به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ گروه علوم پایه فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران با هدف تکریم پژوهشگران جوان و برجسته کشور، هر سال جایزه‌ای را با عنوان «جایزه ابوریحان بیرونی» به یکی از دانشمندان جوان فعال در حوزه‌های فیزیک، شیمی، ریاضی، زیست‌شناسی و زمین‌شناسی اعطا می‌کند.
این جایزه به نام دانشمند پرآوازه ایرانی، ابوریحان بیرونی، نام‌گذاری شده و به پژوهشگرانی تعلق می‌گیرد که علاوه بر دستاوردهای علمی شاخص، از حسن شهرت علمی و اخلاقی نیز برخوردار باشند.
بر اساس آیین‌نامه انتخاب پژوهشگر جوان برجسته، نامزدهای این جایزه باید حداکثر ۴۰ سال سن داشته، دارای مدرک دکتری و تابعیت ایرانی باشند و از جایگاه علمی برجسته‌ای در حوزه تخصصی خود برخوردار باشند. معرفی نامزدها از طریق شاخه‌های گروه علوم پایه، استادان باسابقه، مؤسسات علمی یا حتی خود پژوهشگران از طریق فراخوان امکان‌پذیر است.
در این آیین‌نامه همچنین تأکید شده است که سوابق تحصیلی و پژوهشی نامزدها از مقاطع مختلف تحصیلی بررسی و تأیید می‌شود و افراد باید دست‌کم در یکی از حوزه‌های علمی، آموزشی یا خدمات علمی دارای دستاوردهای شاخص باشند. این دستاوردها می‌تواند شامل تألیف کتاب‌های معتبر، انتشار مقالات پژوهشی برجسته، نظریه‌پردازی علمی، راه‌اندازی آزمایشگاه‌های تحقیقاتی یا آموزشی، نوآوری‌های علمی، فعالیت‌های ترویج علم و نیز مشارکت در نهادهای علمی و هیئت‌های تحریریه نشریات باشد.
همچنین در بخش دیگری از آیین‌نامه، به افتخارات علمی، اختراعات ثبت‌شده و استانداردهای علمی به‌عنوان معیارهای ارزیابی اشاره شده است. طبق تبصره‌های این آیین‌نامه، امتیازدهی به شاخص‌ها بر عهده شاخه‌های تخصصی فرهنگستان علوم خواهد بود و این جایزه تنها یک‌بار به هر فرد اعطا می‌شود.
مدارک نامزدها باید حداکثر تا پایان شهریورماه به دبیرخانه جایزه ارسال شود. این جایزه در قالب برنامه‌ای سالانه و با هدف حمایت از پژوهشگران جوان اثرگذار در علوم پایه کشور برگزار می‌شود و یکی از مهم‌ترین سازوکارهای فرهنگستان علوم برای شناسایی استعدادهای علمی برجسته به شمار می‌رود.
