شهریه هم به کارت یا شبای خودِ دانشجو برداشت میشود.
کلاس آنلاین را با چه نرمافزاری برگزار کنم؟
با هر بستری که مدرس با آن راحت است؛ اسکایروم، گوگلمیت، بله، تلگرام، واتساپ یا سایت خودش. آویدگرد ثبتنام و پرداخت را انجام میدهد و لینک کلاس را فقط به ثبتنامشدهها نشان میدهد.
انجمن علمی میتواند چند کارگاه را با یک حساب مدیریت کند؟
بله. همهی برنامههای انجمن با یک حساب ثبت و مدیریت میشوند و اعضای انجمن میتوانند بهعنوان نیروی همان حساب، برنامهها را ثبت کنند و روز برگزاری بلیتها را اسکن کنند.
کلاس خصوصی در خانهی شاگرد را هم میشود معرفی کرد؟
بله. مدرس در بخش خدمات یک آگهی در دستهی «تدریس خصوصی و کنکور» میگذارد، محدودهای را که در آن تدریس میکند مینویسد و خانوادهها مستقیم با او تماس میگیرند.
درآمد کلاس کی به حساب میرسد؟
بعد از برگزاری کلاس یا کارگاه، سهم برگزارکننده به بخش قابل برداشت کیف پولش منتقل میشود و به کارت یا شبای خودش واریز میشود. برای هر ثبتنام و هر سانس هم فاکتور جداگانه صادر میشود.
برای کارگاه رایگان هم میشود ثبتنام گرفت؟
بله. کارگاه رایگان هم صفحه، ظرفیت، لیست انتظار و بلیت QR دارد و فهرست شرکتکنندهها مثل برنامههای پولی در اختیار برگزارکننده است.
میشود یک همایش چندروزه ثبت کرد؟
بله. همایش بهصورت برنامهی چندروزه ثبت میشود، هر روز ظرفیت جداگانه دارد و اگر در یک روز چند نشست پشتسرهم باشد، هر نشست بهعنوان یک سانس جدا ثبتنام میگیرد.
برای برگزاری کارگاه حتماً باید عضو انجمن علمی بود؟
نه. هر دانشجو با حساب شخصی خودش میتواند کلاس، کارگاه یا برنامه ثبت کند. انجمنها هم میتوانند یک حساب مشترک داشته باشند و اعضایشان را بهعنوان نیرو به آن اضافه کنند.
شرکتکنندهها کارگاه را از کجا پیدا میکنند؟
از صفحهی شهر و جستوجوی آویدگرد، از دکمهی «الان کجا بریم؟»، از کانال بلهی آویدگرد و از لینکی که خودِ برگزارکننده در اینستاگرام و گروههای دانشگاه پخش میکند. صفحهی هر برنامه در گوگل هم دیده میشود.
بعد از ثبت، میشود قیمت یا ظرفیت را تغییر داد؟
بله. قیمت، ظرفیت، توضیحات و خدمات اضافه هر وقت لازم باشد از پنل ویرایش میشوند و تغییرشان همان لحظه روی صفحهی برنامه دیده میشود.
برای استفاده از آویدگرد باید دانش فنی داشت؟
نه. ثبت با یک جمله و دکمهی «برام بنویس» برای همین ساخته شدهاند و کل کار از روی گوشی انجام میشود.
جمعبندی برای یک دانشجو
- مهارتی که بلدی را به کلاس آنلاین، دورهی ترمی، کارگاه یا آگهی خدمات تبدیل کن.
- با یک جمله برنامهات را ثبت کن و متن معرفی را به «برام بنویس» بسپار.
- لینک صفحه و تصویر استوری را در گروههای دانشگاه و اینستاگرام پخش کن.
- روز برگزاری بلیتها را با گوشی اسکن کن و بعد از آن از شرکتکنندهها نظر بخواه.
- درآمد را به کارت خودت ببر و برنامهی بعدی را با همان اطلاعات ثبت کن.
حرف آخر
ایدهها کامل و آماده به ذهن نمیرسند. فقط وقتی رویشان کار میکنی روشن میشوند. فقط باید شروع کنی.
مارک زاکربرگ، بنیانگذار فیسبوک، در سخنرانی جشن فارغالتحصیلی دانشگاه هاروارد
زاکربرگ این جمله را در جمع فارغالتحصیلان هاروارد گفت؛ دانشگاهی که خودش سالها پیش نیمهکاره رهایش کرده بود تا اولین ایدهاش را بسازد. در آویدگرد اولین قدم یک جمله است؛ «کارگاه دارم»، «کلاس زبان دارم» یا «شب بازی برگزار میکنم». بقیهی راه را همین پلتفرم هموار کرده است.



