کمپین دانشجویی «به کدامین گناه» با هدف بررسی فاجعه منا

خبرنامه دانشجویان ایران: محمد واحدی رئیس مرکز دانشجویی حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران (صلح زیبا) به عنوان متولی اصلی راه‌اندازی این کمپین گفت: در تاریخ 24 سپتامبر، حادثه‌ای دلخراش در کشور عربستان سعودی و در سرزمین منا اتفاق افتاد که در آن حادثه حدود 7477 نفر از اتباع بیش از 18 کشور و 475 نفر از هموطنان عزیزمان شهید شدند،جنایت مکه و منا بی شک نتیجه بی لیاقتی عربستان سعودی در اداره حج و بی توجهی مسئولان اجرای این گردهمایی بزرگ جهان و دنیای اسلام است.

به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ واحدی تصریح کرد: جنایت منا علاوه بر ابعاد وسیع، شیوه اجرا، قبل، حین و بعد از ارتکاب، مواضع و رفتارهای حساب شده پلیس‌های سعودی، عدم اطلاع رسانی، خونسردی و ده‌ها دلیل دیگر را برای تعمدی بودن آن نیز می‌توان بیان کرد.

وی افزود: متاسفانه دولت عربستان که متولی اصلی برگزاری مراسم حج است، تا امروز، گزارش رسمی از چگونگی وقوع این حادثه منتشر نکرده و نه تنها مسئولیت این حادثه را بر عهده نگرفته بلکه علت بروز حادثه را به خود قربانیان و کشته شدگان منتسب کرده است.

رئیس مرکز دانشجویی حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران اظهار داشت: از آن جایی که در این حادثه، بیشترین جان باختگان ایرانی بوده‌اند و یکی از وظایف، در عین حال حقوق دولت‌ها، حمایت از اتباع خود است، امیدواریم دولت همانطوری که وعده داده بود پاسخ مناسب را از طریق کمیته حقیقت یاب به خانواده‌های شهدا اعلام دارد.

وی تصریح کرد: بر کسی پوشیده نیست حق حیات و امنیت جانی زائران از جمله حقوق بنیادین بشر است که تمام اسناد حقوق بشری بر وجود و ضرورت تضمین آن تاکید داشته‌اند؛ این درحالی است که دولت آل سعود در مناسک حج سال 1394 با سوءمدیریت خود و قصد و غرض در تحقق این حقوق قبل و بعد از وقوع فاجعه امتناع کرده است.

واحدی خاطرنشان کرد: دولت آل سعود به عنوان دولت میزبان به دلیل کنترل و تسلط در قلمروی سرزمینی خود بعد از اجازه ورود به زائران برای شرکت در مناسک حج باید از طریق اتخاذ تدابیر لازم پیشگیرانه و مدیریت مناسب اجرای مراسم حج به وظایف خود نسبت به تضمین حقوق بیگانگان قانونی در چارچوب نظام بین‌المللی عمل می‌کرد و به رغم وقوع فاجعه نیز باید اقدامات لازم را به منظور کاهش خسارات وارده اتخاذ می‌کرد.

وی افزود: وظیفه پیش‌بینی و پیشگیری، امدادرسانی و جبران خسارات از جمله وظایف مسلم دولت آل سعود در فاجعه مکه و منا بوده است که کوتاهی و قصور در انجام آن و حتی اعمال تبعیض در این خصوص سبب بروز مسئولیت بین‌المللی خواهد شد.

رئیس مرکز دانشجویی حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران گفت: برای پیگیری حقوقی این جنایت به نظر می‌رسد، تنها می‌توان به چند کنوانسیون بین‌المللی اشاره کرد که جمهوری اسلامی ایران و عربستان عضو آنها هستند و این اسناد جنبه لازم‌الاجرا به خود گرفته‌اند.

وی تصریح کرد: در حقوق بین‌الملل دریافت غرامت الزاماً تنها دلیل اقامه دعوا نمی‌باشد، بلکه در برخی از دعاوی دفاع از حاکمیت خود و تأکید بر حقانیت خویش از اهمیت به سزایی برخوردار است و همچنین محکوم کردن طرف مقابل به دلیل نقض تعهدات حقوقی بین‌المللی و اعلام تعهدات آن طرف از طریق محکمه صالح خود هدفی مهم ارزیابی می‌شود لذا اقامه دعوی علیه عربستان صرفا از دید دریافت غرامت جان باختگان این حادثه ارزیابی نمی‌شود و بلکه شامل اعلام مسئولیت عربستان و نقض تعهدات بین‌المللی این کشور نیز می‌شود.

واحدی اظهار داشت: متاسفانه امروز و با گذشت یکسال از این جنایت، به گفته خانواده‌های شهدا هنوز هم پیگیری حقوقی این جنایت در مجامع بین‌المللی آن طور که باید صورت نگرفته است، از طرفی نگرانی آن می‌رود تا در سال‌های آینده و با برقراری مجدد مراسم حج مجددا اینگونه اتفاقات رخ دهد و باز هم امکان پیگیری حقوقی در مجامع بین‌المللی به صورت قطعی وجود نداشته باشد لذا مرکز دانشجویی حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران (صلح زیبا) آمادگی دارد با تشکیل کمیته ویژه حقوقی ذیل این موسسه راهکارهای بررسی و پیگیری حقوقی این جنایت را بررسی کند.

وی گفت: مرکز دانشجویی حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران (موسسه صلح زیبا) و گروهی از فعالان رسانه‌ای مستقل در احترام به اصل 22 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اقدام به راه‌اندازی کمپینی با عنوان «به کدامین گناه» در فضای مجازی کرده است.

وی به نمایندگی از اعضا و مسئولان این کمپین از فعالان  رسانه و حقوق بشر دعوت کرد تا با پیوستن به این کمپین مستقل یاد و خاطره شهدای مکه و منا را در آستانه سالگرد این جنایت گرامی دارند.

ضمن اینکه مرکز دانشجویی حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران به عنوان متولی اصلی کمپین «به کدامین گناه» اظهار امیدواری کرده که این حرکت مردم نهاد موجبات واکنش‌های ملی و بین‌المللی را فراهم آورده تا با طرح موضوع در میان افکار عمومی جهان رژیم سعودی، بزرگترین ناقض حقوق بشر در جهان امروز را مجبور شود تا مسئولیت این حادثه را بپذیرد.