به گزارش اختصاصی «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ سید مصطفی موسوی نژاد/// در ادامه پرونده تبعات اقتصادی بسته شدن تنگه هرمز، به آخرین وضعیت اقتصاد جهان که از بسته شدن تنگه هرمز متاثر شده است میپردازیم.
قیمت گازوئیل برای اولین بار در تاریخ به بشکهای 102دلار رسید
تازهترین بررسیها از وضعیت بازار جهانی فرآوردههای نفتی نشان میدهد که شریانهای تأمین سوخت در جهان با یک شوک قیمتی و حاشیه سود بیسابقه مواجه شدهاند.
بر اساس آمارهای ثبتشده (برگرفته از دادههای بورس کالای نیویورک Nymex، صرافی بینالمللی ICE و بلومبرگ) قابل مشاهده است که میانگین متحرک 10روزه حاشیه سود (Crack Spread) گازوئیل و دیزل در بالاترین سطح تاریخ خود تثبیت شده است.
طبق این گزارش؛ حاشیه سود پالایش گازوئیل که نشاندهنده اختلاف قیمت نفت خام و فرآورده نهایی است، با ثبت یک جهش خیرهکننده، برای اولین بار در تاریخ به بالای 100 دلار در هر بشکه افزایش یافته و حتی برای مدت کوتاهی رکورد بیسابقه 102 دلار را نیز لمس کرده است. خطوط صعودی در نمودار مذکور بهخوبی نشان میدهد که چگونه این شاخص پس از یک دوره نوسان، با شیبی تند بهسمت کانالهای قیمتی سهرقمی پرتاب شده است.
از جایگاه سوخت در تگزاس تا سفره غذا در اروپا | دامنه بحران اقتصادی گسترش یافت
اعلام آمادگی ایران برای بستن تنگه هرمز و هشدار به همسایگان مبنی بر مشارکت نکردن در جنگ اقتصادی، کافی بود تا بهای نفت خام برنت در آخرین روز معاملات هفته به ۹۴.۳۹ دلار در هر بشکه برسد و رکورد جدیدی را به ثبت برساند.
نفت خام برنت که ابتدای هفته را حول و حوش ۸۸ دلار آغاز کرده بود، با تشدید تنشهای لفظی و هشدارهای ایران درباره بستن تنگه هرمز، طی پنج روز معاملاتی بیش از ۶ درصد رشد کرد و در آستانه ورود به کانال ۹۵ دلاری قرار گرفت. نفت وستتگزاس اینترمدیت نیز با رشد قابلتوجهی به ۸۷.۰۶ دلار در هر بشکه رسید.
تحلیلگران ارشد بازار انرژی معتقدند آنچه این روزها قیمت نفت را به پرواز درآورده، نه کمبود عرضه و نه افزایش تقاضا، بلکه حق بیمه ژئوپلیتیک است. هرگونه نشانهای از اجرایی شدن تهدید ایران مبنی بر بسته شدن تنگه هرمز، میتواند قیمت نفت را به یکباره به کانال سهرقمی (بیش از ۱۰۰ دلار) برساند.
بررسیهای مؤسسات اقتصادی نشان میدهد که قیمت بنزین در آمریکا طی یک سال گذشته حدود ۲۹ درصد افزایش یافته و میانگین قیمت هر گالن بنزین به بالاترین سطح خود در ۱۴ ماه اخیر رسیده است. نشریه فایننشال تایمز نیز در گزارشی تأکید کرده که قیمت فرآوردههای نفتی از جمله گازوئیل و بنزین در بازار داخلی آمریکا تا ۴۰ درصد جهش داشته است.
این یعنی موشک تحریمهای واشنگتن، در نهایت به مقصد جیب رایدهندگان آمریکایی برخورد خواهد کرد. کارشناسان سیاسی معتقدند جمهوریخواهان بهخوبی میدانند که هرگونه افزایش قیمت سوخت در آستانه انتخابات میاندورهای، میتواند به یک بمب ساعتی سیاسی تبدیل شود.
تأثیر این تنشها محدود به جایگاههای سوخت نیست. برآوردهای اقتصادی نشان میدهد که اگر تنگه هرمز بهمدت سه ماه مسدود شود، قیمت نفت میتواند تا ۹۵ دلار نیز افزایش یابد و این موضوع بهتنهایی نرخ تورم آمریکا را در سهماهه چهارم سال تا ۰.۶ درصد بالا میبرد.
از سوی دیگر، بحران انرژی در اروپا که همچنان لجامگسیخته است، با این تنشها تشدید میشود. کشورهای اروپایی که وابستگی شدیدی به واردات نفت و گاز از خلیج فارس دارند، هماکنون با افزایش هزینههای حملونقل، تولید و گرمایش دستوپنجه نرم میکنند. شرکتهای کشتیرانی نیز بهدلیل افزایش حقبیمه و تغییر مسیر کشتیها، هزینههای خود را به مصرفکننده نهایی منتقل کردهاند.
شاید مهمترین هشداری که این روزها در محافل اقتصادی شنیده میشود، ارتباط میان تنشهای خلیج فارس و امنیت غذایی جهانی است. کشورهای حاشیه خلیج فارس از بزرگترین تولیدکنندگان کودهای شیمیایی و اوره در جهان هستند. اختلال در تردد کشتیها در تنگه هرمز، زنجیره تأمین این مواد حیاتی را مختل کرده و قیمت جهانی مواد غذایی را تحت فشار قرار داده است.
صندوق بینالمللی پول هفته گذشته در گزارشی هشدار داد که هرگونه شوک جدید به قیمت انرژی، میتواند روند نزولی تورم جهانی را معکوس کرده و بازارهای نوظهور را با چالش جدی مواجه کند. این یعنی خانوادهها در سراسر جهان، از اروپا تا آسیا و حتی آمریکای لاتین، هزینههای بیشتری را برای خرید مواد غذایی متحمل خواهند شد.
